⚠️

Önemli Açıklama

BİLGİ

Bu yönetmelikteki bazı konular ayrı ders notlarında ele alınmıştır.

🔧
Yönetmelikte

Basınçlı Ekipmanlar

➜ "Basınçlı Ekipmanlar" ders notunda
🏗️
Yönetmelikte

Kaldırma Ekipmanları

➜ "Kaldırma Ekipmanları" ders notunda
🛠️
Yönetmelikte

Bakım

➜ "Bakım" ders notunda
⚙️

Makine Emniyet Yönetmeliği

AYRI DERS

Makine Emniyet Yönetmeliği ayrı ders konusudur.

📋 İş Ekipmanları Yönetmeliği – Tanımlar

⚙️

İş Ekipmanı

İşin yapılmasında kullanılan her türlü makine, alet, cihaz, teçhizat, tesis ve tesisat.

🛠️

İş Ekipmanı Kullanımı

Çalıştırma, durdurma, kullanma, taşıma, tamir, tadil, bakım, devreye alma, hizmete sunma ve temizleme gibi her türlü faaliyet.

🔧

Bakım

Revizyon, tamir, değişim, ayar, arıza giderme, temizlik ve kalibrasyon işlemlerinden herhangi biri veya birkaçı.

📅

Periyodik Kontrol

Öngörülen aralıklarda ve belirtilen yöntemlere uygun olarak yetkili kişilerce yapılan muayene ve/veya test faaliyetleri.

🏢

Ekipman Muayene Kuruluşu

Bakım, muayene, test ve kontrol yapmak üzere Bakanlıkça yetkilendirilen kuruluşlar.

👨‍🔧

Yetkili Kişi

EKİPNET'e kayıtlı ilgili branşlardan mühendis, teknik öğretmen, tekniker ve yüksek teknikerler.

🔍

Muayene

Ölçüm, inceleme ve/veya deneme yöntemiyle teknik kriterlere göre durum kontrolü.

🧪

Test

Yapısal bütünlük, sağlamlık ve güvenliği doğrulamak için uygulanan deney ve yöntemler.

🛡️

Emniyet Aksamı

Bağımsız piyasaya arz edilen, arızalanması durumunda güvenliği tehlikeye sokan aksamlar. Normal aksam yedeği olarak kullanılabilir.

⚠️

Özel Risk Taşıyan Ekipman

Tehlikelerin teknik önlemlerle tam kontrol altına alınamadığı ekipman. Operatör belgesi ve MYK zorunlu. (Forklift, loder vb.)

🚧

Tehlikeli Bölge

İş ekipmanının bünyesinde veya çevresinde, kişiler için sağlık ve güvenlik risklerinin bulunduğu bölge.

💻

EKİPNET

Periyodik kontrollerin kayıt, takip ve izlenmesi için kullanılan İSG-KATİP modülü.

🏭

Operasyon Bölgesi

Makine ve tezgahta talaş kaldıran, şekillendiren, delen, ezen, kesen veya işlem yapan kısım ile iş alıp verirken tehlikeli olan bölgeler.

👤

Maruz Kişi

Tamamen veya kısmen tehlikeli bölgede bulunan kişi.

👷

Operatör

İş ekipmanını kullanma konusunda yetkin olan çalışan veya çalışanlar.

📊

Azami Basınç

Üreticinin belirlediği ve ekipmanın etiketinde yer verdiği en yüksek çalışma basınç değeri.

🔽

İşletme Basıncı

Azami basınçtan daha düşük olmak kaydıyla işletme tarafından kullanılan maksimum basınç değeri.

📈

İşletme Kapasitesi

Kaldırma kapasitesinden daha düşük olmak kaydıyla işletme tarafından kullanılan maksimum yük değeri.

⬆️

Kaldırma Kapasitesi

Kaldırma ve iletme ekipmanının üreticisinin belirlediği ve ekipmanın etiketinde yer verdiği en yüksek çalışma yükü değeri.

📋 Genel Yükümlülükler ve Kurallar

⚙️

Uygun Ekipman ve Tedbirler

İşveren, işyerinde kullanılacak iş ekipmanının yapılacak işe uygun olması ve çalışanlara sağlık ve güvenlik yönünden zarar vermemesi için gerekli tüm tedbirleri alır.

🎯 İşe uygun ekipman · Zarar vermeme
🔍

Seçim ve Tehlikeler

İşveren, iş ekipmanını seçerken işyerindeki özel çalışma şartlarını, sağlık ve güvenlik yönünden tehlikeleri göz önünde bulundurarak, bu ekipmanın kullanımının ek bir tehlike oluşturmamasına dikkat eder.

⚠️ Çalışma şartları · Tehlikeler · Ek risk yok
🛡️

Kabul Edilebilir Risk

İş ekipmanının, çalışanların sağlık ve güvenliği yönünden tamamen tehlikesiz olmasını sağlayamıyorsa, kabul edilebilir risk seviyesine indirecek uygun önlemleri alır.

🛡️ Tam güvenlik yoksa · Kabul edilebilir risk
📅

Geçici Kullanım

İş ekipmanının geçici süreyle kullanılacak olması, kiralanması veya benzeri durumlar işverenin genel yükümlülüklerini etkilemez.

📌 Geçici · Kiralık · Yükümlülük değişmez

MADDE 6 ⚙️ İş Ekipmanı Kuralları

📋

Asgari Gereklere Uygunluk

İşveren, iş ekipmanının asgari gereklere uygun olmasını sağlar.

📋 Asgari gereklere uygunluk
🔧

Bakım ve Periyodik Kontroller

İşveren, iş ekipmanının kullanımı süresince, gerekli bakımını ve periyodik kontrollerini yaptırarak asgari gereklere uygun durumda olması için gerekli önlemleri alır.

🔧 Bakım · Periyodik kontrol · Süreklilik
🛡️

Uygun Güvenlik Düzeyi

İşveren, işyerinde kullanılan iş ekipmanının, uygun güvenlik düzeyinde olmasını sağlar.

🛡️ Uygun güvenlik düzeyi

🔧 Önemli Bakım ve Onarım

🏗️

Kaldırma İletme Ekipmanları

(a) Kaynak · Kesme · Taşlama · Değişim
⚠️ Konstrüksiyon değişikliği · Kaynak işlemleri
🔧

Basınçlı Ekipmanlar

(a) Gövde · Kapak · Kaynak işlemleri
⚠️ Gövde/kapak değişikliği · Kaynak işlemleri
🚜

İş Makineleri

(a) Konstrüksiyon · Yük kolu · Kaynak
⚠️ Yapısal değişiklikler · Kaynak işlemleri

Elektrik Tesisleri

(b) Ana kolon · Kolon kesiti · %20 güç değişikliği
⚡ %20 güç değişikliği · Kolon kesit değişikliği
📐

Proje Değişikliği Gerektiren Tadilatlar

(c) Her türlü proje değişikliği
📋 Proje değişikliği · Standart gereklilikleri
📖

Standartlarda Belirtilen Bakım ve Onarımlar

(ç) İlgili standartlar

İş ekipmanının ilgili standartlarında belirtilen önemli bakım ve onarımlar bu kapsamda değerlendirilir.

📌 Standartlara uygunluk zorunludur
🛡️

İlave Tedbirler

(2) Yönetmelikte belirtilen asgari ilave tedbirler

İş ekipmanına önemli bakım ve onarım yapılması durumunda bu Yönetmelikte belirtilen asgari ilave tedbirler işveren tarafından alınır.

⚠️ Asgari ilave tedbirler zorunludur

🔍 İş Ekipmanının Periyodik Kontrolü

📋

EK-III Kapsamı

(1) Periyodik kontrole tabi ekipmanlar

EK-III'te bulunan tablolarda yer alan ekipman veya ekipman grupları periyodik kontrole tabidir. Bu iş ekipmanlarının periyodik kontrolleri periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişiler tarafından yapılır.

📌 EK-III tabloları · Yetkili kişi zorunluluğu
📜

Usul ve Esaslar

(1) Şartlar · Belgeler

Periyodik kontrollerin gerçekleştirilmesine ilişkin şartlar ile periyodik kontrol sonucunda düzenlenecek belgelerle ilgili usul ve esaslar EK-III'te belirtilmiştir.

📋 Şartlar · Belgeler · EK-III esasları
⚠️

Standart Karşılığı Olmayan Ekipmanlar

(1) EK-III · 1.1 · 1.4 hiyerarşisi

Ekipman grubunun kapsadığı ve ilgili tabloda standart karşılığı olmayan ekipmanların periyodik kontrolleri; EK-III'ün 1.1 ve 1.4 maddelerinde yer alan hiyerarşiye göre yapılır.

📌 1.1 Standartlar · 1.4 Risk değerlendirmesi

EK-III 📌 1.1 ve 1.4 Hiyerarşisi

📖

1.1 Standartlara Göre Kontrol

Ulusal · Uluslararası standartlar
📌 Standartlar · İmalatçı verileri · Fen ve teknik
📊

1.4 Risk Değerlendirmesine Göre Kontrol

İmalatçı yoksa · Risk değerlendirmesi
📌 İmalatçı verisi · Risk değerlendirmesi · Azami süre

(2)(a) ⏰ Periyodik Kontrol Zamanları

🏗️

Kurulumdan Sonra

(a)(1)

Güvenliğinin kurulma ve montaj şartlarına bağlı olduğu durumlarda kurulmasından sonra ve ilk defa kullanılmadan önce

⏱️ İlk kullanım öncesi kontrol
🔧

Önemli Bakım/Onarım Sonrası

(a)(2)

Önemli bakım ve onarım faaliyetlerinden sonra

⏱️ Bakım/onarım sonrası kontrol
🚚

Yer Değişikliği

(a)(3)

Seyyar olmaması halinde her yer değişikliğinde

⏱️ Yer değişikliği sonrası kontrol
🏗️

İskele/Kule Kren

(a)(4)

İskele, sütunlu çalışma platformu veya kule kren ve benzeri olması halinde ilk kurulumundan sonra; yükseltilmesi veya değişikliğe uğratılması sonrasında

⏱️ Kurulum · Yükseltme · Değişiklik sonrası

(2)(b) ⚠️ Arıza ve Tehlike Durumlarında Kontrol

🛡️

Periyodik Kontrollerin Yapılması

(b)(1) Yetkili kişilerce

İşverence, arızaya sebep olabilecek etkilere maruz kalarak tehlike yaratabilecek iş ekipmanının periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişilerce periyodik kontrollerinin yapılması sağlanır.

✅ Yetkili kişi kontrolü zorunlu
⚠️

Güvenlik Bozulması Durumları

(b)(2) Değişiklik · Kaza · Doğal olay
⚠️ Her durumda kontrol zorunlu
🔧

Arıza Tespit ve Giderme

Zamanında belirlenip giderilmesi

Arızanın zamanında belirlenip giderilmesi ve sağlık ve güvenlik koşullarının korunması için periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişilerce gerekli periyodik kontrollerin yapılması sağlanır.

🔧 Zamanında tespit · Hızlı müdahale

(2)(c) 📝 Kayıt Zorunluluğu

📋

Islak İmza ve Saklama

Islak imza · Saklama zorunluluğu
📌 Islak imza zorunlu · İbrada bulundurma
💻

Elektronik İmza

5070 sayılı Kanun · Güvenli elektronik imza

15/1/2004 tarihli ve 5070 sayılı Elektronik İmza Kanununa uygun olarak güvenli elektronik imza ile imzalanmış ve elektronik ortamda saklanan kayıtlar da geçerlidir.

✅ Güvenli elektronik imza geçerli

(3)-(6) 📌 Diğer Yükümlülükler ve Esaslar

🚐

Seyyar Ekipman (3)

Kurulum/montaj şartı yok

Kurulum ve montaj şartlarına tabi olmayan seyyar iş ekipmanları işletme dışında kullanıldığında, yapılan son periyodik kontrol ile ilgili rapor da ekipmanla birlikte bulundurulur.

📄 Rapor ekipmanla birlikte
🛠️

Ön Hazırlık ve Nezaret (4)

İşveren yükümlülüğü
🔧 Ön hazırlık · Yetkili servis nezareti
💻

EKİPNET ve Sözleşme (5)-(6)

EKİPNET no · Sözleşme zorunluluğu
📌 EKİPNET no zorunlu · Sözleşme şartı
⚠️

Özel Risk Taşıyan İş Ekipmanı

Yüksek Risk

Çalışanların sağlık ve güvenliği yönünden, özel risk taşıyan iş ekipmanlarının kullanılmasında aşağıdaki önlemler alınır.

👤
(a)

Görevlendirilmiş Kişi Kullanımı

İş ekipmanı, sadece o ekipmanı kullanmak üzere görevlendirilen kişilerce kullanılır.

🔒 Sadece yetkili personel 📋 Görevlendirme zorunlu
🔧
(b)

Özel Görevlendirilmiş Kişi Yetkisi

Bu ekipmanların tamiri, tadili, kontrolü, bakımı ve hizmete alınması bu işleri yapmakla özel olarak görevlendirilen kişilerce yapılır.

🛠️ Tamir · Bakım · Kontrol 📋 Özel yetki zorunlu
📢

Çalışanların Bilgilendirilmesi

MADDE (1)-(2)-(3)

İşveren, iş ekipmanları ve bunların kullanımına ilişkin olarak çalışanların bilgilendirilmesinde aşağıda belirtilen hususlara uymakla yükümlüdür.

📋
(1)(a)

Bilgi ve Yazılı Talimat

Çalışanlara, kullandıkları iş ekipmanına ve bu iş ekipmanın kullanımına ilişkin yeterli bilgi ve uygun olması halinde yazılı talimat verilir.

📌 Talimat, imalatçı tarafından iş ekipmanıyla birlikte verilen Türkçe kullanım kılavuzu dikkate alınarak hazırlanır. Talimatlar iş ekipmanıyla beraber bulundurulur.

📄 Türkçe kullanım kılavuzu 📁 Ekipmanla birlikte bulundurulur
📌
(1)(a)(1)-(2)-(3)

Talimat İçeriği

Bu bilgiler ve yazılı talimatlar en az aşağıdaki bilgileri içerecek şekilde hazırlanır:

✅ 3 temel başlık zorunlu
⚠️
(2)

Tehlikelerden Haberdar Etme

Çalışanlar, kendileri kullanmasalar bile çalışma alanında veya işyerinde bulunan iş ekipmanlarının kendilerini etkileyebilecek tehlikelerinden ve iş ekipmanı üzerinde yapılacak değişikliklerden kaynaklanabilecek tehlikelerden haberdar edilir.

⚠️ Tüm çalışanlar 📢 Değişikliklerden haberdar
📖
(3)

Basit ve Anlaşılır Olma

Bu bilgiler ve yazılı talimatların, basit ve kolay anlaşılır bir şekilde olması gerekir.

📖 Basit dil ✅ Kolay anlaşılır
📋

Periyodik Kontrolleri Yapmaya Yetkili Kişilerin Bildirimi

MADDE

Bu Yönetmelik kapsamında periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişilerin bildirimine ilişkin usul ve esaslar.

Ekipnet
Kayıt
Adı
Soyadı
Telefon
T.C.
Kimlik
No
Mezun olduğu okul,
bölüm ve
mezuniyet tarihi
İşyeri
Bilgileri
Periyodik kontrol yapacağı iş ekipmanı türü
E-posta
💻
(1)

EKİPNET Üzerinden Bildirim

Bu Yönetmelik kapsamında periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişiler, EKİPNET üzerinden kayıt yaparak bilgilerini Bakanlığa bildirir.

💻 EKİPNET kayıt 📋 Bakanlığa bildirim
📝
(2)

Beyan Esası ve Kayıt Numarası

Bildirimde beyan esastır.

Bu kişilere Bakanlıkça kayıt numarası verilir.

📌 Beyan esası 🔢 Kayıt numarası verilir
⚠️
(3)

Askıya Alma ve Yaptırım

Yapılan inceleme sonucunda bildirim veya başvurularda bulunan bilgilerin doğru veya uygun olmadığı tespit edilen kişilerin kaydı on yıl süreyle askıya alınır.

Bu kişiler Bakanlığın internet sitesinde ilan edilir. On yılın sonunda, bu madde kapsamında yeniden başvuru yapabilir.

⛔ 10 yıl askı 📢 İlan edilir 🔄 Yeniden başvuru
⚠️ Yanlış bildirim 10 yıl kayıt askısı
📋

Yetkili Kişi Temel Eğitim Programı

TEBLİĞ

İş Ekipmanlarının Periyodik Kontrollerini Yapmaya Yetkili Kişilerin Kayıt ve Eğitimlerine İlişkin Tebliğ kapsamında yetkili kişi temel eğitim programı aşağıdaki konuları içerir.

📜

Mevzuat Eğitimi

İş ekipmanlarının periyodik kontrollerine ilişkin yasal mevzuat, yönetmelikler ve tebliğ hükümleri hakkında kapsamlı eğitim.

📌 Yasal mevzuat · Yönetmelikler · Tebliğler
🔧

Muayene Tekniklerine Sistematik Yaklaşım

İş ekipmanları muayene tekniklerine sistematik yaklaşım, doğru muayene yöntemleri ve değerlendirme kriterleri.

📌 Sistematik yaklaşım · Muayene yöntemleri
⚠️

Temel İSG Önlemleri

Periyodik kontrol esnasında alınması gereken temel İSG önlem, yöntem ve kuralları.

🛡️ İSG önlemleri · Güvenli çalışma kuralları
📏

Ölçme ve Deney Cihazları

Ölçme ve deney cihazlarının tanıtılması, kalibrasyon ve doğrulamalarının değerlendirilmesi.

📌 Kalibrasyon · Doğrulama · Ölçüm cihazları
📄

Raporlama

Periyodik kontrol sonuçlarının doğru ve eksiksiz raporlanması, rapor formatları ve içerik standartları.

📋 Rapor formatı · İçerik standartları
🤝

Çalışma Etiği ve Sorumluluklar

Mesleki etik kuralları, yetkili kişilerin sorumlulukları ve yükümlülükleri.

📌 Mesleki etik · Sorumluluklar
✍️

Sınav

Eğitim sonunda başarı değerlendirme sınavı yapılır. Sınav sonucuna göre başarılı olanlar yetkili kişi olmaya hak kazanır.

✅ Başarı değerlendirme sınavı
⏱️

Eğitim Süresi

📅 Eğitim süresi, sınav süresi dahil her hâlükârda 2 günden az olamaz

⏰ Minimum 2 gün · Sınav dahil
📋

Tebliğ Kapsamı

Bu eğitim programı, İş Ekipmanlarının Periyodik Kontrollerini Yapmaya Yetkili Kişilerin Kayıt ve Eğitimlerine İlişkin Tebliğ kapsamında düzenlenir.

📌 Tebliğ kapsamı · Zorunlu eğitim

EKİPNET 📌 Kayıt Numarası ve Raporlama Esasları

🔢

Kayıt Numarası Formatı

Ekipnet üzerinden bilgiler girildikten sonra kişilere Bakanlıkça kayıt numarası verilir.

K22078178

K harfi ile başlamalıdır

⚠️ Eğitim alma yükümlülüğü tamamlanana kadar G ile başlayan geçici kayıt no verilir.

📌 K harfi kalıcı · G harfi geçici kayıt
📄

Raporlarda Kayıt Numarası

Periyodik kontrol raporlarında periyodik kontrolü gerçekleştiren kişiye ait EKİPNET kayıt numarasının bulunması gerekir.

⚠️ Raporlarda EKİPNET no zorunlu
🔍 Denetimlerde kontrol edilir
🏛️

Akreditasyon, Yetkilendirme ve Eğitim

MADDE

Bu Yönetmelik kapsamında periyodik kontrol yapacak muayene kuruluşlarına akreditasyon, kişilere yetkilendirme ve eğitim zorunluluğu getirmeye ve bu kişi ve kuruluşlara yönelik denetim yapmaya Bakanlık (Çalışma Bakanlığı) yetkilidir.

🏛️
(1)

Bakanlık Yetkisi ve Akreditasyon

Bu Yönetmelik kapsamında;

  • Periyodik kontrol yapacak muayene kuruluşlarına akreditasyon
  • Kişilere yetkilendirme ve eğitim zorunluluğu
  • Bu kişi ve kuruluşlara yönelik denetim yapmaya
Bakanlık (Çalışma Bakanlığı) yetkilidir.
🏛️ Bakanlık yetkisi · Akreditasyon · Denetim
🎓
(2)

Eğitim ve Yetkilendirme Süreci

Eğitim, temel eğitim ile sonrasında düzenlenecek ileri ve uygulamalı eğitimleri kapsar.

📌 Tüm eğitimlerin içerikleri, süresi, eğitici ve eğitim kurumlarında aranacak nitelikler, devam zorunluluğu, sınav ve başarı kriterleri gibi konulara yönelik usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.

✅ Belirlenen şartlarda eğitimlerini başarıyla tamamlayan kişiler; periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi unvanını almaya hak kazanır.

🎓 Temel eğitim 📚 İleri eğitim 🔧 Uygulamalı eğitim
✅ Yetkili kişi unvanı kazanma
⚖️

Genel Kurallar, Denetim ve İdari Yaptırımlar

MADDE

Periyodik kontrol yapmaya yetkili kişiler ile ekipman muayene kuruluşlarının uyması gereken kurallar, denetim esasları ve idari yaptırımlar.

(1)
(a)

Kriterlere Uygunluk

Bakanlıkça yayımlanmış iş ekipmanına özgü periyodik kontrol rapor ve kriterleri dokümanlarında belirtilen kriterlere ve bu Yönetmelikte belirtilen usullere uygun gerçekleştirir.

⚠️ Aykırılık: Yetki 1 YIL ASKI
(1)
(b)

Gerçeğe Uygun Rapor

Periyodik kontrol raporunu gerçeğe uygun düzenler.

⚠️ Aykırılık: Yetki 1 YIL ASKI
(1)
(c)

EK-III Kriterleri

Bakanlıkça dokümanı yayımlanmamış ekipmanların kontrollerini EK-III'te belirtilen kriterlere ve usullere uygun gerçekleştirir.

⚠️ Aykırılık: Yetki 1 YIL ASKI
(1)
(ç)

Fiili Muayene ve Kayıt

İş ekipmanına uygulanması gereken muayene ve/veya test işlemlerini fiilen gerçekleştirdiğini kayıt altına alarak raporu tanzim eder.

⚠️ Aykırılık: Yetki 1 YIL ASKI
(1)
(d)

Kusurları Belirtme

Periyodik kontrol esnasında yapılan muayene ve/veya testte tespit edilen her bir kusuru raporda ayrı ayrı belirtir.

⚠️ Aykırılık: Yetki 1 YIL ASKI
(2)
🚫

Bakım Yapan Kişi Yasağı

İş ekipmanının bakımını yapan kişiler, bakımını yaptığı ekipmanın periyodik kontrolünü gerçekleştiremez.

⚠️ Aykırılık: Yetki 1 YIL ASKI
(3)

OSGB Yasağı

29/12/2012 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği kapsamında yetkilendirilmiş olan ortak sağlık ve güvenlik birimleri ile bu birimlerde çalışan kişiler periyodik kontrol hizmeti veremez.

⚠️ Aykırılık: Yetki 1 YIL ASKI
(4)

Yetki 1 Yıl Askı

Birinci, ikinci veya üçüncü fıkra kapsamında yer alan hükümlere aykırı hareket eden kişilerin yetkisi 1 yıl süreyle askıya alınır.

📌 1 YIL

Yetkisi askıya alınan kişiler Bakanlığın internet sitesinde ilân edilir. Askı süresinin sonunda ilgili mevzuat hükümlerine göre yeniden başvuru yapılır.

📌 1 YIL ASKI · İLAN · YENİDEN BAŞVURU
(5)

Yetkisiz Kişi Cezası

  • Yetkisiz kişilerce yapılmış kontroller geçersizdir
  • Bu kişiler Bakanlık sitesinde ilân edilir
  • Yetki başvuruları 10 yıl askıya alınır
  • Adli makamlara suç duyurusu yapılır
⛔ 10 YIL ASKI · SUÇ DUYURUSU
(6)

İdari Yaptırım

6331 sayılı Kanun'un 24. maddesi kapsamında tespit edilir, uygunsuzluklar delilleriyle birlikte İSG Genel Müdürlüğü'ne bildirilir.

Kamu kurumları veya meslek kuruluşları tarafından tespit edilen uygunsuzluklar da İSG Genel Müdürlüğü'ne bildirilir. Genel Müdürlük idari yaptırım uygular.

🏛️ İSG GM · İdari yaptırım
(7)

Bilgi ve Belge Gönderme

Ekipman muayene kuruluşları Genel Müdürlük tarafından istenen bilgi ve belgeleri göndermekle yükümlüdür.

📄 Bilgi · Belge zorunluluğu
(8)

Sözleşme Zorunluluğu

  • İSG-KATİP üzerinden sözleşme olmaksızın rapor düzenlenemez
  • Sözleşmesiz raporlar geçersizdir
  • Aykırı davrananın yetkisi 1 ay askıya alınır
⚠️ 1 AY ASKI · SÖZLEŞME ZORUNLU
(9)

Denetim Personeli

Genel Müdürlük tarafından gerçekleştirilen kontrol ve denetimler; çalışma uzmanı, mühendis, fizikçi, kimyager, biyolog ve tabipler tarafından yerine getirilir.

🏛️ Uzman · Mühendis · Hekim
(10)

İdari Yaptırım Uygulama Esası

ÖNEMLİ

Bu madde kapsamındaki idari yaptırımlar periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi için denetim başına uygulanır.

📌 Her denetim başına idari yaptırım
⚖️

Genel Kurallar, Denetim ve İdari Yaptırımlar Özeti

(1) Kriterlere uygunluk, gerçeğe uygun rapor, EK-III kriterleri, fiili muayene, kusurları belirtme Aykırılık: 1 YIL ASKI
(2) Bakım yapan kişi kontrol yapamaz Aykırılık: 1 YIL ASKI
(3) OSGB'ler periyodik kontrol hizmeti veremez Aykırılık: 1 YIL ASKI
(4) Aykırı hareket edenlerin yetkisi 1 YIL askıya alınır, ilan edilir, yeniden başvuru
(5) Yetkisiz kişi kontrolleri GEÇERSİZ, 10 yıl askı, suç duyurusu
(6) Uygunsuzluklar İSG Genel Müdürlüğü'ne bildirilir, idari yaptırım uygulanır
(7) Bilgi ve belge gönderme zorunluluğu
(8) İSG-KATİP sözleşmesiz rapor GEÇERSİZ, 1 ay askı
(9) Denetimler uzman, mühendis, hekim tarafından yapılır
(10) İdari yaptırımlar denetim başına uygulanır

📋

Periyodik Kontrol Rapor ve Kriterlerini Belirleme Yetkisi

MADDE

Bakanlığın iş ekipmanlarının periyodik kontrol raporları ve kriterlerini belirleme yetkisi ile ilgili usul ve esaslar.

🏛️
(1)

Bakanlık Yetkisi ve Hazırlama Süreci

Bakanlık, iş ekipmanlarının periyodik kontrol raporları ve periyodik kontrol kriterleriyle ilgili asgari şartları belirleyen norm, belge ve tutanak hazırlamaya ve gerekli düzenlemeleri yapmaya yetkilidir.

📌 Hazırlama Süreci:
İlgili tarafların görüşü alınarak İSG Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Başkanlığı tarafından hazırlanır
İSG Genel Müdürlüğü onayı ile yayımlanır

📋 Norm · Belge · Tutanak 🏛️ Enstitü · GM onayı
📊
(2)

Kusur Derecelendirmesi

Bakanlık, yayımlayacağı ekipmana özgü periyodik kontrol kriter dokümanlarında iş ekipmanlarının kusurlarını;

🟡
Hafif Kusur
Düşük risk
🔴
Ağır Kusur
Yüksek risk
📌 Hafif · Ağır kusur derecelendirmesi
(3)

Format ve Kriter Uygulaması

📋
İlan Edilen Ekipmanlar

Periyodik kontroller belirlenen kriterlere uygun yapılır, raporlar belirlenen formata uygun hazırlanır.

📌
Yayımlanmamış Ekipmanlar

Bu şart aranmaz. Bakanlıkça format ve kriter yayımlanmamış ekipmanlar için esneklik sağlanır.

✅ Format uygunluk 📌 Yayımlanmamışta şart yok
🏛️

Teknik Komiteler ve Alt Komiteler

EK MADDE 1

Bakanlığın iş ekipmanlarının güvenli kullanımı, bakım ve periyodik kontrollerine yönelik teknik komite ve alt komite kurma yetkisi ile komitelerin oluşumu ve kararlarının niteliği.

🏛️
(1)

Bakanlık Yetkisi

Bakanlık; iş ekipmanlarının güvenli kullanımı, bakım ve/veya periyodik kontrollerine yönelik olarak;

  • Akreditasyon zorunluluğu
  • Periyodik kontrol yapmaya yetkili kişilerin eğitimleri
  • Benzeri konularda çalışmalar yapmak üzere teknik komiteler veya alt komiteler kurmaya yetkilidir.
📌 Komite usul ve esaslarını belirleme yetkisi
🏛️ Teknik komite 📋 Alt komite
👥
(2)

Komite Üyeleri

Teknik komite ve alt komiteler; iş ekipmanları ile ilgili aşağıdaki kurum ve kuruluşların Bakanlıkça belirlenecek temsilcilerinden oluşur:

🏢
Kamu kurum ve kuruluşları
🏛️
Kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşları
🤝
Sivil toplum kuruluşları
🎓
Üniversiteler
🔧
Ekipman muayene kuruluşları
👥 5 farklı kurum/kuruluş temsilcisi
📋
(3)

Komite Kararları

📋
TAVSİYE
NİTELİĞİNDEDİR

Teknik komitelerin aldığı kararlar tavsiye niteliğindedir.

💡 Bağlayıcı değil · Yol gösterici
📌 Tavsiye niteliğinde kararlar

Akreditasyon Zorunluluğu Başlayan İş Ekipmanları

EK MADDE 2

Aşağıda belirtilen iş ekipmanlarının periyodik kontrolleri, ilgili ekipman veya ekipman grubu için ekipman muayene kuruluşlarında çalışan periyodik kontrol yapmaya yetkili kişiler tarafından yapılır.

🏗️
(a)

Kule Krenler

📌 Zorunluluk başladı
🛢️
(b)

LPG Tank ve Tesisatları

📌 Yer altı · Yer üstü
🪜
(c)

Yürüyen Merdivenler

📌 Zorunluluk başladı
🧗
(ç)

Asılı Erişim Donanımları

📌 Zorunluluk başladı
(d)

Hareket Engelliler Platformu

📅 01.01.2027'den itibaren
🔥
(e)

Buhar Kazanları

📅 01.01.2027'den itibaren
🚡
(f)

Kablolu Taşıma Tesisatları

📅 01.01.2027'den itibaren
🏗️
(g)

Sütunlu Çalışma Platformları

📅 01.01.2027'den itibaren
📅

Akreditasyon Zorunluluğu Zaman Çizelgesi

✅ Zorunluluk Başladı
(a) Kule Krenler · (b) LPG Tank ve Tesisatları
(c) Yürüyen Merdivenler · (ç) Asılı Erişim Donanımları
📅 01.01.2027'den İtibaren
(d) Hareket Engelliler Platformu · (e) Buhar Kazanları
(f) Kablolu Taşıma Tesisatları · (g) Sütunlu Çalışma Platformları
🌊

Doğal Afet veya Olağanüstü Haller

EK MADDE 3

7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Kanunu veya 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu kapsamında afet bölgesi veya OHAL ilan edilen yerlerdeki yükümlülükler.

(1)

Yetki ve Dayanak

7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Kanunu veya 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu kapsamında;

📌 Genel hayata etkili afet bölgesi / OHAL ilan edilen yerler
🏛️ Bakan onayı ile değiştirilebilir/ertelenebilir
(1)
(a)

Başvuru ve Bildirim Süreleri

Bu Yönetmelik kapsamında yetkilendirilen kurum ve kuruluşların başvuru ve bildirim süreleri Bakan onayı ile değiştirilebilir veya ertelenebilir.

📅 Süreler ertelenebilir
(1)
(b)

Personel İstihdamı Zorunluluğu

Kurum ve kuruluşlardaki personel istihdamı zorunluluğu Bakan onayı ile değiştirilebilir veya ertelenebilir.

👥 Personel zorunluluğu ertelenebilir
(1)
(c)

Akreditasyon Zorunluluğu

İş ekipmanlarının periyodik kontrollerine yönelik akreditasyon zorunluluğu Bakan onayı ile değiştirilebilir veya ertelenebilir.

✅ Akreditasyon ertelenebilir
(2)

Süre Sınırı

1 YIL
Azami süre
  • Onay, OHAL/afet süresi boyunca geçerlidir
  • OHAL/afet süresi 1 yılı aşsa bile onay 1 yılı aşamaz
  • Süre uzatımı için yeniden Bakan onayı gerekir
⏰ Maksimum 1 yıl · Yeniden onay gerekir
(3)

Zayi Belge Düzenlemesi

Afet bölgesi veya OHAL ilan edilen yerlerde;

  • Yetkilendirilen kurum/kuruluş, yıkık veya hasar raporu beyan ederse
  • Arşivde bulunması gereken zayi olan veya erişilemeyen evraklar
  • Denetimlerde aranmaz
📄 Zayi evrak denetimlerde aranmaz
📌

Doğal Afet / OHAL Düzenlemesi Özeti

7269 (Afet) veya 2935 (OHAL) kapsamındaki bölgelerde; Bakan onayı ile başvuru/bildirim süreleri, personel istihdam zorunluluğu ve akreditasyon zorunluluğu değiştirilebilir veya ertelenebilir. Onay süresi en fazla 1 yıl olup, uzatma için yeniden onay gerekir. Zayi olan evraklar hasar raporu beyanı ile denetimlerde aranmaz.

🌀

Rüzgar Türbinlerindeki Kaldırma Donanımları

GEÇİCİ MADDE 7

Rüzgar türbinlerindeki kaldırma donanımlarına ilişkin geçici düzenlemeler ve periyodik kontrol esasları.

📅
(1)

Geçici Muafiyet

Bu maddeyi ihdas eden Yönetmelikle değiştirilen EK-III'ün tablo-2'sinin rüzgar türbinlerindeki kaldırma donanımları satırı ile aynı tablonun (4) numaralı dipnotu 1/2/2026 tarihine kadar uygulanmaz.

📌 1 Şubat 2026
Muafiyet bitiş tarihi
📅 01.02.2026'ya kadar muaf 📋 EK-III Tablo-2
🔄
PERİYODİK KONTROL

Periyodik Kontrol Sıklığı

1
Yılda
📅 1 Periyodik Kontrol

Rüzgar türbinlerindeki kaldırma donanımları yılda 1 periyodik kontrole tabidir.

📌 Yılda 1 kez periyodik kontrol
🏗️
STANDART

TS EN 81-44 Öncesi Üretim

TS EN 81-44 standardının yürürlüğe giriş tarihinden önce üretilmiş kaldırma donanımları için;

📋 Periyodik Kontrol Kriteri
İmalatçının belirleyeceği şartlar
📍 Standart öncesi üretimler için
📌 İmalatçı şartları 🏗️ Standart öncesi üretim
📋

EK-I – İş Ekipmanlarında Bulunacak Asgari Gereklere

EK-I

İş ekipmanlarının güvenli kullanımı için taşıması gereken asgari güvenlik gereklilikleri.

📋

İş Ekipmanlarında Bulunacak Asgari Genel Gerekler

EK-I

İş ekipmanlarının güvenli kullanımı için taşıması gereken asgari güvenlik gereklilikleri

2.1 Kumanda Cihazları İçin Asgari Gerekler

2.1.1 👁️

Kumanda cihazları açıkça görülebilir ve tanınabilir özellikte olur. Gerektiğinde uygun şekilde işaretlenir.

2.1.2 📍

Kumanda cihazları zorunlu haller dışında, tehlikeli bölgenin dışına yerleştirilir. İstem dışı hareketler tehlikeye neden olmamalıdır.

2.1.3 🔊

Operatör, ana kumanda yerinden tehlike bölgesinde kimsenin bulunmadığından emin olmalıdır. Mümkün değilse sesli ve ışıklı ikaz sistemi bulunur.

2.1.4 🛡️

Çalıştırma/durdurma sebebiyle doğabilecek tehlikelere maruz kalan çalışanlar yeterli zaman ve imkân sağlayan tedbirlerle korunur.

2.1.5 ⚙️

Kumanda sistemleri arıza, bozulma veya zorlanma göz önüne alınarak uygun nitelikte seçilir.

2.2 Çalıştırma Kuralları

2.2 ▶️

İş ekipmanlarının çalıştırılması, kumandaların bilerek ve isteyerek kullanılması ile sağlanır.

2.2.1 🔄

Durma sonrası tekrar çalıştırma ve çalışma şartlarında önemli değişikliklerde bilerek ve isteyerek kullanım kuralı uygulanır.

2.2.2 🤖

Otomatik çalışan ekipmanın normal çalışma programı süresindeki tekrar harekete geçmeler için uygulanmaz.

2.3 Durdurma Sistemleri

2.3 ⏹️

Bütün iş ekipmanlarında ekipmanı tümüyle ve güvenli durdurabilecek sistem bulunur. Durdurma sistemleri çalıştırma sistemlerine göre önceliklidir.

2.4 🛑

Tehlikesi ve normal durma süresinin gerektirmesi halinde acil durdurma sistemi bulunur.

2.5 Risk Önleme ve Koruma Sistemleri

2.5 💥

Parça fırlaması veya düşmesi riski taşıyan ekipmanlar güvenlik tertibatı ile donatılır.

2.5.1 ☁️

Gaz, buhar, sıvı veya toz çıkarma tehlikesi olan ekipmanlar kaynağında tutacak veya çekecek sistemlerle donatılır.

2.6 🔩

Gerekli hallerde iş ekipmanı ve parçaları uygun yöntemlerle sabitlenir.

2.7-2.8 Koruyucular ve Koruma Donanımı

2.7 💔

Kırılma, kopma veya dağılma riskine karşı uygun koruma önlemleri alınır.

2.8 🛡️

Hareketli parçalarla mekanik temas riskine karşı koruyucular veya koruma donanımı ile donatılır.

2.8.1

Koruyucular sağlam, ilave tehlike oluşturmayacak, kolay çıkarılamaz ve tehlike bölgesinden yeterli uzaklıkta olur.

2.9-2.19 Diğer Güvenlik Gereklileri

2.9 💡

Çalışılan bölge ve operasyon noktaları uygun şekilde aydınlatılır.

2.10 🌡️

Yüksek/çok düşük sıcaklıktaki parçalara teması engelleyen tedbirler alınır.

2.11 🔊

İkaz donanımları kolay algılanır ve anlaşılır olur.

2.12 🎯

Ekipman sadece tasarım ve imalat amacına uygun işlerde kullanılır.

2.13 🔧

Bakım ekipman kapalı, enerji kesik ve tüm hareketler durmuş vaziyette yapılır. Bakım defterine işlenir.

2.14

Enerji kesme araçları görülebilir ve tanınabilir olur. Yeniden bağlantı tehlike oluşturmaz.

2.15 ⚠️

Güvenliğin sağlanmasında esas olan ikaz ve işaretler bulunur.

2.16-2.18 🏗️

Güvenli ulaşım ve çalışma şartları sağlanır. Aşırı ısınma, yanma, yayılma ve patlama riski önlenir.

2.19

Elektrikle temas riskinden korunmaya uygun olur.

📋

EK-II – İş Ekipmanının Kullanımı ile İlgili Hususlar

EK-II

İş ekipmanlarının güvenli kullanımı, yerleştirilmesi, kurulumu ve sökülmesine ilişkin asgari gereklilikler

1 Tüm İş Ekipmanları İçin Genel Hükümler

1.1 📍

Yerleştirme ve Kurulum

İş ekipmanları, bunları kullananlara ve diğer çalışanlara en az risk oluşturacak şekilde yerleştirilir, kurulur ve kullanılır.

  • Hareketli kısımlar ile çevresindeki sabit/hareketli kısımlar arasında yeterli mesafe bulundurulur
  • Kullanılan/üretilen enerji ve maddelerin güvenli temini ve uzaklaştırılması sağlanır
🎯 En az risk · Yeterli mesafe · Güvenli enerji/madde temini
1.2 🔧

Kurulum ve Söküm

İş ekipmanının kurulması veya sökülmesi, özellikle imalatçı tarafından verilen kullanma talimatı doğrultusunda güvenli koşullar altında yapılır.

📌 İmalatçı kullanma talimatı esastır
📖 İmalatçı talimatı · Güvenli koşullar
1.3

Yıldırımdan Korunma

Kullanımı sırasında yıldırım düşmesi ihtimali bulunan iş ekipmanı yıldırımın etkilerine karşı uygun araçlarla korunur.

⚠️ Paratoner · Topraklama · Yıldırımlık
🌩️ Uygun yıldırım koruma araçları
🪜

4. Yüksekte Yapılan Geçici İşlerde İş Ekipmanının Kullanımı

EK-II

Yüksekte yapılan geçici işlerde kullanılacak iş ekipmanlarına ilişkin asgari güvenlik gereklilikleri

4.1 Genel Hususlar

4.1.1 📋

Ekipman Seçimi

🎯 Öncelik

Toplu koruma önlemlerine kişisel koruma önlemlerine göre öncelik verilir.

📐 Uygun Ekipman

Ekipman boyutları, işin doğasına ve öngörülen yüke uygun, geçişlerin tehlikesiz yapılmasını sağlamalıdır.

🛡️ Güvenlik

Platformda güvenlik içinde ve uygun ergonomik koşullarda çalışma sağlanır.

⚡ 4.1.1.1 — Ulaşım araçları: geçiş sıklığı, yükseklik ve kullanım süresine göre belirlenir. Acil tahliye imkanı sağlanır. Düşme riski ortadan kaldırılır.

4.1.2 🪜

El Merdivenleri Kullanımı

El merdivenleri ancak düşük risk nedeniyle daha güvenli ekipman kullanımı gerekmiyorsa, kısa süre kullanılacaksa veya işverence değiştirilmesi mümkün olmayan işyeri koşullarında kullanılabilir.

📌 4.1.1 şartlarına uymak kaydıyla
4.1.3 🧗

Halat Kullanımı

Halat kullanılarak yapılan çalışmalar ancak risk değerlendirmesi sonucuna göre işin güvenle yapılabileceği ve daha güvenli ekipman kullanımının gerekmediği durumlarda yapılabilir.

4.1.3.1 🪑

Oturma Yerleri

Risk değerlendirmesine göre, işin süresine ve ergonomik zorlamalara bağlı olarak, uygun aksesuarlı oturma yerleri sağlanır.

4.1.4 🛡️

Risk Azaltma ve Koruyucular

Ekipman türüne bağlı riskleri minimuma indirmek için uygun önlemler belirlenir. Gerekiyorsa düşmeyi önleyecek koruyucular yapılır.

📌 Düşmeleri önleyen koruyucular merdiven başlarında kesintiye uğrayabilir
4.1.5 🔧

Koruyucuların Geçici Kaldırılması

  • Koruyucular kaldırılırsa aynı korumayı sağlayacak önlemler alınır
  • Önlemler alınıncaya kadar çalışma yapılmaz
  • İş tamamlandıktan sonra koruyucular tekrar yerine konulur
4.1.6 🌤️

Uygun Hava Koşulları

Yüksekte yapılan geçici işler, çalışanların sağlık ve güvenliğini tehlikeye atmayacak uygun hava koşullarında sürdürülür. Değerlendirmede öncelikle ekipmanın kullanım kılavuzu ve üretim standardı dikkate alınır.

4.2 El Merdivenlerinin Kullanımı ile İlgili Özel Hükümler

4.2.1 🪜
Sağlam Yerleştirme

El merdivenleri, kullanım sırasında sağlam bir şekilde yerleştirilir.

  • Portatif merdivenler: düzgün, sağlam, sabit pabuçlar üzerinde
  • Asılı merdivenler: güvenli tutturulmuş, sallanması önlenmiş
4.2.2 🔒
Kaymayı Önleme
  • Üst/alt uçlar sabitlenir veya kaymaz malzeme kullanılır
  • Platforma çıkan merdivenler platformu yeterince aşmalı
  • Uzatılıp kilitlenebilir merdivenlerde parçalar ayrı hareket etmemeli
  • Mobil merdivenler çıkılmadan önce sabitlenir
4.2.3
Tutunma Yerleri

El merdivenlerinde her zaman çalışanların elleriyle tutunabilecekleri uygun yer ve sağlam destek bulunur.

⚠️ Elle yük taşınması tutunma zorunluluğunu ortadan kaldırmaz
🪜

El Merdivenleri, İskeleler ve İple Erişim Donanımı

EK-II

Yüksekte yapılan geçici işlerde kullanılan el merdivenleri, iskeleler ve iple erişim donanımlarına ilişkin özel güvenlik gereklilikleri

4.2 El Merdivenlerinin Kullanımı ile İlgili Özel Hükümler

4.2.1 🪜

Sağlam Yerleştirme

El merdivenleri sağlam bir şekilde yerleştirilir.

  • Portatif merdivenler: basamaklar yatay, düzgün, sağlam, ölçüsü uygun, sabit pabuçlar üzerinde
  • Asılı merdivenler: güvenli tutturulmuş, sallanması önlenmiş
📌 Sabit pabuç · Güvenli tutturma
4.2.2 🔒

Kaymayı Önleme

  • Üst/alt uçlar sabitlenir veya kaymaz malzeme kullanılır
  • Platforma çıkan merdivenler platformu yeterince aşmalı
  • Uzatılabilir merdivenlerde parçalar ayrı hareket etmemeli
  • Mobil merdivenler çıkılmadan önce sabitlenir
🔧 Sabitleme · Kaymaz malzeme · Mobil sabitleme
4.2.3

Tutunma Yerleri

El merdivenlerinde tutunabilecek uygun yer ve sağlam destek bulunur.

⚠️ Elle yük taşınması tutunma zorunluluğunu ortadan kaldırmaz

✋ Tutunma zorunlu · Yük taşıma muafiyet sağlamaz

4.3 İskelelerin Kullanımı ile İlgili Özel Hükümler

4.3.1 📐

Sağlamlık ve Dayanıklılık Hesapları

⚠️ Hesap Gereken Durumlar
  • Sağlamlık hesabı mevcut değilse
  • Hesaplar yapısal değişikliklere uygun değilse
  • Standart konfigürasyonlara uygun değilse
HESAP YAPILMADAN
KULLANILAMAZ
4.3.2 📋

Plan Hazırlama

Kurma, kullanma ve sökme planı:

  • Yapı işleri: İnşaat mühendisi
  • Tersaneler: Gemi inşaatı ve makineleri, makine veya inşaat mühendisi
📄 Standart form şeklinde olabilir
4.3.3 🔒

Kayma ve Hareket Önleme

  • Taşıyıcı elemanların kayması sabitlenerek veya kaymaz araçlar ile önlenir
  • İskele sağlam ve dengeli olmalı
  • Tekerlekli iskeleler kazara hareket önlenir
4.3.4 🏗️

Platform Özellikleri

  • Boyut, şekil ve yerleşim işin özelliğine uygun
  • Güvenli çalışma ve geçişlere izin vermeli
  • Elemanlar hareket etmemeli
  • Platform ve korkuluk arasında tehlikeli boşluk olmamalı
4.3.5 🚧

Uyarı İşaretleri

Kullanıma hazır olmayan kısımlar:

  • Genel uyarı işaretleri ile işaretlenir
  • Tehlikeli bölgeye girişler fiziki olarak engellenir
⚠️ Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yönetmeliği
4.3.6 👷

Gözetim

İskele kurulumu, sökümü veya önemli değişiklik:

  • Yapı işleri: İnşaat mühendisi gözetimi
  • Tersaneler: Gemi inşaatı/makine/inşaat mühendisi gözetimi
  • İşlemler yeterli eğitim almış çalışanlar tarafından yapılır
📌 Mühendis gözetimi zorunlu
4.3.6.1 📚

Eğitim Konuları

  • (a) Planların anlaşılması
  • (b) Kurma/sökme güvenliği
  • (c) Düşme riski önleme
  • (ç) Hava koşullarına göre önlemler
  • (d) Taşınabilecek yükler
  • (e) Diğer riskler
📄 Kurma/sökme planları verilir

4.4 İple Erişim Donanımı Kullanılarak Yapılan Çalışmalar

4.4.1 🧗

İple Erişim Çalışma Şartları

🪢
(a)
2 ip
Çalışma ipi + Güvenlik ipi
🦺
(b)
Tam vücut
Emniyet kemeri
Güvenlik ipi bağlantısı
🔒
(c)
Kendiliğinden kilitlenen
Düşmeyi önleyici sistem
🧰
(ç)
Alet/aksesuarlar
Emniyet kemerine bağlanır
🚨
(d)-(e)
Kurtarma planı
ve eğitim
4.4.2 ⚠️

Tek İple Çalışma İstisnası

Risk değerlendirmesinde ikinci ip kullanımının işi daha tehlikeli hale getirdiği istisnai durumlarda, güvenliği sağlayacak yeterli önlemler alınmak şartıyla tek iple çalışma yapılabilir.

📌 İSTİSNA
Risk değerlendirmesi ile
📌

Yüksekte Çalışma Ekipmanları Özeti

El Merdivenleri: Sağlam yerleştirme, kaymayı önleme, tutunma yeri zorunlu. Yük taşırken bile tutunma sağlanmalı.
İskeleler: Sağlamlık hesabı yapılmadan kullanılamaz. Kurma/sökme planı mühendis tarafından hazırlanır. Kayma önlenir, platform güvenli olmalı. Uyarı işaretleri ve fiziki engelleme yapılır. Mühendis gözetiminde ve eğitimli personel ile çalışılır.
İple Erişim: 2 ip zorunlu (çalışma+güvenlik), tam vücut emniyet kemeri, kendiliğinden kilitlenen sistem, aletler bağlanır, kurtarma planı ve eğitim. İstisnai durumda tek ip kullanılabilir.

🔧

EK-III – Bakım, Onarım ve Periyodik Kontroller ile İlgili Hususlar

EK-III

İş ekipmanlarının bakım, onarım ve periyodik kontrollerine ilişkin asgari gereklilikler ve usul esaslar

1 Genel Hususlar

1.1 📐

Bakım, Onarım ve Periyodik Kontrol Esasları

İş ekipmanlarının bakım, onarım ve periyodik kontrolleri, ilgili ulusal ve uluslararası standartlarda belirlenen aralıklarda ve kriterlerde, imalatçı verileri ile fen ve tekniğin gereklilikleri dikkate alınarak yapılır.

📌 Standartlar · İmalatçı verileri · Fen ve teknik
1.2 🔧

Bakım Yapma Yetkisi

İş ekipmanlarının bakımları (günlük, haftalık, aylık, üç aylık, altı aylık ve benzeri), ilgili standartlarda belirlenen veya imalatçının belirlediği şekilde,

  • İmalatçı tarafından yetkilendirilmiş servislerce
  • İşyeri tarafından görevlendirilmiş kişilerce
🔧 Yetkili servis · Görevlendirilmiş kişi
1.3 📋

Günlük Kontroller

👁️
1.3.1
Günlük muayene
Test ve tahribatsız muayeneler dışında
🔍
1.3.2
Operatör kontrolü
Gözle muayene · Fonksiyon deneme · Kayıt
📅
1.3.3
Standart/imalatçı
Kriter ve aralıklara göre bakım
📁
1.3.4
Kayıt zorunluluğu
Tüm bakım/onarımlar kaydedilir · Kullanım ömrü boyunca saklanır

⚠️ Çatlak, aşırı aşınma tespit edilen ekipman kullanım dışı bırakılır ve derhal periyodik kontrole tabi tutulur.

1.4 📊

Periyodik Kontrol Aralığı

  • Öncelik: Tablolar · Standartlar · İmalatçı
  • İmalatçı yoksa: Risk değerlendirmesi (ortam, kullanım sıklığı, süre)
  • Sıklık tablolardaki azami süreleri aşamaz
📌 Risk değerlendirmesi · Azami süre sınırı
1.4.1 📅

Standart Uygulama Esası

  • Esas: İmal yılında yürürlükteki standartlar
  • Sonraki standart uyumlu ise yeni standart da dikkate alınır
  • Standart yoksa ilk yayımlanan standart esas alınır
📌 İmal yılı standardı · Sonraki standart uyumu
1.5 🔀

Çok Amaçlı Ekipmanlar

Birden fazla iş yapmak amacıyla imal edilen iş ekipmanları yaptıkları işler göz önünde bulundurularak ayrı ayrı periyodik kontrole tabi tutulur.

🔄 Her iş için ayrı periyodik kontrol
1.6 📄

Periyodik Kontrol Raporu

Periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişiler tarafından yapılacak kontroller sonucunda periyodik kontrol raporu düzenlenir. Düzenlenen belgeler, iş ekipmanının kullanıldığı sürece saklanır.

📋 Rapor zorunlu · Kullanım süresince saklanır

1.7 Periyodik Kontrol Raporu Bölümleri

1.7.1 📋
Genel Bilgiler

İşyeri ünvanı · SGK sicil no · Adres · Sözleşme ID · Başlangıç/bitiş tarih/saat · Sonraki kontrol tarihi · Rapor tarihi · Periyodik kontrol metodu

1.7.1.1 Standart no/adı · Yönetmelik adı · Risk değerlendirmesi
1.7.2 🔩
Ekipman Bilgileri

Teknik özellikler · Diğer bilgiler

1.7.2.1 Etiket: Marka · Model · İmal yılı · Seri no
1.7.2.2 Tespit edilen bilgiler · Ölçüm değerleri · Kullanım yeri/amacı
1.7.3 🧪
Test Değerleri

Periyodik kontrol sırasında uygulanan testler ile ilgili gerekli bilgiler belirtilir.

📌 Test sonuçları ve değerleri
1.7.4 📏
Ölçüm Aletleri Bilgileri

Ölçüm aletlerinin adı, seri numarası, kalibrasyon bilgileri ve benzeri belirleyici özellikleri belirtilir.

1.7.5 📊
Muayene Kriterleri ve Testler

Metoda göre oluşturulmuş muayene kriterleri ve tespit edilen değerlerin sınır değerlere uygunluğu kıyaslanır.

1.7.6 ⚠️
Kusur Açıklamaları

Kontrol kriterlerine göre iş sağlığı ve güvenliği yönünden belirlenen uygunsuzluklar belirtilir.

1.7.7 📝
Notlar

Periyodik kontrol sürecine ait detaylar varsa belirtilir. Uygunsuzluk veya diğer bölümlere ait ifade belirtilemez.

1.7.8
Sonuç ve Kanaat

Test/muayene sonuçları ve yetkili kişinin kanaati. Kusur varsa kullanılamaz · Kusur yoksa kullanılabilir ibaresi yer alır.

1.7.9 ✍️
Yetkili Kişi Bilgileri

Adı soyadı · Mesleği · EKİPNET kayıt no · Nüsha sayısı · İmza zorunlu (imzasız rapor geçersiz)

1.8 🤝

Birden Fazla Branşta Kontrol

Birden fazla branştaki yetkili kişi gerekiyorsa:

  • Ortak rapor: Müştereken imza
  • Ayrı rapor: Her branş kendi kısmını düzenler
1.9

Uygunsuzluk Halinde Yaptırım

  • Uygun olmayan hususlar giderilene kadar kullanılmaz
  • İşveren uyarı işaretlemesi yapar
  • Kusurlar giderilince ikinci kontrol ve yeni rapor
1.9.1 📊
Hafif ve Ağır Kusur Derecelendirmesi
🟡
Hafif Kusur
Bir sonraki kontrole kadar giderilir
🔴
Ağır Kusur
Giderilmeden çalıştırılamaz
📌
Düzeltilmemiş Hafif
Sonraki kontrolde ağır kusur olur
⚠️ Bakanlıkça doküman yayımlanmamış ekipmanlarda hafif/ağır kusur uygulaması yapılmaz

1.10 - 1.12 Ek Hükümler

1.10 📈

Kontrol Sıklığını Artırma

Ortam koşulları, kullanım sıklığı, ekipman yaşı, bakım faaliyetleri, atmosferik koşullar, revizyon/kaza, önceki kontrol sonuçları ve kullanım süresi gibi faktörlere göre sıklık artırılabilir.

1.11 📖

Referans Standartlar

Tablolardaki standartlar örnek olarak verilmiştir. Yönetmelik yayımından sonra yayımlanan standartlar da imal yıllarına göre dikkate alınır.

1.12 🔬

Tahribatsız Muayeneler

TS EN ISO 9712 standardına uygun olarak en az seviye 2 personel belgelendirmesine sahip kişiler tarafından uygulanır.

📌 Rapor eki olarak verildiğinde EKİPNET kayıt no zorunlu değil

2.3. Tesisatlar

EK-III

Tesisatların periyodik kontrolüne ilişkin usul ve esaslar, kontrol aralıkları ve yetkili kişiler.

2.3.1 📅

Periyodik Kontrol Aralığı

İlgili standartlarda aksi belirtilmediği sürece, tesisatların periyodik kontrolleri yılda bir yapılır.

1 YIL
2.3.2

Elektrik Tesisatları - Yetkili Kişiler

📌 Aşağıdaki tesisatların periyodik kontrolleri yetkili kişilerce yapılır:

⚡ Elektrik tesisatı ⛰️ Topraklama tesisatı 🌩️ Yıldırımdan korunma tesisatı 🔋 Akümülatör 📦 Transformatör ⚙️ Jeneratör 🛡️ Katodik koruma tesisatı

👨‍🔧 Yetkili Kişiler:

⚡ Elektrik Mühendisi ⚡ Elektrik-Elektronik Mühendisi 🎓 Elektrik Eğitimi Bölümü Teknik Öğretmeni 🔧 Elektrik Teknikeri / Yüksek Teknikeri

⏱️ Periyodik kontrol süresi: Yılda 1

1 kV ve altı 📉

1 kV ve daha düşük gerilime sahip tesisatlar ile yangın algılama ve uyarı sistemleri için Elektronik Mühendisleri de yetkilidir.

Akümülatör / Katodik 🧪

Akümülatör ve katodik koruma tesisatları için Kimya Mühendisleri de yetkilidir.

2.3.6 🌬️

Havalandırma ve Klima Tesisatları

  • Periyodik kontrolde tesisat projesi aranır
  • Projesi olmayan tesisatlar Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'ne uygun projelendirilir
  • Projeye uygunluk ile fen ve tekniğin gereklilikleri dikkate alınarak değerlendirilir

⏱️ Periyodik kontrol süresi: Yılda 1

👨‍🔧 YETKİLİ KİŞİLER
⚙️ Makine Mühendisleri
🎓 Makine/Metal Eğitimi Teknik Öğretmenleri
🔧 Makine Tekniker / Yüksek Tekniker
🌬️ Havalandırma · Klima · Proje uygunluk
✅ Makine Müh. · Tek. Öğrt. · Tekniker
🔥

Yangın Sistemleri - Periyodik Kontrol

EK-III

Yangın söndürme sistemleri, portatif yangın söndürücüler, kaçış yolu basınçlandırma, duman tahliye ve yangın algılama/uyarı sistemlerinin periyodik kontrolüne ilişkin usul ve esaslar.

🧯
SİSTEM
Yangın Söndürme Sistemleri
📌 Sabit yangın söndürme
🧯
PORTATİF
Portatif Yangın Söndürücüler
📌 Tüpler · Mobil
🚪
SİSTEM
Kaçış Yolu Basınçlandırma
📌 Merdiven basınçlandırma
💨
SİSTEM
Duman Tahliye Sistemleri
📌 Duman bacaları · Fanlar
🚨
SİSTEM
Yangın Algılama ve Uyarı
📌 Dedektörler · Alarm
👨‍🔧 PERİYODİK KONTROL YETKİLİLERİ
⚙️
Makine Mühendisleri
📌 Yetkili
🎓
Makine/Metal Eğitimi
Teknik Öğretmenleri
📌 Yetkili
🔧
Makine Tekniker /
Yüksek Tekniker
📌 Yetkili

⚡ Yangın sistemlerinin periyodik kontrolleri Yılda bir yapılır.

🔧

Tezgâhlar

EK-III

Tezgâhların periyodik kontrolüne ilişkin usul ve esaslar, kontrol aralığı ve yetkili kişiler.

👨‍🔧

Yetkili Kişiler

📌 Tezgâhların periyodik kontrolleri aşağıdaki yetkili kişilerce yapılır:

⚙️ Makine Mühendisi 🤖 Mekatronik Mühendisi 🔬 Metalürji ve Malzeme Mühendisi 🏗️ İmalat Mühendisi 🎓 Makine/Metal Eğitimi Teknik Öğretmeni 🔧 Makine Teknikeri / Yüksek Teknikeri

✅ 6 farklı unvan yetkilidir

2.4.1 📅

Periyodik Kontrol Süresi

1
YIL
📅 Periyodik Kontrol Aralığı

Tezgâhların periyodik kontrol süresi yılda bir kez yapılır.

⏱️ Her yıl düzenli kontrol zorunludur

👨‍🔧 TEZGÂH PERİYODİK KONTROL YETKİLİLERİ
⚙️ Makine Müh. 🤖 Mekatronik Müh. 🔬 Metalürji Malzeme Müh. 🏗️ İmalat Müh. 🎓 Teknik Öğretmen 🔧 Tekniker / Yüksek Tekniker

⏱️ Periyodik kontrol süresi: Yılda 1

🏗️

Endüstriyel Raf ve Kapılar - Periyodik Kontrol

EK-III

Endüstriyel raf ve kapıların periyodik kontrolüne ilişkin usul ve esaslar, yetkili kişiler ve kontrol süresi.

Tahribatsız muayene yöntemleri kullanılabilir · Rapor ekinde saklanır

⚙️
MÜHENDİSLER
Makine Müh. Mekatronik Müh. Metalürji Malzeme Müh. İmalat Müh. İnşaat Müh.
✅ 5 Mühendislik Dalı
🎓
TEKNİK ÖĞRETMENLER
İnşaat Eğitimi Makine Eğitimi Metal Eğitimi
✅ 3 Eğitim Dalı
🔧
TEKNİKERLER
İnşaat Teknikeri Makine Teknikeri Yüksek Tekniker
✅ 3 Tekniker Dalı
📋
KONTROL BİLGİLERİ
1 YIL
Periyodik kontrol süresi
🔬 Tahribatsız Muayene
Rapor ekinde saklanır
📅 Yıllık Kontrol
🚜

İş Makineleri - Periyodik Kontrol

EK-III

İş makinelerinin periyodik kontrolüne ilişkin usul ve esaslar, yetkili kişiler, muayene/test yöntemleri ve kontrol süresi.

⚙️
MÜHENDİSLER
Makine Mühendisi Mekatronik Mühendisi Metalürji Malzeme Müh. İmalat Mühendisi
✅ 4 Mühendislik Dalı
🎓
TEKNİK ÖĞRETMENLER
Makine Eğitimi Metal Eğitimi
✅ 2 Eğitim Dalı
🔧
TEKNİKERLER
Makine Teknikeri Yüksek Tekniker
✅ 2 Tekniker Dalı
📋
KONTROL BİLGİLERİ
1 YIL
Periyodik kontrol süresi
🔬 Tahribatsız Muayene
Muayene/teste ek olarak uygulanabilir
📄 Rapor ekinde saklanır
📅 Yıllık Kontrol