Motor

Sıvı veya gaz halindeki yakıtın yakılması sonucu ortaya çıkan ısı enerjisini dairesel mekanik enerjiye çeviren makinelerdir.

Araç

Karayollarında kullanılabilen motorlu, motorsuz ve özel amaçlı taşıtlar ile iş makineleri ve lastik tekerlekli traktörlerin genel adıdır.

Taşıt

Karayolunda insan, hayvan ve yük taşımaya yarayan araçlardır. Makine gücü ile yürütülenlere "motorlu taşıt", insan ve hayvan gücü ile yürütülenlere "motorsuz taşıt" denir.

Taşıma Sınırı (Kapasite)

Bir aracın güvenle taşıyabileceği, en çok yük ağırlığı ve/veya yolcu ve hizmetli sayısıdır.

Gabari

Araçların yüklü veya yüksüz olarak karayolunda güvenli seyirlerini temin amacı ile uzunluk, genişlik ve yüksekliklerini belirleyen ölçülerdir.

Azami Ağırlık

Aracın güvenle taşıyabileceği azami yükle birlikte ağırlığıdır.

Dingil Ağırlığı

Araçların karayolu yapılarından güvenle veya yapıya zarar vermeden geçebilmeleri için saptanan dingil ağırlığıdır. (Tek dingil, Çift dingil)

Otomobil

Sürücüsünden başka en çok yedi oturma yeri olan ve insan taşımak için imal edilmiş bulunan motorlu taşıttır.

Kamyon

Azami yüklü ağırlığı 3.500 kg. dan fazla olan ve yük taşımak için imal edilmiş olan motorlu taşıttır.

Kamyonet

Azami yüklü ağırlığı 3.500 kg'ı geçmeyen ve yük taşımak için imal edilmiş motorlu taşıttır. Sürücü bölümü gövde ile birleşik olanlara panelvan denir.

Çekici

Römork ve yarı römorkları çekmek için imal edilmiş olan ve yük taşımayan motorlu araçtır.

Motosiklet

Azami tasarım hızı 45 km/s'ten ve/veya silindir kapasitesi 50 cm³'ten fazla olan iki veya üç tekerlekli motorlu taşıtlardır. L3, L4, L5 ve L7 sınıflarını kapsar.

Motorlu Bisiklet (Moped)

Azami hızı 45 km/s, içten yanmalı motor hacmi 50 cm³, elektrikli motor gücü 4 kW'ı geçmeyen L1, L2, L6 sınıfı taşıtlardır.

Lastik Tekerlekli Traktör

Belirli şartlarda römork ve yarı römork çekebilen, ancak ticari amaçla taşımada kullanılmayan tarım aracıdır.

Römork

Motorlu araçla çekilen insan veya yük taşımak için imal edilmiş motorsuz araçtır.

Yarı Römork

Bir kısmı motorlu taşıt veya araç üzerine oturan, taşıdığı yükün ve kendi ağırlığının bir kısmı motorlu araç tarafından taşınan römorktur.

Hafif Römork

Azami yüklü ağırlığı 0.75 tonu geçmeyen römork veya yarı römorktur.

Taşıt Katarı

Karayolunda bir birim olarak seyretmek üzere birbirine bağlanmış en çok 2 römorktan oluşan araçlardır.

📅 2023-MAYIS-B 🟢 Kolay
Araçların, yüklü veya yüksüz olarak karayolunda güvenli seyirlerini temin amacıyla uzunluk, genişlik ve yüksekliklerini belirleyen ölçülere ne ad verilir?
A) Taşıma sınırı
B) Gabari
C) Kapasite
D) Dingil boyutu
E) Kasa derinliği

L Sınıfı

İki ve üç veya dört tekerlekli motorlu araçlar

  • İki tekerlekli, hız ≤45 km/s, silindir ≤50 cc
  • Üç tekerlekli, hız ≤45 km/s, silindir ≤50 cc
  • İki tekerlekli (sepetsiz), hız >45 km/s veya silindir >50 cc
  • İki tekerlekli (sepetli), hız >45 km/s veya silindir >50 cc
  • Simetrik üç tekerlekli, hız >45 km/s veya silindir >50 cc
  • Dört tekerlekli, hız ≤45 km/s, ağırlık ≤0.35 ton, güç ≤4 kW
  • Dört tekerlekli, ağırlık ≤0.4 ton (yük ≤0.55 ton), güç ≤15 kW

M Sınıfı

En az dört tekerlekli ve yolcu taşımasında kullanılan araçlar

  • Yolcu taşımacılığı, sürücü dahil ≤9 oturma yeri
  • Yolcu taşımacılığı, sürücü dahil >9 oturma yeri, azami ağırlık ≤5 ton
  • Yolcu taşımacılığı, sürücü dahil >9 oturma yeri, azami ağırlık >5 ton

N Sınıfı

En az dört tekerlekli ve yük taşımasında kullanılan araçlar

  • Yük taşımacılığı, azami ağırlık ≤3.5 ton
  • Yük taşımacılığı, azami ağırlık 3.5–12 ton arası
  • Yük taşımacılığı, azami ağırlık >12 ton

O Sınıfı

Motorlu araç tarafından çekilen motorsuz yük taşıma araçları

  • Römork/yarı römork, azami ağırlık ≤0.75 ton
  • Römork/yarı römork, azami ağırlık 0.75–3.5 ton arası
  • Römork/yarı römork, azami ağırlık 3.5–10 ton arası
  • Römork/yarı römork, azami ağırlık >10 ton

Seyyar Vinçler

Kaldırma momenti 400 kNm'ye eşit veya daha fazla olan bir vinci bulunan ve araç üzerinde eşya taşımak amacına uygun olmayan N3 kategorisi özel amaçlı araçlar.

T Sınıfı – Tarım ve Ormancılık Traktörleri

Ana işlevi çekme gücü sağlamak olan, tarım veya ormancılık alanlarında kullanılan aletleri çekmek, itmek, taşımak veya tahrik etmek için tasarlanmış, en az iki dingilli, tekerlekli veya paletli motorlu araçlardır. Yük taşımak ve yolcu oturma yerleri ile donatılabilir.

G Sınıfı – Arazi Taşıtları

N1 (≤2 ton) ve M1 sınıfı araçlar: En az bir ön ve arka dingili eşzamanlı tahrikli, diferansiyel kilitli veya benzeri mekanizması varsa ve %30 eğimi tırmanabiliyorsa arazi taşıtı sayılır.

N1 (>2 ton), N2, N3, M2, M3 sınıfı araçlar: Motorlu Araçlar ve Römorkları Tip Onayı Yönetmeliği'ndeki şartları taşıması gerekir.

Üst Yapı (Gövde) Tanımları

Yolcu arabaları (M1)

Gövde tipi tanımları için kodlama kullanılır. Tam/tamamlanmış araçlar için geçerlidir.

📅 2024 Aralık A 🟢 Kolay
Karayolları Trafik Kanunu'na göre yük taşımak için imal edilen kamyonetlerin azami yüklü ağırlığı kaç kilogramı geçemez?
A) 2.000
B) 2.500
C) 3.000
D) 3.500
E) 4.000
📅 2024-MAYIS-C 🔵 Orta
Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre tarım veya ormancılık sektöründe kullanılan aletleri çekmek, itmek, taşımak veya tahrik etmek için tasarlanmış motorlu araçların tarım ve ormancılık traktörleri sınıfında tanımlanabilmesi için

I. Ana işlevi, çekme gücü sağlamak olmalıdır.
II. En az dört dingilli olmalıdır.
III. Tekerlekli veya paletli olmalıdır.

Özelliklerinden hangilerini taşıyor olmaları gerekir?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) I ve III
E) II ve III

İş makineleri

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre, yol inşaat makineleri ile benzeri tarım, sanayi, bayındırlık, milli savunma ve çeşitli kuruluşların iş ve hizmetlerinde kullanılan, iş amacına göre üzerine çeşitli ekipmanlar monte edilmiş kara yollarında insan, hayvan ve yük taşımasında kullanılamayan motorlu araçlardır.

Kazıma–Yükleme–Tesviye

Zemin kazıma, yükleme ve tesviye işleri

  • Greyder – Yol tesviye
  • Dozer – Hafriyat
  • Skreyper – Kazıma ve taşıma
  • Ekskavatör – Kazı ve yükleme

Kaldırma–Yükleme–İstifleme

Yük kaldırma, taşıma ve istifleme işleri

  • Forklift – Palet taşıma
  • Vinç – Ağır yük kaldırma
  • Yükleyici – Malzeme yükleme
  • İstifleyici – Depo istifleme

İş Kamyonları

İnşaat ve hafriyat taşımacılığı

  • Damperli Kamyon – Hafriyat taşıma
  • Mikser – Beton taşıma
  • Çekici – Römork çekme
  • Platform Kamyon – Yük taşıma

Serme–Sıkıştırma–Yüzey Kazıma

Zemin serme, sıkıştırma ve yüzey işleri

  • Silindir – Zemin sıkıştırma
  • Asfalt Finişer – Asfalt serme
  • Plentmiks – Stabilize serme
  • Gradel – Yüzey düzeltme

Tarım Makineleri

Tarımsal üretim ve hasat işleri

  • Traktör – Çekme gücü
  • Biçerdöver – Hasat
  • Pulluk – Toprak işleme
  • Ekim Makinesi – Ekim

Dozer

Önünde sıyırıcı bıçak bulunan, sathi kazı yapar. Motor gücü ≥40 kW.

Greyder

Zemin tesviyesi ve şev düzeltme işleri. Motor gücü ≥40 kW.

Skreyper

Zemini sıyırır, yükler, taşır ve boşaltır. Motor gücü ≥40 kW.

Ekskavatör

Kazıma, kanal açma ve yükleme işleri. Motor gücü ≥20 kW.

Kazıcı Yükleyici (Beko Loder)

Önünde yükleme kepçesi, arkasında kazıcı ataşman. Motor gücü ≥20 kW.

Loder

Yükleme, kazıma ve tesviye için kepçeli. Motor gücü ≥20 kW.

Kazıcı-Zemin Delgi (Sondaj)

Yatay/dikey delik delme. 2 m derinlik, ≥100 mm çap.

Yüzey Kazıma (Freze)

Asfalt veya sert zemin yüzey kazıma. Motor gücü ≥60 kW.

🏗️ Kazıma–Yükleme–Tesviye Grubu 🏗️

Dozer

Önünde, monte edilmiş sıyırıcı bıçak bulunan, sathi kazı yapmaya yarayan, motor gücü en az 40 kw veya 53 hp olan ve tescil belgesine sahip makine.

Greyder

Zemin tesviyesi ve şev düzeltme işlerinde kullanılan, motor gücü en az 40 kw veya 53 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Skreyper

Zemini karnındaki bıçakla sıyıran, sıyırdığı malzemeyi yükleyen, taşıyan ve boşaltma yerinde de bıçak ağzını yukarıya çekerek haznesindeki malzemeyi boşaltan motor gücü en az 40 kw olan, tescil belgesine sahip makine.

Ekskavatör

Zeminde kazıma, kanal açma ve yükleme gibi işlerde kullanılan, lastik tekerlekli veya paletli yürüyüş sistemli, motor gücü 20 kw veya 27 hp olan ve tescil belgesine sahip makine.

Kazıcı Yükleyici (Beko Loder)

Önünde yüklemeyi sağlayan kepçe, arkasında ise kazıcı ataşmanı olan, yükleme, kırma ve kazıma işlerinde kullanılan, motor gücü en az 20 kw veya 27 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Loder

Önünde yükleme, kazıma ve tesviye işleri için kepçesi olan, lastik tekerli veya paletli yürüyüş sistemine sahip, motor gücü en az 20 kw veya 27 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Kazıcı-Zemin Delgi (Sondaj)

Çeşitli çap ve derinliklerde, yatay veya dikey delik delme işlemlerinde kullanılan, en az 2 metre derinlik ve 100 mm genişlikte delme işleri yapabilecek, elektrikli, hidrolik, havalı ya da pnömatik sistemle çalışan, fatura veya tescil belgeli, mobil araç üzeri sistemlerde ise motor gücü en az 50 kw veya 68 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Yüzey Kazıma (Freze)

Freze kesici uçlar sayesinde, istenilen derinlikte asfalt veya sert zemin yüzey kazıma işlemi yapabilen, motor gücü en az 60 kw veya 82 hp olan tescil belgesine sahip makine.

🏗️ Kaldırma–Yükleme–İstifleme Grubu 🏗️

Forklift

Yükleri çatallı kolları ile alıp kaldıran, muhtelif yerlere taşıyan, yükleme ve istifleme yapabilen, motor gücü en az 15 kw veya 20 hp olan, en az 2 metre yüksekliğe kaldırma yapabilen tescil belgesine sahip makine.

Mobil Vinç

Malzemeleri ya da yükleri kaldırma, yeni bir yöne dönerek veya hareket ederek aktarma, yerlerini değiştirme, yükleme ve indirme işlerinde kullanılan, zeminden 6 metre yüksekliğe yük kaldırabilen, lastik tekerli veya paletli, motor gücü en az 25 kw veya 33 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Kule Vinci

Malzemeleri ya da yükleri kaldırma, iletme, yeni bir yöne dönerek veya hareket ederek aktarma işlerinde kullanılan, zeminden en az 20 metre yüksekliğe sahip, yatay bomun hemen altında kabini olan, fatura ve teknik belgesi olan makine.

Liman Vinci (RTG/SSG)

Kendi tekerlekleri üzerinde hareket eden ve terminalde konteyner istifleyen faturası bulunan vinci ve gemiden karaya, karadan gemiye rayları üzerinde hareket ederek elleçleme yapabilen faturası bulunan köprülü vinci.

Konteyner Dorse Vinci

Çekici dorsesi üzerine monte edilmiş vinçler ile dolu veya boş konteynerleri kaldırıp indirerek dorseye yükleme ve boşaltma yapan tescili yapılmış makine.

Kaldırma Makineleri

Ağır tonajlı araçlar ve çeşitli yüklerin kaldırılması, yönünün değiştirilmesi amacıyla kullanılan hidrolik ya da pnömatik sistemle çalışan faturalı makine.

Raylı Sistem Köprülü Vinci

Fabrika ve depolarda kullanılan elle veya basit araçlarla taşınması mümkün olmayan malzemeleri kaldırma, başka bir tarafa dönerek veya hareket ederek aktarma, yer değiştirme, malzemeleri yükleme, boşaltma işlerinde kullanılan, ray üzerinde 6 yöne hareket edebilen ve 500 kg yük kaldırma kapasitesine sahip, eğitim alanına kurulmuş faturası bulunan makine.

Yük Asansörü

Malzeme veya yüklerin dikey veya yatay olarak ray üzerinde hareket ederek aşağıdan yukarıya kaldırılması veya yukarıdan aşağıya indirilmesini sağlayan faturası bulunan mobil veya sabit sistem kaldırma makinesi.

Personel ve Yük Yükseltici

Bakım onarım işleri için insan ve yük kaldırmak amacıyla kullanılan ve yerden en az 6 metre yüksekliğe kaldırma kapasiteli, elektrikli sistemlerde motor gücü şartı aranmayan, mobil araç üzeri sistemlerde motor gücü en az 50 kw veya 68 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Hareketli Tekne Vinci

Tekne veya yatların imalat, bakım, onarım ve çekek yerlerinde kaldırılması ya da yerlerinin değiştirilmesi amacıyla kullanılan faturası bulunan makine.

Tersane Havuz Vinci

Tersanelerde gemi inşası ve gemi bakım onarım amacıyla kullanılan havuz kenarında ray üzerinde hareket eden, faturası bulunan makine.

Yüzer Vinç

Düba veya gemi üzerine monte edilmiş kendi kendine veya römorkör tarafından çekilerek hareket eden, köprü inşatlarının yapımında ağır yüklerin kaldırılması veya denizden batık gemilerin çıkarılması işlerinde kullanılan faturası bulunan makine.

🚛 İş Kamyonları Grubu 🚛

Araç Kurtarma-Çekme-Taşıma

Tekli veya çoklu olarak araçları üzerine yükleyebilen, bir yerden başka bir yere taşıyabilen, motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Asfalt Bakım Distribütörü

Haznesinde asfalt bitümü taşıyan, malzemenin sıcaklığını ve miktarını kontrol edilebilen, motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Ray Bakım ve Onarım

Belirlenmiş hat üzerinde sürüş olanağı bulunan ve bir düzenek yardımıyla ray tekerlerini ve lastik tekerlerini ayrı ayrı kullanabilen, motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesine sahip makine.

İtfaiye Aracı

Hidro motorlar yardımı ile suyu basınçlı hale getirerek yangın söndürme, doğal afet ve trafik kazalarında kullanılan, mobil motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesinde itfaiye ibaresine sahip makine.

Kar ile Mücadele

Kar ve buz temizleme, savurma, tuzlama gibi işlerde kullanılan, aparatları taşıyıcı araca monte edilmiş, fonksiyonları sürücü kabininden kontrol edilebilen, önünde kar ve buz sıyırıcı bıçağı bulunan ve motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Katı Atık Sıkıştırma ve Taşıma

Zemin üzeri veya zemin altı çöp konteynerlerini kaldırarak haznesine boşaltan, haznesindeki malzemeyi sıkıştırıp taşıyabilen, motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Kaya Hafriyat

Toprak, kaya ve maden taşıma işleri yapan, düz şasi veya belden kırmalı şekilde imal edilmiş, tescili iş makinesi olarak yapılmış, motor gücü en az 100 kw veya 134 hp olan makine.

Vidanjör Kombine

Kanal yıkama ve atık emişi yapabilen, basınçlı su sistemi ile hat içerisinde bulunan atıkların parçalanarak logar bacalarına sürüklenmesini ve tahliye edilen atığın vakum ile temizlenmesini sağlayan, tank kapasitesi en az 4 ton, motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Mobil Akaryakıt Tankeri

Kamyon şasisi üzerine monte edilmiş, akaryakıt taşımak amacıyla kullanılan, doldurma ve boşaltma sistemi bulunan motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Terminal Çekici

Arkasına takılı konteyner dorsesini çekerek yer değiştirmesini sağlayan, liman ve depolama sahaları içinde kullanılan, motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesinde terminal traktör veya terminal çekici ifadesine sahip makine.

Hafif Römork

Azami yüklü ağırlığı 0.75 tonu geçmeyen römork veya yarı römork.

🛣️ Serme-Sıkıştırma-Yüzey Kazıma Grubu 🛣️

Finişer (Serici)

Haznesine yüklenen asfalt, beton ve benzeri karışımları istenilen kalınlık ve yüzey düzlüğünde serebilen, önüne serdiği malzemeyi sıkıştırarak düzgün bir yüzey elde edilmesini sağlayan motor gücü en az 25 kw veya 33 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Silindir

Yol alt yapısına ait toprak, stabilize, kırma taş, asfalt gibi malzemelerin sıkıştırılması amacıyla kullanılan, sürücü oturma koltuğu ile direksiyonu olan, en az 90 cm tambur genişliği bulunan, motor gücü en az 15 kw veya 20 hp olan, tescil belgesine sahip makine.

Mıcır Serici

Kum, çakıl, agrega gibi malzemeleri zemine istenilen kalınlık ve genişlikte sermek amacı ile imal edilmiş, kamyon arkasına monte edilmiş olanlarda faturası olan, kendinden yürüyüş sistemine sahip olanlarda ise motor gücü en az 50 kw veya 68 hp ve üzeri tescil belgesine sahip makine.

Kompaktör

Atık malzemenin bulunduğu yerin hacmine uygun olarak dikey veya yatay sıkıştırma yapan, motor gücü en az 20 kw veya 27 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Zemin/Yol Süpürme ve Temizleme

Temizlik amacıyla kullanılan, çöp haznesi, vakum fanı bulunan, hidrolik ve pnömatik sistem yardımı ile zemin temizleme işlerini yapan, motor gücü en az 15 kw veya 20 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Asfalt Plent

Sıcak bitüm ile değişik boyutlarda gruplandırılmış malzemeyi bir kazanda karıştırarak serime hazır hale getiren sabit ya da mobil makine.

Yol Çizgi Makinesi

Trafik uyarı ve bilgilendirme işaret çizgilerinin çizilmesi amacıyla kullanılan, kendi yürür ve elle itmeli sistemlerde faturasında şerit ve/veya yol çizme ifadesi bulunan, mobil araç üzeri sistemlerde ise en az 50 kw veya 68 hp olan tescil belgesine sahip makine.

🌾 Tarım Makineleri Grubu 🌾

Biçerdöver

Tescil belgesinde biçerdöver ifadesine sahip makine.

Bezelye Hasat

Kendi yürür olmak şartı ile bezelye hasadı için kullanılan tescil belgesine sahip makine.

Domates Hasat

Domates hasadı için kullanılan tescil belgesine sahip makine.

Pamuk Toplama

Pamuk bitkisinin tarladan otomasyonla toplanmasına yarayan faturası bulunan makine.

Bitki Koruma

Bitkilere zarar veren böcek, mantar ve yabancı otları öldürerek, virüslerin neden olduğu hastalıkları yok etmek amacıyla püskürtme sıvısı depo içindeki bir karıştırıcı tarafından karıştırılan ve kuyruk milinden hareket alan bir pompa tarafından ilaçlama borularına oradan da memelere basınçla gönderilerek karışımı yapılan sıvıyı tarlaya püskürten tescil belgesine sahip makine.

Çayır Biçme

Çayır ve çim biçme işlerinde kullanılan faturalı ya da tescil belgesine sahip makine.

Silaj Makinesi

Mısır veya ot silajı yapımına uygun, biçme düzeni bulunan ekipmanların monte edilmesi ile hem mısır hem de ot silajı yapımında kullanılabilen, mısır, sorgum, ayçiçeği gibi yem bitkilerinin silajı için kullanılan tescil belgesine sahip makine.

Şeker Pancarı Hasat

Şeker pancarı hasadı yapmak için üretilmiş, tescil belgesine sahip makine.

Yemleme Vagonu

Vagonu makinenin ön kısmına yerleştirilen kol yardımıyla doldurulan, doldurulmuş yemi çelik bıçakları ile kesip parçalayan, hazırlanan yemi katkı maddesi ile karıştıran ve karışım işlemi tamamlandıktan sonra yemi istenilen yere döken faturası bulunan makine.

Çırçır Makinesi

Pamuğu çekirdeğinden, keten ve kendir liflerini odun kısmından ayırmaya yarayan faturası bulunan makine.

Kar Motosikleti

Kar üzerinde hareket kabiliyetine sahip paletli yürüyüş sistemli, faturası bulunan motosiklet.

Kar Üstü Pist Hazırlama

Kayak pistlerinde yağan karı istenilen yükseklik ve genişlikte hazırlama işlerine yarayan faturası bulunan makine.

🏗️ Özel Amaçlı ve Beton/Asfalt Makineleri 🏗️

Beton Pompalama

Karışımı yapılmış akışkan yapı malzemelerini aktaran, yatay veya dikey pompalama yapabilen, pnömatik veya hidrolik sistemle çalışan, mobil sistem olarak imal edilmiş, betonu zeminden en az 18 metre yüksekliğe aktarabilen, motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan, tescil belgesine sahip makine.

Beton Püskürtme

Karışımı yapılmış akışkan yapı malzemelerini püskürtebilen, sabit ya da mobil sistem olarak imal edilmiş tescil belgesine sahip makine.

Beton Santrali

Kum, çakıl, agrega, su ve çimento gibi malzemelerin belirli oranlarda karıştırılarak, dolumun yapıldığı ve hazır beton imalatının gerçekleştirildiği faturası bulunan sabit ya da mobil sistem makine.

Transmikser

Kamyon şasisi üzerine monte edilmiş, yapı malzemelerini karıştırma, taşıma ve boşaltma yapabilen, motor gücü en az 70 kw veya 95 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Beton Elemanları Presleme

Beton parke, briket, bordür ve karo gibi ürünlerin imalatında kullanılan makine.

Kırma Eleme (Konkasör)

Farklı ölçülerdeki katı madenleri istenilen ölçüde kırıp ufalamaya ve elemeye yarayan sabit ya da mobil sistemi olan faturalı ya da tescil belgesine sahip makine.

Galeri ve Tünel Açma

Galeri ve tünel açma işlerinde kullanılan, motor gücü en az 100 kw veya 136 hp olan faturalı ya da tescil belgesine sahip makine.

Bariyer (Direk) Çakma

Bariyer, çit direkleri, trafik uyarı ve bilgilendirme levhalarının çakılması amacıyla kullanılan, kendi yürür sistemler veya mobil araç üzeri sistemlerde motor gücü en az 50 kw veya 68 hp olan tescil belgesine sahip makine.

Low-Bed (Ağır Nakliye)

Ağır makine ve benzeri yüklerin modüler dingil sistemiyle taşınmasını sağlayan tescil belgesine sahip makine.

Çekme Araçları

Trafiğe kapalı veya açık alanlarda uçaklardan bagaj ve kargoların güvenli, emniyetli ve hızlı bir şekilde alınması ve uçaklara yüklenmesi, fabrika, depo, antrepo gibi yerlerde üretilen malzemelerin çekilmesi amacıyla kullanılan elektrikli veya içten yanmalı motora sahip faturası veya tescil belgesi bulunan makine.

SPMT (Kendinden Tahrikli)

Tersane, petrol rafinerisi, inşaat, köprü ve enerji santralleri vb. yerlerdeki ağır makine ve benzeri yüklerin modüler dingil sistemiyle taşınması, nakledilmesi veya montaj sahasına götürülmesinde kullanılan kendinden tahrikli hidrolik kumandalı ağır nakliye işlerinde kullanılan, tescil belgesine sahip makine.

Ağaç Sökme

Kamyon veya herhangi bir araç üzerine monte edilen aparatı ile ağaç sökme ve dikme amacıyla kullanılan motor gücü en az 60 kw veya 82 hp olan faturası bulunan makine.

Yol Dışı (Personel/Bagaj) Taşıma

Bagaj ya da personel taşımak amacıyla imal edilmiş, elektrikli sistem veya içten yanmalı motora sahip faturası bulunan makine.

✈️ Havaalanı Yer Hizmet Araçları ✈️

Akaryakıt İkmal Tankeri

Uçağa verilecek jet yakıtını, aracın arkasında bulunan tanker ile taşınmasını sağlayarak uçağın yakıt ikmalini gerçekleştiren, İçişleri Bakanlığı veya havalimanı işletmesince tescili yapılmış makine.

Buzlanma Önleme ve Buz Temizleme

Havaalanlarında soğuk havalarda kalkışa hazırlanan uçakların havada buzlanmasını önlemek maksadıyla uçaklara çözücü/önleyici kimyasal maddelerin güvenli, emniyetli ve hızlı bir şekilde uygulanmasını sağlayan, ticaret odalarınca veya havalimanı işletmesince tescili yapılmış makine.

Ambulift (Hasta/Engelli Nakil)

Hasta veya engelli bireylerin uçağa götürülüp getirilmesi, uçağa bindirilip indirilmesi amacıyla kullanılan, ticaret odalarınca veya havalimanı işletmesince tescili yapılmış makine.

Konveyör Makinesi

Apron sahalarında bagajların, kargoların ve postaların uçağın kargo bölümüne yüklenmesi/boşaltılması amacıyla kullanılan içten yanmalı veya elektrikle çalışan, ticaret odalarınca veya havalimanı işletmesince tescili yapılmış makine.

Su İkmal Tankeri

Havaalanlarında uçaklara su verilmesi, onarıma giren uçaklardan güvenli, emniyetli ve hızlı bir şekilde suların alınmasını sağlamak için kullanılan, İçişleri Bakanlığı veya havalimanı işletmesince tescili yapılmış makine.

Uçak Çekme ve İtme (Tow-car)

Tow-car push-back, uçağın geri geri itilerek biniş kapısından, apronda kendi gücüyle devam edebileceği bir alana götürülmesini sağlayan ve bu işlemleri, çekme çubuğuyla uçağın burun iniş takımına bağlanan özel push-back aracı veya çekme çubuğu olmayan push-back aracı ile sağlayan, ticaret odalarınca veya havalimanı işletmesince tescili yapılmış makine.

Yolcu Merdiveni (Motorlu/Çekerli)

Havaalanlarında yolcularını uçaklara bindirilmesi/indirilmesi amacıyla kullanılan içten yanmalı motor veya elektrikli sistemle çalışan, ticaret odalarınca veya havalimanı işletmesince tescili yapılmış makine.

Yüksek Yükleyici (High-main Deck Loader)

Havaalanlarında uçaklardan birim yükleme gereçlerinin (ULD'lerin) ve paletlerin geniş gövdeli ve bazı dar gövdeli uçaklara yüklenmesi/boşaltılması amacıyla kullanılan içten yanmalı motor veya elektrikli sistemle çalışan, ticaret odalarınca veya havalimanı işletmesince tescili yapılmış makine.

Liman Saha İstif

Liman veya depolama sahalarında boş veya dolu konteynerlerin kaldırılması amacıyla kullanılan iş makinesi olarak tescili yapılmış makine.

Temizlik ve İkram Amaçlı Yük Kaldırma

Havaalanlarında uçakların temizlik ve ikram amaçlı ekipmanların taşınması, çöp konteynerinin alınması ve ikram amaçlı konteynerin uçağa yüklenmesi/boşaltılması amacıyla kullanılan içten yanmalı motor veya elektrikli sistemle çalışan, İçişleri Bakanlığı veya havaalanı işletmesince tescili yapılmış makine.

🚗 Sürücü Belgelerinin Sınıfları 🚗

İş makinesi sürücü belgelerinin eğitimi ve sınavları 🏛️ Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından düzenlenir ve yetkilendirilir.

Sürücü belgesi sınıfları ile belge sahiplerine sürme yetkisi verilen motorlu araçlar ve özellikleri

M Moped

İki, üç ve dört tekerlekli motorlu bisikletleri (moped) kullanacaklara verilir.

A1 125 cc

Silindir hacmi 125 cm³, gücü 11 kW ve güç/ağırlık oranı 0,1'i geçmeyen iki tekerlekli motosikletler ile gücü 15 kW'ı geçmeyen üç tekerlekli motosikletler.

A2 35 kW

Gücü 35 kW ve güç/ağırlık oranı 0,2'yi geçmeyen iki tekerlekli motosikletler ile gücü 15 kW'ı geçmeyen üç tekerlekli motosikletler.

A Motosiklet

Sepetli veya sepetsiz iki tekerlekli motosikletler ile gücü 15 kW'ı geçen üç tekerlekli motosikletler.

B1 Dört Tekerlekli

Net motor gücü 15 kW, net ağırlığı 400 kg (yük taşımacılığında 550 kg) geçmeyen dört tekerlekli motosikletler. Elektriklilerde batarya ağırlığı hariç.

B Otomobil

Otomobil ve kamyonet kullanacaklara verilir. Belge sahibi, eğitimi tamamlamak veya sınavı geçmek kaydıyla azami yüklü ağırlığı 4.250 kg'a kadar olan birleşik araçları da kullanabilir.

BE Römork

B sınıfı araçlara takılan ve azami yüklü ağırlığı 3.500 kg'ı geçmeyen römork veya yarı römork içeren birleşik araçlar.

C1 Kamyon

Azami yüklü ağırlığı 3.500 kg'ın üzerinde ve 7.500 kg'ı geçmeyen kamyon ve çekiciler.

C1E Katar

C1 araçlarına takılan römorklu (azami yüklü ağırlığı >750 kg) birleşik araçlar ile B araçlarına takılan römorklu (azami yüklü ağırlığı >3.500 kg) birleşik araçlar – katar ağırlığı 12.000 kg'ı geçmeyen.

C Ağır Kamyon

Kamyon ve çekici kullanacaklara verilir.

CE Kamyon + Römork

C sınıfı araçlara takılan ve azami yüklü ağırlığı 750 kg'ı geçen römork veya yarı römorktan oluşan birleşik araçlar.

D1 Minibüs

Minibüs kullanacaklara verilir.

D1E Minibüs + Römork

D1 sınıfı araçlara takılan ve azami yüklü ağırlığı 750 kg'ı geçen römorktan oluşan birleşik araçlar.

D Otobüs

Minibüs ve otobüs kullanacaklara verilir.

DE Otobüs + Römork

D sınıfı araçlara takılan ve azami yüklü ağırlığı 750 kg'ı geçen römorktan oluşan birleşik araçlar.

F Traktör

Lastik tekerlekli traktör kullanacaklara verilir.

G İş Makinesi

İş makinesi türündeki motorlu araçları kullanacaklara verilir.

K Aday Belgesi

Yönetmelikte belirtilen şartlar ve esaslara göre araç sürmeyi öğrenen sürücü adaylarına eğitim ve sınavda kullanmak üzere verilir.

📅 2019-ARALIK-C 🟢 Kolay
Aşağıdaki taşıtlardan hangisini, kara yollarında kullanmak için G sınıfı sürücü belgesine gerek yoktur?

A) Kazıyıcı yükleyici (Loder)
B) Arazi taşıtı
C) Ekskavatör
D) Vinç
E) Greyder
📅 G Sınıfı Ehliyet 🟡 Orta
G sınıfı sürücü belgesine sahip bir sürücü;

I. paletli traktör,
II. lastik tekerlekli traktör,
III. biçerdöver

Motorlu araçlarından hangilerini kullanabilir?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) I ve III
E) II ve III
📅 2017-ARALIK-C 🟢 Kolay
İş makinesi sürücülerinin eğitimlerini ve sınavda başarılı olanların belgelerini vermek veya bu konuda herhangi bir kurumu yetkili kılmak aşağıdakilerden hangisinin görevleri arasındadır?

A) Millî Eğitim Bakanlığı
B) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
C) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı
D) İŞKUR
E) SGK
📅 2016-Nisan-C 🟡 Orta
Sürücü belgelerinin sınıflarıyla ilgili,

I. B: Otomobil ve kamyonet kullanacaklara verilir.
II. F: Lastik tekerlekli traktör kullanacaklara verilir.
III. M: İş makinesi türündeki motorlu araç kullanacaklara verilir.

Yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve II
E) II ve III

🚦 Sürücü Adaylarında Aranacak Şartlar 🚦

Sürücü belgesi alacaklarda aranan yaş, deneyim, öğrenim, sağlık ve adli sicil şartları

🎂

Yaş Bakımından

  • M, A1 ve B1 sınıfı → 16 yaş
  • A2, B, BE, C1, C1E, F ve G sınıfı → 18 yaş
  • A sınıfı → 20 yaş (gücü 15 kW'ı aşan üç tekerlekli motosikletler için 21)
  • C, CE, D1 ve D1E sınıfı → 21 yaş
  • D ve DE sınıfı → 24 yaş
📋

Deneyim Bakımından

  • A → En az 2 yıl A2 sınıfı
  • C1, C, D1 ve D → En az B sınıfı
  • BEB sınıfı
  • CEC sınıfı
  • C1EC1 sınıfı
  • DED sınıfı
  • D1ED1 sınıfı
📌

Diğer Zorunlu Şartlar

  • Öğrenim: En az ilkokul düzeyinde eğitim almış olmak
  • Sağlık: Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları Yönetmeliği'ndeki şartları taşımak
  • Sınav: Sürücü sınavlarını başararak motorlu taşıt sürücüsü sertifikası almış olmak
  • Adli Sicil: TCK 188, 190, 191 (uyuşturucu), 5607 sayılı Kanun (kaçakçılık) ve 6136 sayılı Kanun (ateşli silahlar) suçlarından hüküm giymemiş olmak
  • Belge Durumu: Önceden verilmiş aynı sınıf bir başka sürücü belgesi bulunmamak
  • İade Şartı: Geri alınmış belge, 2918 sayılı Kanun'daki şartlar yerine getirilmişse iade edilmiş olmak

Özel Durumlar ve İstisnalar

✅ 24 yaşını dolduran A sınıfı adaylarında deneyim şartı aranmaz.

🏛️ Emniyet Genel Müdürlüğü: Polis eğitim kurumları, Emniyet personeli ve öğrencileri için A, C, D ve D1 sınıflarında yaş şartı 20 olarak uygulanır, deneyim şartı aranmaz.

🪖 Jandarma: Jandarma teşkilatı mensupları ile Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi öğrencilerine özel eğitim ve sınav ile sürücü belgesi verilir.

🛡️ Zırhlı / Askeri Araçlar: Emniyet, Jandarma, Sahil Güvenlik ve MSB personeli, B sınıfı belgeye sahip olup ilgili zırhlı/askeri araç sürücü eğitimini tamamlarsa, yeterlilik belgesi ile bu araçları kullanmaya yetkilidir.

📜 Yasal Dayanak: Usul ve esaslar, Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ile Muayenelerine Dair Yönetmelik ile belirlenir.

🚛 SRC Belgesi (Mesleki Yeterlilik) 🚛

Karayolunda motorlu araç veya taşıt sevk ve idare eden kişilerin alması gereken mesleki yeterlilik belgesidir.

🚌

Yolcu Taşımacılığı

Uluslararası / Yurtiçi
SRC 1 Uluslararası Yolcu Taşımacılığı
SRC 2 Yurtiçi Yolcu Taşımacılığı

⚡ SRC1 alan, SRC2'yi almış sayılır.

📦

Eşya / Kargo Taşımacılığı

Uluslararası / Yurtiçi
SRC 3 Uluslararası Eşya-Kargo Taşımacılığı
SRC 4 Yurtiçi Eşya-Kargo Taşımacılığı

⚡ SRC3 alan, SRC4'ü almış sayılır.

☣️

Tehlikeli Madde Taşımacılığı

ADRR Uyumlu
SRC 5 Tehlikeli Madde Taşımacılığı

Tehlikeli maddelerin karayoluyla taşınması için gerekli özel yeterlilik belgesidir.

📜 ADRR (Tehlikeli Malların Karayoluyla Taşınması) yönetmeliğine tabidir.

⚠️ SRC5, diğer SRC sınıflarından bağımsızdır ve ayrıca alınması zorunludur.

📜 K Yetki Belgesi 📜

Yurt içi ve uluslararası eşya taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilen yetki belgesidir.

🚛

K1 Yetki Belgesi

Yurt İçi Ticari

Ticari amaçla yurt içi eşya taşımacılığı yapacak gerçek veya tüzel kişilere verilir.

📌 K1* (Yıldızlı): Kamyonet (azami yüklü ağırlığı 3.500 kg'ı geçmeyen araçlar) ile yurt içi nakliyecilik hizmeti verenlere verilir.

Araç Kapasitesi: Gerçek kişiler için 25 ton, şirketler için 50 ton ve üzeri kapasiteli araçlar.

🏠

K2 Yetki Belgesi

Hususi Taşımacılık

Hususi taşımacılık yapacaklara verilir.

📌 K2* (Yıldızlı): Toplam yüklü ağırlığı en fazla 3,5 ton olan araçlarla yurt içi hususi eşya taşımacılığı yapacak ve ticari maksatla taşımacılık yapmayacak olanlara verilir.

Kendi Malını Taşıma: Kendine fatura edilmiş ve kendi mallarını taşıyan kişilere verilir.

🌍

K3 Yetki Belgesi

Uluslararası Ticari

Ticari amaçla uluslararası eşya taşımacılığı yapacak gerçek veya tüzel kişilere verilir.

📌 K3* (Yıldızlı): Azami yüklü ağırlığı 3.500 kg'ı geçmeyen araçlar ile uluslararası eşya taşımacılığı yapacaklara verilir.

K1 Farkı: K1 yurt içi, K3 ise uluslararası taşımacılık içindir. K3 ile yurt dışına çıkış yapılabilir.

📊 K Yetki Belgesi Karşılaştırması 📊

K1, K2 ve K3 Yetki Belgelerinin özellik karşılaştırması

Özellik K1 K2 K3
Ticari taşımacılık
Ücret karşılığı taşıma
Başkasının yükünü taşıma Sadece ev ve büro eşyası
Kendi yükünü taşıma Gerekirse kendi faaliyet kapsamında
Taşınan eşya Her türlü ticari eşya Sadece kendi eşyası Ev ve büro eşyası
Kimler kullanır? Nakliyeciler Üretici ve işletmeler Evden eve nakliyeciler

💡 Not: K1 ve K3 ticari taşımacılık için, K2 ise hususi (kendi malını taşıma) içindir. K3 uluslararası taşımacılık için kullanılırken, K1 yurt içi taşımacılık içindir.


Hız Sınırları

ARAÇ CİNSİ YERLEŞİM YERİ
İÇİNDE
YERLEŞİM YERİ DIŞINDA OTOYOLLARDA
ŞEHİRLERARASI
ÇİFT YÖNLÜ
KARAYOLLARINDA
BÖLÜNMÜŞ
YOLLARDA
Otomobil (M1), (M1G) 50 90 110 120
Minibüs (M2) 50 80 90 100
Otobüs (M2-M3) 50 80 90 100
Kamyonet (N1), N1G 50 80 85 95
Panelvan (N1) 50 85 100 110
Kamyon (N2-N3),
Çekici (N2-N3)
50 80 85 90
Motosiklet (L3) 50 80 90 100
Motosiklet (L4, L5, L7) 50 70 80 80
Motorlu bisiklet (L1, L2, L6)
Motorsuz bisiklet
30 45 45 Giremez
Tehlikeli madde taşıyan araçlar
(Belgelerinde aksine bir hüküm yoksa)
30 50 60 70
Özel yük taşıma izin belgesi veya özel izin belgesi ile karayoluna çıkan araçlarda
(Belgelerinde aksine bir hüküm yoksa)
30 50 50 60
Lastik tekerlekli traktörler 20 30 40 Giremez
Arızalı bir aracı çeken araçlar 20 20 30 40
İş makineleri 20 20 20 Yolun yapım, bakım veya işletilmesinden sorumlu kuruluştan izin alınmadan giremez.
📅 2025 Aralık B-C 🔵 Kolay
Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre römorksuz bir lastik tekerlekli traktörü kullanan tarım işçisinin aksine bir işaret bulunmadıkça yerleşim yeri içinde uyması gereken azami hız sınırı kaç km/s'tir?
A) 20
B) 30
C) 40
D) 50
E) 60

🚦 Geçiş Kuralları 🚦

Karayolu Trafik Kanunu'na göre geçiş hakkı ve geçiş kolaylığı sağlama kuralları

🛣️

Dar Yollarda Geçiş

Taşıt Yolu Dar

Taşıt yolunun dar olduğu yerlerde aksini gösteren bir trafik işareti yoksa:

🚲 Motorsuz → Motorlu

Motorsuz araçları sürenler, motorlu araçlara geçiş hakkı vermek ve geçiş kolaylığı sağlamak zorundadır.

⚡ Bisiklet, at arabası → Otomobil, kamyon
🚗 Motorlu Araçlar Arasında Sıralı Geçiş

Otomobil, minibüs, kamyonet, otobüs, kamyon, arazi taşıtı, lastik tekerlekli traktör, iş makinelerini sürenler, yazılış sırasına göre kendisinden öncekilere geçiş hakkı vermek zorundadır.

⚡ Kamyon → Otomobil, Otomobil → Motorsuz
🔄

Kavşaklarda Geçiş

Trafik Yoğunluğu Farklı Değilse

Kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş ise:

🚲 Motorsuz → Motorlu

Motorsuz araç sürücüleri, motorlu araçlara geçiş hakkı vermek zorundadır.

🚜 Traktör/İş Makinesi → Diğer Motorlu

Lastik tekerlekli traktör ile iş makinesi sürücüleri, diğer motorlu araçlara geçiş hakkı vermek zorundadır.

⬅️ Soldaki → Sağdaki

Motorlu araçlardan soldaki, sağdan gelen araca geçiş hakkı vermek zorundadır.

⚡ Soldan gelen araç sağdan gelene yol verir.

📌 Karayolları Trafik Kanunu – Geçiş hakkı, araç sınıflarına göre öncelik sırasını belirler.

📅 Trafik Sorusu 🟢 Kolay
I. Otomobil
II. İş makinesi
III. Kamyonet

Lastik tekerlekli traktör kullanan bir tarım çalışanı, taşıt yolunun dar olduğu yerlerde aksini gösteren bir trafik işareti yoksa yukarıdakilerden hangilerine geçiş kolaylığı sağlamak zorundadır?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III

🅿️ Yerleşim Birimleri İçindeki Karayollarında Parkedemiyecek Araçlar 🅿️

🚫

Park Etmesi Yasaklanan Araçlar

⚠️ Bir trafik işareti ile izin verilmedikçe, duraklama ve arızalanma halleri dışında:

  • Kamyon
  • Çekici
  • Otobüs
  • Kamyon/Çekici/Otobüs Römorkları
  • Lastik Tekerlekli Traktör
  • Her Türlü İş Makinesi

🚨 Bu araçlar yetkililerce kaldırılır.

📌

İstisnalar ve Uyarılar

🪧 Trafik İşareti ile İzin

Bir trafik işareti ile park etmesine izin verilen araçlar bu kuralın dışındadır.

🛑 Duraklama ve Arızalanma

Duraklama ve arızalanma halleri bu yasağın kapsamı dışındadır.

🏘️ Köy, Kasaba Gibi Küçük Yerleşimler

Köy, kasaba gibi küçük yerleşim birimleri bu hükmün dışındadır.

🏗️ Yetkililerce Kaldırma

Bu yasağa rağmen yerleşim birimleri içindeki karayollarında park edilmiş araçlar, yetkililerce kaldırılır.

📌 Karayolları Trafik Kanunu – Yerleşim birimleri içinde ağır vasıta ve iş makinelerinin park edilmesi yasaktır.

🚜 Lastik Tekerlekli Tarım Traktörlerinin Karayolunu Kullanmaları 🚜

Yük ve insan taşıması esasları ile traktörlerin karayolunu kullanma kuralları

🚫

Ticari Amaçla Yük Taşıma Yasağı

Lastik tekerlekli traktörlerle ve römork takarak ticari amaçla yük taşımak yasaktır.

📌 Bu araçlar ticari araç olarak tescil edilemez.

📋

İstisna – İl Trafik Komisyonu İzni

İl trafik komisyonları kararı ile şehiriçi taşımaları hariç, aşağıdaki koşullarla geçici olarak ticari amaçla yük taşımalarına izin verilebilir:

  • Yük taşıyıcı araçlarla yapılamayacağı anlaşılmış olması
  • Mecburi ve geçerli nedenlerle gerek görülmesi

Süre, zaman ve güzergah belirtilmesi şarttır.

🌾

Tarım Ürünleri Taşımacılığı

Tarım ürünlerinin toplanması, yüklenmesi veya boşaltılması amacıyla tarla veya işyerine götürülüp getirmek üzere lastik tekerlekli traktörlerin römork veya yarı römorklarına, oturmaları şartıyla, taşıma sınırının beher tonu için en çok 3 kişi bindirilebilir.

⚠️ Yük üzerinde insan taşınamaz.

📌 Yük ve İnsanın Beraber Taşınması Mecburi Hallerde:

  • Yük, insanların bulunduğu sahaya tecavüz etmeyecek şekilde sağlamca tespit edilmelidir.
  • Römork kapakları düşmeyi önleyecek şekilde kapalı olmalıdır.
🪖

T3 Kategorisi Traktörlerde Koruyucu Ekipman

T3 kategorisinde bulunan traktörlerde:

🪖
Sürücüler

Koruma başlığı ve koruma gözlüğü takmalıdır. (Koruma başlığında gözlük varsa aranmaz)

🧑‍🤝‍🧑
Yolcular

Koruma başlığı takmalı ve bağlamalıdır.

ℹ️ Bisikletlilerde koruma gözlüğü aranmaz.

📌 Karayolları Trafik Kanunu – Tarım traktörlerinin karayolunda kullanım esasları ve güvenlik kuralları.

🚜 Lastik Tekerlekli Traktörler 🚜

Karayolları Trafik Yönetmeliği | Sürücü belgesi, hız limitleri, yasaklar ve zorunluluklar

🪪

Sürücü Belgesi

F sınıfı sürücü belgesi lastik tekerlekli traktör kullanacaklara verilir.
🚦

Hız Limitleri (km/s)

Yerleşim Yeri Yerleşim Dışı Şehirlerarası Çift Yönlü Otoyol
20 30 40 ❌ Giremez
➡️

Geçiş Hakkı Sıralaması

Otomobil, minibüs, kamyonet, otobüs, kamyon, arazi taşıtı, lastik tekerlekli traktör, iş makinelerini sürenler, yazılış sırasına göre kendisinden öncekilere geçiş hakkı vermek zorundadır.
🅿️

Yerleşim Yerinde Park Yasağı

Bir trafik işareti ile izin verilmiş olması, duraklama ve arızalanma halleri dışında, yerleşim birimleri içindeki karayollarında; kamyon, çekici, otobüs veya bunların römorkları, lastik tekerlekli traktörler ile her türlü iş makinelerinin bulundurulmaları ve park edilmeleri yasaktır.
🚫

Ticari Yük Taşıma Yasağı

Lastik tekerlekli traktörlerle ve römork takarak ticari amaçla yük taşımak yasaktır.
🧑‍🌾

Tarım Ürünlerinde Yolcu Taşıma

Tarım ürünlerinin toplanması, yüklenmesi veya boşaltılması amacıyla tarla veya işyerine götürülüp getirmek üzere lastik tekerlekli traktörlerin römork veya yarı römorklarına, oturmaları şartıyla, taşıma sınırının beher tonu için en çok 3 kişi bindirilebilir. Yük üzerinde insan taşınamaz.
📋

Römorklarda Levha Zorunluluğu

Lastik tekerlekli traktörle çekilen römorklar; trafiğe çıkışlarında, ön ve arkalarına en az 150 metreden görülebilecek ve en az 50 metreden rahatça okunabilecek şekilde yansıtıcı malzeme ile kırmızı zemin üzerine beyaz harflerle yazılacak ve en az 180x24 cm ebadında "Geniş Araç", "Geniş Yük", "Uzun Araç", "Uzun Yük", "Geniş ve Uzun Yük" ve "Geniş ve Uzun Araç" ibareleri yazılı birer levha bulunur.
🔧

Zorunlu Yedek Parçalar

Lastik tekerlekli traktörde yedek parça olarak; kriko, bijon anahtarı, dış ışık donanımı için birer adet yedek ampul, pense, tornavida, seyyar lamba veya el feneri, karlı ve buzlu günler için bir çift patinaj zinciri, çekme halatı bulundurulacaktır.

Otoyola Giriş Yasağı

Lastik tekerlekli traktörler otoyollara giremez. Hız limitleri tablosunda da belirtildiği üzere otoyol hız sınırı için "❌ Giremez" ibaresi bulunmaktadır.

⚠️ Not: Yukarıdaki kurallar, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde belirtilen zorunluluklar olup, her bir madde ";" ile biten ifadeler dikkate alınarak ayrı ayrı kutulanmıştır.

📅 2021-MAYIS-A-B 🟡 Orta
Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre, lastik tekerlekli traktörlerin;

I. stepnesiz trafiğe çıkarılması,
II. motorun çalışmasını durdurup, eğimli bir yolda vitesin boşa alınarak sürülmesi,
III. B sınıfı sürücü belgesine sahip bir kişi tarafından karayolunda sürülmesi

Durumlarından hangileri yasaktır?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III
📅 2020-KASIM-A 🟡 Orta
Tarım ürünlerinin toplanması, yüklenmesi veya boşaltılması amacıyla tarla veya işyerine götürüp getirmek üzere lastik tekerlekli traktörlerin römork veya yarı römorklarına, oturmaları şartıyla, taşıma sınırının beher tonu için en çok kaç kişi bindirilebilir?
A) 1
B) 2
C) 3
D) 4
E) 5
📅 2019-ARALIK-A/B 🟡 Orta
Eğimli açık tarım alanlarında traktörle çalışırken;

I. iz genişliğinin dar olması,
II. yokuş aşağı inişlerde ilk olarak motor freni kullanılması,
III. eğim boyunca çalışırken yokuş aşağı dönülmesi

Durumlarından hangileri iş sağlığı ve güvenliği açısından risk oluşturur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) I ve III
E) II ve III

🚜 Tarım Makinelerinde İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Özeti 🚜

Temel tehlikeler, güvenlik kuralları ve kişisel koruyucu donanımlar

⚠️

1. Temel Tehlikeler

Tehlike TürüÖrneklerOlası Sonuçlar
Mekanik TehlikelerKuyruk mili (PTO), kayış-kasnak, dişliler, bıçaklarKapılma, ezilme, uzuv kaybı
Devrilme TehlikesiTraktörün eğimli arazide kullanılmasıÖlüm, ağır yaralanma
Elektrik TehlikesiHavai enerji hatları altında çalışmaElektrik çarpması
Kimyasal TehlikelerPestisit ve gübre kullanımıZehirlenme, meslek hastalığı
Gürültü ve TitreşimTraktör ve hasat makineleriİşitme kaybı, kas-iskelet hastalıkları
Yangın ve PatlamaYakıt depoları, kuru ot ve samanYangın, patlama
🚜

2. Traktörlerde Güvenlik Kuralları

KuralAçıklama
ROPS kullanılmalıDevrilmeye karşı koruyucu kabin veya çerçeve bulunmalıdır.
Emniyet kemeri takılmalıROPS ile birlikte kullanılmalıdır.
Yolcu taşınmamalıTraktörler tek kişilik araçtır.
Dik yamaçlarda dikkatli olunmalıDevrilme riski yüksektir.
Motor çalışırken bakım yapılmamalıHareketli parçalar ciddi yaralanmalara neden olabilir.
⛓️

3. Kuyruk Mili (PTO) Güvenliği

✅ Yapılması Gerekenler
  • Koruyucu muhafaza kullanılmalı
  • Güvenlik zinciri kullanılmalı
  • Bakım öncesi motor durdurulmalı
  • Dar kıyafet giyilmeli
  • Uygun mesafe korunmalı
❌ Yapılmaması Gerekenler
  • Koruyucusuz çalışma
  • Dönen mile yaklaşmak
  • Motor çalışırken müdahale etmek
  • Bol kıyafet giymek
  • Mil üzerinden atlamak
📌 Sınav Notu: Tarım makinelerinde en ölümcül kazaların başında PTO'ya (kuyruk miline) kapılma gelir.
🌾

4. Biçerdöver ve Hasat Makinelerinde Güvenlik

RiskÖnlem
Döner bıçaklarKoruyucular çıkarılmamalı
Hareketli parçalarTemizlik öncesi makine durdurulmalı
Yangın riskiYangın söndürücü bulundurulmalı
Toz maruziyetiUygun maske kullanılmalı
🧪

5. Tarım İlaçları ile Çalışma

TehlikeÖnlem
SolumaFiltreli maske kullanımı
Cilt temasıEldiven ve koruyucu giysi
Göz temasıKoruyucu gözlük
DepolamaKilitli ve etiketli alanlarda muhafaza
🛡️

6. Tarım Makinelerinde KKD Kullanımı

KKDKoruduğu Risk
Koruyucu gözlükToz, taş, sıçrama
İş eldiveniKesilme ve sürtünme
Çelik burunlu ayakkabıEzilme
Kulak koruyucuGürültü
Solunum maskesiToz ve pestisit
📅 2023-ARALIK-C 🟡 Orta
Traktör kullanarak eğimli bir tarlada çalışma yapılırken traktörün devrilmesinden sakınmak için

I. daha geniş iz genişliği tercih etmek,
II. eğim boyunca her zaman yokuş aşağı dönmek,
III. yokuş aşağı iniş esnasında öncelikle motor freni kullanmak

Hususlarından hangileri göz önünde bulundurulur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III
📅 2023-MAYIS-C 🟡 Orta
Bir traktörü güvenli bir şekilde durdurma ve park etme için;

I. motoru durdurmak,
II. el frenini çekmek,
III. vitesi boşta bırakmak,
IV. kontak anahtarını çıkartmak

Hususlarından hangileri alınması gereken tedbirlerdendir?
A) I ve II
B) III ve IV
C) I, II ve III
D) I, II ve IV
E) II, III ve IV
📅 2019-Mayıs-C 🟡 Orta
Traktör kuyruk mili ile çalıştırılan tarım makinelerinde aşağıdakilerden hangisi iş sağlığı ve güvenliği açısından tehlikeli bir durum oluşturur?

A) Kuyruk mili koruyucusu olmaksızın çalışma yapılması
B) Kuyruk mili koruyucusunun düzenli bir şekilde temizlenmesi ve yağlanması
C) Kuyruk mili koruyucusunun dönmesini sınırlayan güvenlik zincirinin kullanılması
D) Çalışır vaziyetteki kuyruk milinden uzak durulması
E) Çalışma sırasında dar kıyafetler giyilmesi
🪚

a Testereyi vücuda yakın tut, ağırlığı destekle

Testereyi vücuda yakın tutmalı ve testerenin ağırlığını ağaç gövdesi ya da sağ uyluk üzerinde desteklemelidir.

🚶

b Gövdenin yakın kenarında dal keserken yürüme

Gövdenin yakın kenarında bulunan dalları keserken yürümemelidir (sabit pozisyonda çalışmalıdır).

🦶

c Sağ ayağı zincirden uzak tut

Gövdenin uzak tarafında dal kesme işlemini yaparken sağ ayağı zincirden uzakta tutmalıdır.

🌿

d Gerilen dallara dikkat, kırbaç etkisi

Gerilen dallara dikkat etmeli ve kırbaç etkisine karşı tedbirli olmalıdır (ani fırlamalar).

⚠️

e Levha ucuyla kesme (geri tepme riski)

Dalları levha ucuyla kesmemelidir (geri tepme riski).

🔄

f Levha ucunun engellere teması yasak

Levha ucunun kesilmemiş dallara, destek tomruklara, tomruk başlarına veya diğer engellere temasına izin verilmemelidir (geri tepme riski).

g Zincir hareket halindeyken iki sapı sıkı tut

Zincir hareket halinde iken testerenin her iki sapını da sıkı sıkıya tutmak gerekir.

🚫

h Kesilmiş dalları uzaklaştırmak için levhanın yanağını kullanma

Kesilmiş veya gevşek bağlantılı dalları uzaklaştırmak için levhanın yanağını kullanmamalıdır.

📚 Kaynak: Orman İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği (427. madde)
🎨 Renk paleti: Turkuaz / su yeşili / deniz mavisi tonları

📅 2024-MAYIS-B 🔵 Orta
Orman İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği ILO Uygulama Kılavuzu'na göre motorlu testere ile dal temizleme işi yapan bir çalışan iş sağlığı ve güvenliği bakımından

I. Zincir hareket halindeyken testerenin her iki sapını sıkı tut.
II. Dalları levha ucuyla kes.
III. Kesilmiş dalları uzaklaştırmak için levhanın yanağını kullan.

Talimatlarından hangilerine uymalıdır?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III

🔧 Motor Atölyeleri Güvenlik Kuralları 🔧

Çalışan güvenliği, çalışma alanı, havalandırma, araç kaldırma, motor, yakıt, akü, kaynak, elektrik, basınçlı sistemler, kimyasallar, yangın

🏷️ Konu 📋 Kural / Önlem 📝 Açıklama ⚠️ Uyulmaması Durumunda Risk
👤 Personel Çalışanlar iş ekipmanları konusunda eğitimli olmalıdır. Araç bakım ve onarım işlemleri bilgi gerektirir. İş kazaları, ekipman hasarı
👤 Personel Uygun KKD kullanılmalıdır. İş elbisesi, gözlük, eldiven ve iş ayakkabısı kullanılmalıdır. Yaralanma, yanık
👤 Personel Bol kıyafet, takı ve uzun saçlar korunmalıdır. Hareketli parçalara kapılma riski vardır. Sıkışma, uzuv kaybı
🏭 Çalışma Alanı Çalışma alanı temiz ve düzenli tutulmalıdır. Kayma, takılma ve düşmeler önlenir. Düşme, çarpma
🏭 Çalışma Alanı Acil çıkış yolları açık tutulmalıdır. Acil tahliyeyi kolaylaştırır. Tahliye güçlüğü
🏭 Çalışma Alanı Yeterli aydınlatma sağlanmalıdır. Arızaların doğru tespit edilmesini sağlar. Hatalı işlem, kaza
💨 Havalandırma Atölyelerde yeterli havalandırma bulunmalıdır. Egzoz gazları ve zararlı buharlar uzaklaştırılır. Zehirlenme
💨 Havalandırma Havalandırması olmayan mekânlarda egzoz muayenesi yapılmamalıdır. Motor çalıştığında karbonmonoksit ve diğer gazlar ortamda birikir. Zehirlenme, ölüm
🔧 Araç Kaldırma Kriko uygun kapasitede olmalıdır. Araç ağırlığına uygun seçilmelidir. Kriko çökmesi
🔧 Araç Kaldırma Krikoyla kaldırılmış araçlar sehpalanmadan altına girilmemelidir. Kriko tek başına güvenli taşıma aracı değildir. Ezilme, ölüm
🔧 Araç Kaldırma Sehpa kullanılmalıdır. Araç güvenli şekilde sabitlenir. Araç düşmesi
🔧 Araç Kaldırma Liftlerin periyodik kontrolleri yapılmalıdır. Güvenli çalışma sağlanır. Mekanik arıza
⚙️ Motor Çalışmaları Motor çalışırken hareketli parçalardan uzak durulmalıdır. Kayış, fan ve kasnaklara kapılma riski vardır. Yaralanma
⚙️ Motor Çalışmaları Motor çalışırken koruyucular çıkarılmamalıdır. Hareketli parçalar açıkta kalmamalıdır. Kapılma
⚙️ Motor Çalışmaları Çalışan motora el, kol veya ekipman yaklaştırılmamalıdır. Dönen parçalar tehlikelidir. Kesilme, sıkışma
⛽ Yakıt İşlemleri Motor çalışırken yakıt doldurulmamalıdır. Yakıt buharı sıcak yüzey veya kıvılcımla tutuşabilir. Yangın, patlama
⛽ Yakıt İşlemleri Yakıt dolumu sırasında sigara içilmemelidir. Yanıcı ortam oluşabilir. Yangın
⛽ Yakıt İşlemleri Yakıtlar uygun kaplarda depolanmalıdır. Sızıntı ve buharlaşma önlenir. Yangın, çevre kirliliği
🔋 Akü İşlemleri Akü şarj alanları havalandırılmalıdır. Şarj sırasında hidrojen gazı oluşabilir. Patlama
🔋 Akü İşlemleri Akü sökülürken önce eksi kutup başı çıkarılmalıdır. Kısa devre riski azaltılır. Elektrik arkı
🔋 Akü İşlemleri Akü asidine karşı gözlük ve eldiven kullanılmalıdır. Kimyasal yanıklar önlenir. Göz ve cilt yaralanmaları
🔥 Kaynak İşleri Kaynak sırasında uygun göz koruyucuları kullanılmalıdır. UV ve IR ışınlarına karşı koruma sağlar. Göz hasarı
🔥 Kaynak İşleri Yanıcı maddeler çalışma alanından uzaklaştırılmalıdır. Kıvılcımlar yangına neden olabilir. Yangın
⚡ Elektrik Güvenliği Elektrikli el aletleri sağlam olmalıdır. Kablolar ve fişler kontrol edilmelidir. Elektrik çarpması
⚡ Elektrik Güvenliği Hasarlı kablolar kullanılmamalıdır. İzolasyon kaybı tehlike oluşturur. Elektrik çarpması
💨 Basınçlı Sistemler Lastik şişirme işlemlerinde güvenlik kafesi kullanılmalıdır. Lastik patlamaları ciddi yaralanmalara yol açabilir. Patlama, yaralanma
🧪 Kimyasallar Yağlar, solventler ve temizleyiciler etiketli kaplarda bulundurulmalıdır. Karışıklık ve yanlış kullanım önlenir. Kimyasal maruziyet
🧪 Kimyasallar Malzeme Güvenlik Bilgi Formları (SDS/MSDS) bulundurulmalıdır. Kimyasal riskler öğrenilebilir. Yanlış müdahale
🧯 Yangın Güvenliği Uygun tipte yangın söndürücüler bulundurulmalıdır. İlk müdahale imkânı sağlar. Yangının büyümesi
🧯 Yangın Güvenliği Yangın söndürücülere erişim engellenmemelidir. Acil durumda hızlı müdahale gerekir. Yangın hasarının artması
📅 2015-Mayıs-B 🟢 Kolay
Motor atölyelerindeki çalışmalarla ilgili,

I. Havalandırması olmayan mekânlarda egzoz muayenesi yapılmamalıdır
II. Krikoyla kaldırılmış araçlar sehpalanmadan altına girilmemelidir.
III. Motor çalışırken yakıt doldurulmamalıdır.

İfadelerinden hangileri doğrudur?
A) I ve III
B) Yalnız II
C) I, II ve III
D) Yalnız I
E) Yalnız III

ARAÇLARDA BULUNDURULMASI GEREKEN TEÇHİZAT İLE BUNLARIN NİTELİKLERİNİ GÖSTEREN CETVEL

A) MOTORSUZ TAŞITLAR

Taşıt Teçhizat Durum ve Nitelikleri
Elarabaları (karayollarına çıkan) Gövde Göze çirkin görünmeyecek, taşınan maddeler yere dökülmeyecek veya akmayacak şekilde imal edilir.
Fren Zincir şeklinde olacak, arabayı tespit edebilecek.
Ön ışık veya reflektör Sol yanı belirtecek şekilde, bir adet beyaz renkte olacak.
Arka ışık veya reflektör Sol yanı belirtecek şekilde, bir adet kırmızı renkte olacak.
Hayvanla çekilen arabalar Koşum teçhizatı Koşumlar, ayar ve tanzim edilebilir şekilde, düzgün ve sağlam olacak; ısırma ihtimali bulunan hayvanlarda ağızlık bulunacak; nallar kışın buz çivileriyle mücehhez olacak veya şehir içinde kaymayı önleyecek şekilde lastik, çuval gibi malzeme ile sarılır.
Ön ışık Sol dış yanda, bir veya her iki yanda birer adet lamba bulunacak, beyaz renkte ışık verecek.
Arka ışık veya reflektör Sol dış yanda, bir veya her iki yanda birer adet kırmızı ışık veren lamba veya sağda ve solda birer adet kırmızı reflektör bulunur.
Fren Tekerleklerden birine veya birkaçına tatbik edilecek; arabanın kontrolünü sağlayacak ve yerinde tespit edebilecek; tekerleğin yolu bozmasına sebebiyet vermeyecek ve devamlı olarak yere sürtmeyecek.
Dingil uçları Tekerlek poyralarından dışarı taşmayacak.
Bisiklet Far Beyaz ışık verecek ve 20 metre önü aydınlatabilecek evsafta, önde bir adet lamba olacak.
Kuyruk lambası veya reflektör Arkada bir adet kırmızı renkte ışık veren lamba veya kırmızı reflektör olacak.
Fren Emniyetle durmayı sağlayabilecek; ön ve arka tekerleklere kumanda edecek, birbirinden ayrı iki adet olacak.
İhbar aleti Normal olarak 30 metreden duyulabilecek ses çıkarabilen zil, korna veya benzeri ses aleti olacak.
Sandık (yük taşıyanlarda bulunan) Sürücünün rahat ve emniyetle görüşüne ve kullanmasına engel teşkil etmeyecek; genişliği, iki tekerleklilerde 80 cm, üç tekerleklilerde 160 cm'yi geçmeyecektir.

🔧 Motorlu Taşıtlarda Bulundurulması Zorunlu Teçhizat 🔧

⚖️

Zorunlu Teçhizatın Dayanağı

Motorlu taşıtlarda bulundurulması zorunlu teçhizat ile bunların özellikleri, aşağıda belirtilen yönetmeliklerde gösterilmiştir:

⚡ Araçların bu yönetmeliklerde belirlenmiş niteliklere uygun olması mecburidir.

📋

İlgili Yönetmelikler (1-3)

📘 Motorlu Araçlar ve Römorkları Tip Onay Yönetmeliği
📘 Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelik
📘 İki veya Üç Tekerlekli Motorlu Araçların Tip Onayı Yönetmeliği
📋

İlgili Yönetmelikler (4-5) ve Muayene

📘 Tarım veya Orman Traktörleri Tip Onayı Yönetmeliği
📘 Araç Muayene İstasyonları ve Araç Muayenesi Yönetmeliği

🔧 Teçhizat ve özellikler bu yönetmeliklerde belirlenir.

📌 Karayolları Trafik Kanunu – Araçlarda bulundurulması zorunlu teçhizat, ilgili yönetmeliklerle belirlenir.

🔧 Hususiyetlerine Göre Araçlarda Bulundurulacak Teçhizat 🔧

Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre araç türlerine göre zorunlu teçhizat listesi

Taşıt Teçhizat Durum ve Nitelikleri
Ücretle yolcu taşıyan motorlu taşıtlar İç lamba Taşıtın içini aydınlatacak, sürücünün gözünü almayacak, beyaz ışıklı olacak.
Taksi otomobilleri Taksimetre Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca tespit edilen özelliklere sahip olarak imal edilmiş, yolcu tarafından görülebilecek şekilde araç içerisinde monte edilmiş ve her zaman kullanılır durumda bulunacaktır.
Otobüs, kamyon ve çekiciler Takograf Sürücünün araç kullanma, dinlenme süreleri ile araç kullanırken yaptığı hızı belirleyecek, nitelikleri fonksiyonları ve teknik özellikleri bakımından Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca hazırlanan yönetmelik veya takograf teknik şartnamesine uygun olacaktır.
N2 ve N3 sınıfı kamyon ve çekiciler ile M2 ve M3 sınıfı minibüs ve otobüsler Hız sınırlayıcı cihaz Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nca hazırlanarak Resmi Gazete'nin 5/6/2002 tarihli ve 24776 sayısında yayımlanarak yürürlüğe giren Motorlu Araçların Hız Sınırlayıcı Donanımları ve Bunların Takılması ile İlgili Tip Onayı Yönetmeliğine uygun olacaktır.
Taksi Ayırıcı işaretler Kenarları 105x320 mm ebadında, ışık geçiren 3 mm kalınlığında, krom sarısı renginde, pleksiglastan imal edilmiş her iki yüzünde "TAKSİ" yazılı bulunan, çelik veya eloksalli alüminyumdan imal edilmiş bağlantı ayağı ile veya tavanına sabitlenecek şekilde aracın üzerine monte edilir. Ayrıca "TAKSİ" kelimesinden başka hiçbir yazı bulunmayacak, geceleri boş iken yakılacak, yolcu alındığında içeriden söndürülebilecek şekilde imal edilir.
Dolmuş otomobilleri Ayırıcı işaretler Taşıtı, ön cam hariç olmak üzere camların hemen altından çevreleyen, numunesine uygun zıt renkte ve 10 santimetre genişliğinde düz bir kuşak bulunur. Ayrıca, taşıtın tavanının üst ön kısmında çalıştığı hattı gösteren numunesine uygun bir levha bulunur.
Okul taşıtları Ayırıcı işaretler Taşıtın arkasında "OKUL TAŞITI" yazısını havi numunesine uygun renk, ebat ve şekilli bir kuşak ile ayrıca öğrenci indirilip bildirilmesi sırasında kullanılacak en az 30 santimetre çapında olup, üzerinde siyah "DUR" yazılı kırmızı ışıklı bir lamba bulunur.
Sürücü adayı belgesi ile kullanılacak araçlar Ayırıcı işaretler Taşıtın ön ve arkasından, kullananın aday olduğunu gösterecek şekilde numunesine uygun levha bulunur.
Genişliği 255 cm'yi geçen ve münhasıran tarım işlerinde kullanılmak üzere imal edilmiş araçlar, yol bakım araçları, iş makineleri, kurtarıcı araçlar, bunları taşıyan özel taşıyıcı araçlar, tarım ürünleri taşıyan ve lastik tekerlekli traktörle çekilen römorklar ve hayvanla çekilen arabalar ve Karayolları Genel Müdürlüğünden izin alınarak trafiğe çıkacak araçlar Ayırıcı işaretler Bu araçların trafiğe çıkışlarında, ön ve arkalarına en az 150 metreden görülebilecek ve en az 50 metreden rahatça okunabilecek şekilde yansıtıcı malzeme ile kırmızı zemin üzerine beyaz harflerle yazılacak ve en az 180x24 santimetre ebadında (Geniş Araç), (Geniş Yük), (Uzun Araç), (Uzun Yük), (Geniş ve Uzun Yük) ve (Geniş ve Uzun Araç) ibareleri yazılı birer levha bulunur.
Kamyonet (N1) ve kamyonlar (N2-N3) ile bunların römork ve yarı römorkları Arkadan çarpmaya karşı koruma çerçevesi Kamyonet ve kamyonlar ile bunların römork ve yarı römorkları arkadan çarpmaya karşı, özellikleri ilgili Tip Onay Yönetmeliği veya Araçların İmal Tadil ve Montajı Hakkındaki Yönetmelikte belirtilen ve arkadan çarpan aracın, öndeki araç altına girmesini önleyen bir çerçeve ile donatılır.
Traktör römorkları ve azami hızı 30 km/saati geçmeyen araçlar Arka işaret levhası Traktör römorklarına, Avrupa Ekonomik Komisyonu Regülasyonları ECE R 69'a uygun iki adet işaret levhası takılır.
Azami yüklü ağırlığı 7,5 tonu aşan kamyonlar, yarı römork ve römorklar Arka işaret levhası Azami yüklü ağırlığı 7,5 tonu aşan kamyonlara Avrupa Ekonomik Komisyonu Regülasyonları ECE R70'e uygun kamyonlara mahsus iki adet işaret levhası takılır.
Römork, yarı römork ve traktör römorkları Geri yansıtıcılı şerit Römork, yarı römork ve traktör römorklarında ECE R 104 onayına sahip, 2007/35/AT veya ECE R 48'e göre araç üzerine yerleştirilmiş geri yansıtıcılı şerit takılır.
Traktörler Flâşörlü, yanıp sönen, sarı ışıklı, dönerli, uyarı lambası Avrupa Ekonomik Komisyonu Regülasyonu ECE R 65 Regülasyonuna göre onaylı olacaktır.
Otomobil, minibüs, kamyonet, otobüs, kamyon, çekici ve tehlikeli madde taşıyan bütün araçlar Yangın söndürme cihazı Otomobil ile yolcu ve yük taşıyan araçlarda yangın için A, B ve C yangın sınıflarının hepsine birden etki eden, TS 862 EN3 standardına uygun veya CE onaylı el yangın söndürme cihazları bulunur. Bu yangın söndürme cihazları kullanılmaya hazır bir durumda ve aşağıda açıklanan sayıda olmalıdır:

1- Tehlikeli madde taşıyan araçlarda: Tehlikeli Maddelerin Karayolu ile Taşınması Hakkında Yönetmelik hükümleri esastır. En az 2 kg kuru toz veya eşdeğer kapasitede bir adedi motor ve kabinde olabilecek yangınlara karşı olmak üzere azami yüklü ağırlığı 7,5 tonun üzerinde olanlarda toplam kuru toz ağırlığı en az 12 kg olacaktır. Bu yangın söndürücülerden en az birinin kapasitesi 6 kg olacaktır. 3,5 ile 7,5 ton azami yüklü ağırlığı olanlarda toplam kuru toz ağırlığı en az 8 kg, bir tanesinin kapasitesi ise en az 6 kg olacaktır. 3,5 tonun altında olanlarda ise toplam kuru toz ağırlığı en az 4 kg olacaktır.

2- Otobüs ve mafsallı otobüslerde: Toplam doldurma kapasiteleri en az 6 kg kuru toz olan yangın söndürme cihaz veya cihazları (Yolcu sayısı 26 kişiye kadar olan otobüslerde doldurma kapasitesi 2 kg kuru toz olan en az iki adet yangın söndürme cihazları).

3- Azami yüklü ağırlığı 12.000 kg'dan fazla olan kamyon ve çekicilerde: Toplam doldurma kapasiteleri en az 6 kg kuru toz olan yangın söndürme cihaz veya cihazları.

4- Azami yüklü ağırlığı 12.000 kg'dan küçük olan kamyonlarda: Toplam doldurma kapasiteleri en az 4 kg kuru toz olan yangın söndürme cihaz veya cihazları.

5- Otomobil, minibüs ve kamyonetlerde: Toplam doldurma kapasitesi en az 1 kg kuru toz olan en az bir adet yangın söndürme cihazı.

El yangın söndürme cihazı, araçların görülebilen ve erişilmesi kolay olan bir yerinde bulundurulur ve hava şartlarından korunur. Cihazlardan en az biri aracı kullananın hemen yanında olur.
Otomobil, minibüs, otobüs, kamyonet, kamyon, çekici araçlar, lastik tekerlekli traktör Yedek malzeme ve takımlar Kriko, bijon anahtarı, dış ışık donanımı için birer adet yedek ampul, pense, tornavida, seyyar lamba veya el feneri, karlı ve buzlu günler için bir çift patinaj zinciri, çekme halatı.
Bütün motorlu araçlar (Motosiklet ve motorlu bisiklet hariç) Reflektör Avrupa Ekonomik Komisyonu ECE R 27 Regülasyonuna uygun iki adet yansıtıcı bulunur.
Otobüs, kamyon ve çekiciler Engel işareti Karayolu üzerinde arıza veya uzun süreli bırakılması halinde, normal hava şartlarında en az 150 metreden net olarak görülebilecek, 150x25 cm ebadında ve Avrupa Topluluğu Direktifleri ve Avrupa Ekonomik Komisyonu Regülasyonlarından ECE 70'deki teknik şartlara uygun bir adet engel işareti bulunur.
Şehirlerarasında yolcu taşıyan (motosiklet ve lastik tekerlekli traktör hariç) bütün motorlu araçlar Stepne M1 ve N1 kategorisi araçlarda kullanıma hazır bir stepne veya değiştirmek için gerekli ekipmanı ile birlikte geçici kullanım lastiği veya aracın hareketinin devamlılığını sağlayacak alternatif bir sistem (kendini onaran, kendiliğinden şişen, kendini destekleyen veya patlamaz lastikler gibi) bulundurulur.

M1, N1, L, tarım traktörü ve Sınıf 1 otobüsler hariç olmak üzere diğer araçlarda en az bir adet yedek tekerlek (stepne) bulundurulması ve bu yedek tekerleklerin (stepne) araçların yük ve yolcu taşımalarına engel teşkil etmeyecek şekilde taşınır.
Otobüslerde ve azami yüklü ağırlığı 3.5 tondan fazla motorlu araçlarda (paletli araçlar hariç) ve azami yüklü ağırlığı 750 kg'dan fazla iki dingilli römorklar (yarı römorklar hariç) Tekerlek takozu Bir adet tekerlek takozu bulunur. Bunlar gereği kadar tesirli ve kolay kullanılır olanlardır.
Üç veya daha fazla dingilli motorlu taşıtlarda, yarı römorklarda ve azami yüklü ağırlığı 750 kg'dan fazla olan tek dingilli römorklar Tekerlek takozu İki adet tekerlek takozu bulunur. Bunlar gereği kadar tesirli ve kolay kullanılır olanlardır.
Azami sürati saatte 10 kilometreden az olan araçlarda kullanılabilir Lastiksiz tekerlek Yola temas eden kısmının 1 santimetre genişliğine düşen statik yük 125 kilogramı geçmeyecek; çivi gibi yola zarar verecek şekilde olmayacak, kenarları yuvarlatılmış olacaktır.
Otomobil, kamyon, kamyonet, çekici ve her çeşit arazi taşıtları, şehirlerarası otobüsler ve minibüsler Emniyet kemeri EEC-77/541 sayılı Avrupa Topluluğu Direktifi veya ECE R 16 sayılı Avrupa Ekonomik Komisyonu düzenlemesine uygun nitelikte olacaktır.
M1, M2, M3, M1G, N1, N2, N3 ve N1G sınıfı araçlar Çocuk bağlama sistemleri TSE, ECE, R 44 (Güç Tahrikli Taşıtlarda Çocuk Oturakları İçin Bağlama Tertibatının Onayı ile İlgili Hükümleri) ile 77/541/AT Yönetmeliği veya TSE ECE R 16 (Motorlu Taşıtlar; I. Güç Tahrikli Taşıtlarda Emniyet Kemerlerine, Bağlama Sistemlerine, Çocuk Bağlama Sistemlerine ve İsofix Çocuk Bağlama Sistemlerine, II. Emniyet Kemerleri, Bağlama Sistemleri, Çocuk Bağlama Sistemleri ve İsofix Çocuk Bağlama Sistemleri ile Donatılmış Taşıtların Onayı ile İlgili Hükümlere, uygun durumda olacaktır.)

Buna göre ağırlıklara göre gruplandırma aşağıdaki gibidir:
a) Grup 0; kütlesi 10 kg'a kadar olan çocuklar için,
b) Grup 0+; kütlesi 13 kg'a kadar olan çocuklar için,
c) Grup I; kütlesi 9 kg ile 18 kg arası olan çocuklar için,
ç) Grup II; kütlesi 15 kg ile 25 kg arası olan çocuklar için,
d) Grup III; kütlesi 22 kg ile 36 kg arası olan çocuklar için.
M2 ve M3 sınıfı araçlar Emniyet kemeri sembolü Sembol (mavi alt zemin üzerine beyaz şekil), emniyet kemeri ile donatılmış her türlü oturma pozisyonunda görülebilecek bir şekilde yer alır.
Karayolu Taşıma Yönetmeliğine göre yetki belgesi almış yolcu taşımacılığında kullanılan araçlarda Boyun korsesi Her 10 koltuk için en az bir adet olacaktır.
Bisiklet, elektrikli bisiklet, motorlu bisiklet, motosiklet ve Tarım ve Orman Araçlarının Tip Onayı ve Piyasa Gözetimi ve Denetimi Hakkında Yönetmelik (AB/167/2013) kapsamında 1/1/2001 tarihinden sonra üretilen T3 kategorisinde bulunan traktör (üç tekerlekli yük motosikletleri ile sürücüsü ve yolcuları bir çerçeve veya karoseri ile korunanlar hariç) Koruma başlığı (Kask) ve Koruma gözlüğü Koruma başlığı (Kask): Sürücü ve taşınması halinde yolcular için; yanmayacak ve başı, ısı, çarpma ve dış tesirlere karşı koruyacak, görme ve işitmeye engel olmayacak, kolay takılıp çıkarılacak şekilde (Avrupa Ekonomik Komisyonu ECE R 22 Regülasyonuna uygun) olacaktır.

Koruma gözlüğü: Sürücüler için; gözü dış tesirlere karşı koruyacak, görüşe engel olmayacak, normal görüşü bozmayacak renkli veya renksiz (Koruma başlığında koruma gözlüğü olması durumunda ve bisiklet sürücülerinde koruma gözlüğü aranmaz) olacaktır.
Motosiklet (Üç tekerlekli yük motosikletleri ile sürücüsü ve yolcuları bir çerçeve veya karoseri ile korunanlar hariç) Koruyucu eldiven Sürücülerin ve taşınması halinde yolcuların ellerini trafik kazası veya dış tesirlere karşı koruyacak şekilde TS EN 13594 standardına uygun koruyucu eldiven olacaktır.
10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, 5216 sayılı Kanun ve 5393 sayılı Kanun kapsamında ticari olarak yolcu taşımacılığında kullanılan M2 ve M3 sınıfı taşıtlar, belediyelere ait veya belediyeler tarafından yetkilendirilen toplu taşıma taşıtları ile taksi ve taksi dolmuşlar Kamera sistemi ile görüntü kayıt cihazı Sürücü koltuğu da dahil taşıtın içini ve gidiş istikametindeki yol kesimini gösterecek şekilde ve taşıtın faaliyette olduğu süre içinde ve en az bir ay süre ile kayıt yapacaktır. Montajı yapılan kamera sistemi ve görüntü kayıt cihazı, Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmeliğin Ekinde yer alan asgari şartlara uygun olacaktır.

Yapılan kayıtların ne kadarının ve hangi şartlarda bir IP adresine otomatik olarak kopyalanması gerektiğine ilişkin hususlarda, mahallin taşıma şartları göz önünde bulundurularak ulaşım koordinasyon merkezleri/il trafik komisyonlarınca karar alınabilir.

Bu kayıtlar, genel güvenlik ve trafik güvenliği ile kamu düzeninin sağlanmasına yönelik olarak İçişleri Bakanlığının (Emniyet Genel Müdürlüğü ve Jandarma Genel Komutanlığı) erişimine hazır bulundurulur.
Taksi ve taksi dolmuşlar Araç takip sistemi ve acil durum butonu Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmeliğin ekinde yer alan asgari şartlara uygun olacaktır.
Bisiklet, elektrikli bisiklet, elektrikli skuter, motorlu bisiklet ve motosiklet Reflektif kıyafet (yelek vb.) Sürücüler ve taşınması halinde yolcular için, gece seyahatlerinde görünürlüklerini sağlayacak şekilde reflektif yelek vb. giyineceklerdir.
Otomobil (Sağır ve dilsizler) Sağır ve dilsizlerin araçlarını belirten işaret Örneğine uygun şekilde, aracın arkasında sağ ve sol tarafta iki adet.
Otomobil (Sağır ve dilsizler) Geriyi görme aynaları veya cihazları En az içte bir, dışta sağda ve solda iki adet bulunacak ve sürücünün ön görüş sahası dışındaki, kendisini ilgilendiren bütün trafik hareketlerini açıkça görmesini sağlayacak şekilde ve boyutlarda yapılmış ve yerleştirilmiş olacaktır. Ayna yerine kameralı sistemler de kullanılabilir.
Yük taşıyan her türlü şehiriçi, şehirdışı nakliyat yapan kamyon ve kamyonetler Yüklü ve yüksüz ağırlıkları belirleyen işaretler Kasanın arka kapak ortasında, 24x24 cm ebadında ve yüklü yüksüz ağırlıkları gösteren bir adet madeni levha bulunur.
86/10553 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı kapsamına giren ve trafik komisyonları kararı ile plaka tahdidi uygulanan il ve ilçelerde ticari amaçla çalışan taksi otomobillerinde, Karayolu Taşıma Yönetmeliğine göre yetki belgesi almış yolcu taşımacılığında kullanılan araçlarda Telsiz veya haberleşme cihazı Şehir içerisinde ticari amaçla çalışan taksi otomobillerini belli bir merkez aracılığı ile müşteri adreslerine sevk etmeye yarayan telsiz cihazı veya benzeri haberleşme cihazıdır. Taşıma esnasında taşıtın çalışma düzenini olumsuz bir şekilde etkilemeyecek, çalışır vaziyette telsiz veya benzeri haberleşme cihazı olacaktır.

📌 Karayolları Trafik Yönetmeliği – Araç türlerine göre bulundurulması zorunlu teçhizat ve nitelikleri (35 madde).

ARAÇLARDA BULUNDURULMASI İHTİYARİ TEÇHİZAT İLE BUNLARIN NİTELİKLERİNİ GÖSTEREN CETVEL

Teçhizat Nitelikleri
Bayrak gönderi Eğilip bükülmeyen bir şekilde yapılmış ve üzerinde herhangi bir ışık tertibatı bulunmamak şartıyla, bisiklet ve motosikletlerde ön tekerlek hizasında, diğer araçlarda milli bayrak için gidiş yönüne göre sağ ön tarafta, diğer flama ve forslar için sol tarafta bulunabilir.
Özel levhalar Karoser üzerine takılacak; aracın cins veya ticari şeklini gösterecek, ışıklı veya ışıksız olabilecektir.
Ticari ad veya unvan ile logo, amblem ve benzeri mahiyetteki yazı, resim ve işaretler Araç işleticisinin ticari adı veya unvanı ile işletmeci kuruluşu tanıtmaya yönelik logo, amblem ve benzeri mahiyetteki yazı, resim ve işaretler aracın camları, tekerlekleri, ön ve arka kısımları dışındaki alanlar üzerinde bulunabilir. Otobüs ve minibüslerin ayrıca ön ve arkalarına işleticinin kısa ticari adı veya unvanı da yazılabilir.
Geri aydınlatma lambası, sis lambası, dörtlü acil uyarı lambası, cam içi stop lambası, rüzgârlık Motorlu araçlarda bulunduğu takdirde, Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkındaki Yönetmelikte belirtilen niteliklere uygun olacaktır.
Projektör Kullanılan cihazlar tip onaylı veya CE işaretli olacak ve sürücü mahallinden ayarlanır (Özel amaçlı taşıtlar hariç).
Araç koruma sistemi Araçların ön farları, ön ve yan camları ile aracın madeni parçaları üzerine "Oyum-yazım" metoduyla o aracın şase numarasının yazılması suretiyle elde edilen, numunesine uygun araç koruma sistemi bulunabilir.
Özel güvenlik bölmesi Taksilere, müşterilerin araç sürücüsü ile iletişim ve temaslarını engelleyen ve özellikleri Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelikte belirtilen zırhlı ara bölme konulabilir.
Işıklı acil durum uyarı sistemi Taksilerde oluşabilecek acil durumlarda kullanılmak üzere, taksi sürücüsü tarafından acil durum düğmesine basmak suretiyle dışarıya kırmızı ışık veren, taksi tepe lambasının altına monte edilen, en az 300×10 mm boyutlarında, ön ve arkadan görülebilecek şekilde ışıklı acil durum uyarı sistemi konulabilir. Uyarı lambasının belirli noktalarda sağlaması gereken ışık şiddeti değerleri ECE-7 Regülasyonunda S3 kategorisi stop lambaları için verilen değerleri sağlamalıdır.
Acil çağrı sistemi Taksilerde oluşabilecek acil durumlarda kullanılmak üzere, taksi sürücüsü tarafından acil çağrı düğmesine basmak suretiyle araç takip merkezine acil durum uyarısı gönderen acil çağrı sistemi konulabilir.
Bireysel sesli ve görüntülü cihaz
(Değişik satır: RG-3/7/2026-33299)
Ticari amaçla yolcu taşımacılığı yapılan M2 ve M3 sınıfı araçlarda şoförlerin izleyemeyeceği şekilde olmak şartıyla, koltuklara, koltuk önündeki ayırma duvarlarına, mutfak ünitesine veya yolcuya yakın herhangi bir yerde bireysel sesli ve görüntülü cihaz bulundurulabilir. Ancak bireysel sesli ve görüntülü cihaz şoförler tarafından yönetilemez.

🌲 Orman İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği 🌲

ILO Uygulama Kılavuzu – Araçlar, makineler ve zararlı kimyasallar için güvenlik kuralları

📋

Giriş ve Genel Prensipler

📌 Kapsam ve Genel Prensipler

Ormancılıkta kullanılan aletler, makineler, zararlı kimyasallar ve çalışma metotlarının çeşitliliğinden dolayı, bu bölümde mevcut bütün araçlar, makineler ve kimyasallar için güvenlik gereksinimleri ayrıntılı bir şekilde verilememektedir. Kapsam; ne makine, araç ve zararlı kimyasalların seçimini ne de ayrıntı düzeyini aktaracak kadar geniş değildir; fakat genel prensipler tanımlanacaktır.

🧪 Zararlı Kimyasallar

Zararlı kimyasalların kullanımı mümkün olduğunca azaltılmalıdır. ILO'nun "Safety in the use of chemicals at work" ve "Safety and health in the use of agrochemicals" uygulama kuralları güvenli kullanım konusunda yol göstericidir.

⚖️ Genel Gereklilikler
Standartlara Uygunluk

Uluslararası veya ulusal standartlardaki sağlık ve güvenlik şartlarına uymalıdır.

🔧 Amaca Uygun Kullanım

Yalnızca tasarlandığı iş için kullanılmalı, yetkili kişilerce kullanılmalıdır.

🛡️ Yetkilendirme

Yalnızca yetkili veya uygun yetkinlik belgesi alan çalışanlar tarafından kullanılmalıdır.

🛠️ Tasarım ve Bakım

Araçlar, makineler ve ekipmanlar; sağlık, güvenlik ve ergonomik prensipler göz önüne alınarak tasarlanmalı, inşa edilmeli ve iyi çalışır şekilde muhafaza edilmelidir.

📋 Kontrol Listeleri

Makine seçilirken ilgili tüm kriterleri içeren uygun kontrol listeleri kullanılmalıdır.

📖 Talimat ve Bilgi

İşverenler, araçların, donanımların ve zararlı kimyasalların güvenli kullanımı konusunda açık talimat ve bilgi sağlamalıdır.

🔧 Bakım ve Tamir

Ekipman, kolay ve güvenli kullanıma ve az tamire müsaade edecek şekilde tasarlanmalıdır. Çalışanlar küçük tamirler için eğitim görmüş olmalıdır.

🏠 Atölye ve Tesisler

Alet ve donanımların tamir ve bakımı için tesisler sağlanmalıdır. Mobil barınak vagonları ve atölye binaları tavsiye edilir.

🪚

El Aletleri

🔪 Kesici Aletler

Kesme ve yarma aletleri, yüksek kaliteli çelikten üretilmeli, baş kısmı sap kısmına kama, perçin veya somunla sabitlenmelidir.

Sap ve Tutuş

Alet sapları güvenli bir tutuş sağlamalı, kaliteli ahşap veya uygun malzemeden yapılmalıdır. Boyut ve ağırlık kullanıcının fiziksel gücüne uygun olmalıdır.

🛡️ Koruma

Keskin uçlu araçlar kullanılmadığı zaman uygun bir kılıfla örtülmelidir.

⛓️

Taşınabilir Makineler

🎮 Kontroller

Motorlu testere, çalı tırpanları gibi makinelerin kontrolleri uygun şekilde yapılmalı ve fonksiyonları açıkça belirtilmelidir.

💺 Ergonomi

Sapların pozisyonu ve boyutları operatör için konforlu olmalıdır. Makineler işi yapacak kadar güçlü, fakat yorgunluğa neden olmayacak kadar hafif olmalıdır.

🌿 Emisyon ve Çevre

Gürültü, titreşim ve zararlı gaz emisyon düzeyleri mümkün olduğunca düşük olmalıdır. Biyolojik parçalanabilir yakıtlar ve zincir yağları tercih edilmelidir.

🛡️ Koruyucular

Bütün koruyucu araçlar yerli yerinde olmalı, görünür kusurları düzenli olarak denetlenmeli, motor durdurma tertibatı açıkça işaretlenmelidir.

📏 Uluslararası Standartlar

Motorlu testere tasarımları, Avrupa Standartları EN 608 gibi uluslararası düzenlemelere uymalıdır.

🚜

Kendinden Tahrikli Makineler

💺 Kabin ve Koltuk Güvenliği
🪑 Koltuk ve Emniyet Kemeri

Sürücü koltukları şok emici, tam ayarlanabilir olup, ISO 8797 veya dengi standartları karşılayan emniyet kemerleriyle donatılmalıdır.

📐 Ergonomik Tasarım

İç hacim ve kontrol panelleri operatörün fiziksel yapısına uygun tasarlanmalı, giriş-çıkış kısımları uygun yükseklik ve boşluk sağlamalıdır.

🛡️ Koruyucu Yapılar

Tüm makara, mil, kayış ve fan kanatları muhafaza ardına alınmalıdır. ISO 3471 ve ISO 8082'ye uygun devrilmeye karşı koruyucu yapı (roll bar) ve ISO 8083 uygun düşen objelere karşı korunaklı kabinler bulunmalıdır.

Motor, Durdurma ve Fren Sistemleri
Durdurma ve Kilit Tertibatı

Motorlar, açıkça işaretlenmiş ve kolayca erişilebilir durdurma tertibatıyla donatılmalıdır. Marş ile güç aktarım organları arasında kilit tertibatı olmalıdır.

🛑 Fren ve Egzoz

El freni, makineyi azami yükü ile birlikte müsaade edilen her eğimde sabit kılmalıdır. Egzoz boruları kıvılcım kapanlarıyla donatılmalıdır.

🧯 Güvenlik Ekipmanları
🩹 İlk Yardım ve Yangın

İlk yardım çantaları ve yangın söndürücüler her makinede mevcut olmalı, operatörler kullanım konusunda eğitim görmelidir.

🚜 Tekerlek ve Ağırlık

Güvenlik için tüm tekerleklerden çekişli makineler kullanılmalıdır. Tomruk çeken makinelerde toplam aks ağırlığının en az %20'si çekicinin üzerine binmelidir.

📜 Yetkinlik Belgesi

Operatörler, kullandıkları özel makineleri idare etmek ve bakım yapmak için ilgili yetkinlik belgesine (ehliyet) sahip olmalıdır.

⚙️ Hidrolik Sistem ve Operatör Kuralları
🔧 Hidrolik Güvenlik

Hidrolik sistemde çalışmadan önce makinenin çalışmıyor olduğundan, hidrolik basıncının tahliye edildiğinden emin olunmalıdır. Yeni hortum takıldığında bağlantıların uyumlu olduğu kontrol edilmelidir.

🌱 Çevre Dostu Yağlar

Motor ve hidrolik yağlar olarak zehirli olmayan, alerjiye yol açmayan, çevreye zararlı olmayan (bitkisel yağlar gibi) yağların kullanımı uygundur.

🚫 Operatör Kuralları

Makineye yetkili operatörü dışında hiç kimse binmemelidir. Operatör, makineyi sürerken emniyet kemerini kullanmalıdır. Makine serviste veya tamirdeyken motor çalışır vaziyette bırakılmamalıdır.

🏗️

Vinçler ve Çeki Halatları

🎮 Kontrol ve Tasarım

Vinçlerin kontrol panelleri kabin içinden veya güvenli bir konumdan yönetilecek şekilde tasarlanmalıdır. Ağırlık merkezini düşürmek için vinçler yere mümkün olduğunca yakın monte edilmelidir.

🔗 Halat ve Zincir Kapasitesi

Vinç halatlarının kapasitesi kaldırılacak yükün en az 2 katına göre seçilmelidir. Zincir sistemleri tomrukların serbestçe taşınmasına izin verecek şekilde olmalıdır.

📡 İletişim

Ekip üyeleri arasında iyi iletişim önemlidir. Açık, anlaşılır, görsel veya sesli işaretlerle haberleşilmelidir. Anlaşılmayan her işaretin manası "DUR!" demektir.

⛰️

Havai Hatlar

🎓 Uzman Personel

Havai hat sistemleri, planlama, tesis etme ve yönetmek için oldukça özel teknik bilgi gerektirir. Yalnızca yeterli eğitim görmüş personel bu görevlere atanmalıdır.

🛑 Fren Sistemi

Vinçler ve taşıyıcılar etkili bir fren sistemiyle donatılmalıdır.

📋 Teknik Spesifikasyonlar

Yük ve kılavuz halatlarının açıları, ankraj elemanları ve azami güvenli yük dahil tüm teknik spesifikasyonlar ve talimatlar mevcut olmalı ve bu talimatlara uyulmalıdır. Güvenlik faktörü hem sabit hem hareketli halatlar için geçerlidir.

🌲 Ormancılık İş Sahasında İş Sağlığı ve Güvenliği Teknik Kılavuzları 🌲

📋

Genel Gereksinimler ve Planlama

⚖️ Kapsam ve Genel Kurallar

Ormancılık faaliyetlerinde çok çeşitli çalışma yöntemleri kullanılır. Rehber, dünya çapında yaygın prosedürler ve en yüksek riskleri içeren faaliyetler temel alınarak seçilmiştir. Yetkili mercilerce izin verilmesi şartıyla bu kurallardan türetilen veya kabul edilebilir düzeyde güvenli olduğu kanıtlanmış metotlar da kullanılabilir.

🗺️ Planlama ve Organizasyon

Tüm ormancılık faaliyetleri işin başlangıcında planlanmalıdır. Plan; yapılacak işin türü, amaçlar, saha konumu, zaman planı, ürün kabul kıstasları, çalışma yöntemleri, sorumlu kişi ve acil durum planını kapsamalıdır.

🛠️ Yöntem ve Altyapı

Her görev için mevcut en iyi ve en güvenli yöntem seçilmelidir. Elle yapılan işler mekanizasyonla desteklenmeli, altyapı gereksinimleri (yollar, raylar) önceden değerlendirilmelidir.

🚨 Acil Durum ve Lojistik

Tahliye yolları ve prosedürleri kapsamlı planlanmalıdır. Barınma tesisleri, araç ve ekipman depolarının konumu önceden belirlenmeli, iş akışının yönü ve nakliye sınırları işaretlenmelidir.

🔍

Saha Denetimi ve İş Organizasyonu

⚠️ Risk Değerlendirmesi

Yeni çalışma sahasında, güvenlik ve sağlık açısından sakıncalı özellikleri belirlemek için risk değerlendirmesi yapılmalıdır. Topografya, çalışma yöntemleri, tehlikeli ağaçlar, altyapılar (elektrik/telefon hatları) göz önünde bulundurulmalıdır.

👥 Görev ve Sorumluluklar

Çalışanların ve gözetmenlerin görevleri açıkça tanımlanmalıdır. Çalışma yöntemleri, araçlar ve donanımlar güvenli ve ergonomi ilkelerine uygun olmalıdır.

📡 İletişim ve Güvenlik

İzole ortamlarda çalışanlar, güvenilir iletişim aracı ile üstleriyle bağlantıda olmalıdır. En az iki kişilik ekipler birbirini görebilmeli ve duyabilmelidir. İşverenler, risk değerlendirmesi sonuçlarını ve tehlikeleri çalışanlara brifing vermelidir.

Çalışma Koşulları

Sert hava koşulları veya karanlıkta iş tehlikeli hale gelirse, şartlar güvenli olana kadar iş bırakılmalıdır. Karanlıkta çalışma zorunluysa saha aydınlatılmalıdır.

Tehlike Uyarıları

"Tehlike, ağaç kesimi" veya "Giriş yasak" gibi işaret levhalarıyla yetkisiz giriş engellenmelidir. Ulaşım yolları yakınında tehlikeli çalışmalarda yol güvenli bir uzaklıktan kapatılmalıdır.

🔄 Koordinasyon

Birden çok ekibin aynı alanda çalışması durumunda koordinasyon sağlanmalı ve gözetim sorumluluğu netleştirilmelidir.

🌦️

Hava Koşulları ve Biyolojik Tehlikeler

☀️ Isı ve UV Koruması

Aşırı ısı hastalıkları önlenmeli, çalışanlar UV ışımasından korunmalıdır. Gölgeli dinlenme alanları sağlanmalı, pamuklu giysiler tercih edilmeli, güneş koruyucular kullanılmalıdır.

🧥 Koruyucu Giysi

Kötü iklim koşullarına karşı vücudu ve başı korumak için ulusal/uluslararası standartlara uygun giysiler sağlanmalıdır. Tropik iklimlerde UV koruması yeterli olmayabilir.

🦟 Böcek ve Çalışma Saatleri

Etkili böcek kovucular sağlanmalı, uzun süreli kullanımda deri/göz rahatsızlıklarına dikkat edilmelidir. İşler, iklim koşullarının en uygun olduğu zamanlarda planlanmalıdır.

🌱

Silvikültür – Saha Hazırlığı (El ile Temizleme)

☠️ Tehlikeli Ağaçlar ve Döküntüler

Ölü ağaçlardan kaynaklanan riskler hesaplanmalı, gerektiğinde tehlikesiz hale getirilmelidir. Döküntülerin yakılması kontrol edilebilir zamanda yapılmalı, sıcak/rüzgarlı havalarda kaçınılmalıdır.

🛠️ Araç Gereç ve Operasyon

Otsu bitkiler için orak/tırpan, çalılar için makas/testere kullanılmalıdır. Kök sökümü mümkünse makineyle yapılmalı, elle yapılıyorsa kazık/levye kullanılmalıdır. Kesim yönü ayak ve bacaklara doğru olmamalıdır.

⛓️

El Makineleriyle Saha Hazırlığı (Tırpan/Testere)

🔧 Ekipman Özellikleri

Motorlu testereler yalnızca gövde çapı 100 mm üstünde kullanılmalıdır. Motorlu çalı tırpanlarında açık açma/kapama düğmesi, titreşim emiciler, ayarlanabilir askı takımı ve bıçak muhafazası bulunmalıdır.

Operasyon Öncesi Kontroller

Bıçak muhafazası, bıçak dengesi, sap konumu, motor rölantide bıçak hareketsizliği kontrol edilmelidir. Operatör ve diğer kişiler arasında 15 metre güvenlik mesafesi korunmalıdır.

⚠️ Güvenli Kullanım

Tırpan daima tam gaz kullanılmalı, motor çalışırken bıçağa dokunulmamalıdır. Odunsu maddelerde bıçağın 8-11 dilimi kullanılmalıdır. Yakıt ikmali motorlu testere kurallarına göre yapılmalıdır.

🌿

Dikim – Organizasyon ve Ekipman

📋 Organizasyon

Dikim alanında bitkiler eşit dağıtılmalı, taşıma mesafeleri kısaltılmalıdır. Çalışanlar dikim ve taşıma arasında rotasyon yapmalı, eğimli arazide dikim yukarı doğru olmalıdır.

🔧 Dikim Araçları

Dikim araçları amaca uygun tasarımlı olmalı, bıçak ağzı keskin tutulmalıdır. Araç seçiminde bitki ebadı, zemin koşulları ve çalışanın vücut ölçüleri dikkate alınmalıdır.

🛡️ Kimyasal İşlemli Bitkiler

Kimyasal işlem görmüş bitkilerle çalışırken çalışanlar bilgilendirilmeli, kişisel koruyucu donanım (tulum, bot, eldiven) sağlanmalıdır. Kontamine giysiler evde yıkanmamalıdır.

🪓

Odun Hasadı ve Devirme – Motorlu Testere

🗺️ Planlama ve Organizasyon

Hasat operasyonları önceden planlanmalı, taşıma yolları işaretlenmelidir. Takılı kalmış ağaçları indirmek için gerekli araçlar bulundurulmalıdır. Devirme sahaları çalışanlara bölgeler halinde paylaştırılmalıdır.

🛠️ Motorlu Testere Ekipmanı

Motorlu testereler çift el sapı, gaz emniyet tetiği, zincir freni, anti-titreşim sistemi, zincir tutucu ve kılıf gibi güvenlik özelliklerine sahip olmalıdır. Demir kamalar kullanılmamalıdır.

📋 Kullanım Kuralları

Operatörler günde 5 saatten fazla motorlu testere ile çalışmamalıdır. Testere daima temiz tutulmalı, motor rölantide zincir sabit olmalı, motor freni düzenli test edilmelidir.

🛡️ Kişisel Koruyucu Donanım

Motorlu testere operatörleri uygun KKD ile donatılmalıdır. Testere çalıştırılırken diğer çalışanlarla güvenli mesafe korunmalı, doğru duruş şekli sağlanmalıdır.

📞 Acil Durum

Kaza durumunda ilk yardım bilgisi hayati önem taşır. Çalışanlar, acil durumlarda kurtarma prosedürleri konusunda eğitim görmüş olmalıdır.

🚜

Mekanize Saha Hazırlığı ve El Tipi Burgu

🚜 Mekanize Çalışma

Traktör veya vinçle çekme işleminde traktör frenlenmeli, çekme hareket ettirilerek değil vinçle yapılmalıdır. Odun yongalayıcılar kullanıldığında güvenlik bölgesi kurulmalıdır.

🔧 Motorlu Burgu

Doğru burgu seçilmeli, motor rölantide burgu hareket etmemelidir. Makine kaldırılırken sırt düz tutulmalı, burgu zorlanmamalıdır.

⛑️ Güvenli Çalışma

Burguyu temizlerken motor kapalı olmalı, eğimli alanlarda dengeli durulmalıdır. Yakıt doldururken motorlu testere talimatları uygulanır.

📅 2019-Mayıs-B 🟢 Kolay
Sıcak bir motorlu testerenin çalıştırılmasında aşağıdaki işlem adımlarından hangisinin yapılmasına gerek yoktur?

A) Zincir frenini devreye almak
B) Dekompresyon kontrolüne basmak
C) Jikleyi ayarlamak
D) Bir ayakla arka sapın tabanına basıp, bir elle on kolu ve diğer elle çalıştırma kolunu kavramak
E) Çalıştırma kolunu çekmek