🔊

Gürültü 🔊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü ve İşitme Sağlığı

📖

Ses, kulağın algılayabileceği basınç değişimi olarak tanımlanabilir.

🎯 Sesin Oluşması ve Duyulması İçin Gereken 3 Temel Unsuru

🎵
SES KAYNAĞI

Sesin oluşmasını sağlayan kaynak (titreşim yapan cisim).

📌 Örnek: Hoparlör, müzik aleti, insan sesi
🌊
ORTAM

Sesin içerisinden geçeceği ortam (hava, su, katı maddeler).

📌 Örnek: Hava, su, duvar, cam
👂
ALICI

Sesin algılandığı alıcı (kulak, mikrofon).

📌 Örnek: İnsan kulağı, mikrofon
🔄 Sesin oluşması ve duyulması için üç unsurun bir arada olması gerekir: Ses Kaynağı → Ortam → Alıcı
🔬
Akustik Bilimi

Sesle ilgilenen bilime AKUSTİK adı verilir ve bu bilim dalı, sesin üretilmesi, yayılması ve algılanması ile ilgili tüm alanları kapsar.

📅 2017 Nisan C
İşitme oluşana kadar sesin;

I. dış kulak,
II. beynin ilgili merkezi,
III. iç kulak,
IV. orta kulak

yapılarından geçme sırası aşağıdakilerden hangisidir?
A) I-II-III-IV
B) I-III-IV-II
C) I-IV-III-II
D) II-I-IV-III
E) II-III-IV-I

✅ Doğru Cevap: C) I-IV-III-II

📖 Açıklama:
Sesin işitme oluşana kadar izlediği yol:

I. Dış Kulak → Ses dalgaları kulak kepçesi tarafından toplanır ve kulak yolundan geçer.

IV. Orta Kulak → Kulak zarına çarpan ses, çekiç-örs-üzengi kemikçikleri aracılığıyla iletilir ve yükseltilir.

III. İç Kulak → Koklea (salyangoz) içindeki sıvıda hareket oluşur ve tüy hücreleri uyarılır. Burada ses elektrik sinyaline dönüşür.

II. Beynin İlgili Merkezi → İşitme siniri (n. vestibulocochlearis) aracılığıyla beyindeki işitme merkezine (temporal lob) iletilir ve ses algılanır.

Bu nedenle doğru sıralama I - IV - III - II'dir. Doğru cevap C) seçeneğidir.
🔊

Gürültü Kontrolü: Kaynak · Ortam · Alıcı 🔊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Kontrol Yöntemleri

🔊

Gürültü Kontrol Yöntemleri 🔊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Kontrol Yöntemleri

📋 Gürültü Kontrol Yöntemleri Tablosu

🎵
Kaynak 		🔧
Kaynağa Önlem 		🌊
Ortama Önlem 		👂
Alıcıya Önlem
🏗️
Kırıcı-Delici
Kompaktör 		• Düşük gürültülü makine tercihi
• Uç bakımı ve bileylenmesi
• Susturucu takılması
• Elektrikli makine kullanımı
• Düzenli yağlama 		• Ses duvarı bariyeri
• Gürültülü işlerin mesai dışına alınması
• Ses yalıtımlı bölmeler
• Kaynakların bir araya toplanması
• Ağaçlandırma 		• Kulak tıkacı/kulaklık
• Maruziyet süresi sınırlaması
• Rotasyonlu çalışma
• İşitme testleri
• Çalışan eğitimi
🏭
Presler
Konveyör
Fanlar 		• Düşük gürültülü pres seçimi
• Fan susturucu takılması
• Konveyör bant kaplaması
• Hava kaçakları önleme
• Eski ekipman yenileme 		• Ses emici tavan/duvar panelleri
• Makinelerin ayrı bölmelere alınması
• Akustik perdeler
• Titreşim sönümleyici takozlar
• Asma tavan sistemleri 		• Kulak tıkacı/kulaklık
• 85 dB üzeri KKD zorunlu
• Düzenli işitme testleri
• Çalışan eğitimleri
• Çalışma süresi sınırlaması
🚗
Taşıtlar
Uçaklar 		• Sessiz asfalt kaplama
• Düşük gürültülü egzoz
• Elektrikli araç teşviki
• Uçak motor teknolojileri
• Hız sınırlaması 		• Ses bariyeri (gürültü duvarı)
• Ağaçlandırma
• Yerleşim planlaması
• Uçuş rotası planlaması
• Çift cam ve ses yalıtımı 		• Çift cam kullanımı
• Kulak koruyucular
• Gece uçuş yasakları
🎸
Hoparlörler
Amfiler 		• Ses limitörü kullanımı
• Akustik izolasyon
• Düşük güçlü amfi
• Davul setine pleksiglas bariyer
• Hoparlör yönlendirmesi 		• Ses yalıtımlı duvarlar
• Bass tuzakları
• Salon akustik düzenlemesi
• Ses geçirmez kapı/pencere
• Halı ve perde kullanımı 		• Müzisyen kulaklığı
• Mola sürelerinde sessiz alan
• Düzenli işitme testleri
• Ses seviyesi uyarı sistemleri
🚜
Traktörler
Biçerdöver 		• Kabin ses yalıtımı
• Düşük gürültülü ekipman
• Düzenli bakım
• Egzoz susturucu
• Tekerlekli sistem tercihi 		• Gündüz saatlerinde çalışma
• Yerleşimden uzak planlama
• Makine kullanım süresi sınırlaması
• Rüzgar yönüne göre planlama 		• Kabin içi kulak koruyucu
• Maruziyet süresi sınırlaması
• Düzenli işitme testleri
• Çalışan eğitimi
🏥
Tıbbi Cihazlar
HVAC 		• Düşük gürültülü cihaz seçimi
• Sessiz HVAC motorları
• Düzenli bakım
• Kompresör ses azaltma
• MR cihazları için ses yalıtımı 		• Ses emici tavan panelleri
• Koridorlarda halı kullanımı
• Hasta odalarında çift cam
• Sessiz uyarı sistemleri
• Servis alanlarının uzak planlanması 		• Hassas hastalar için sessiz odalar
• Gece ses seviyesi düşürülmesi
• Personel eğitimi
💼
Klavye-Fare
Yazıcı 		• Sessiz klavye-fare
• Düşük sesli yazıcı
• Telefon zil sesi kısma
• Düşük fan sesli bilgisayar
• Yazıcıların ayrı odaya alınması 		• Akustik tavan panelleri
• Halı kaplama zemin
• Toplantı odaları ses yalıtımı
• Beyaz gürültü makineleri
• Çalışma alanlarının ayrılması 		• Sessiz çalışma alanları
• Kulaklık ile müzik dinleme
• Çalışan farkındalığı eğitimi
🏫
Projeksiyon
Sınıf İçi 		• Projeksiyon fan sesi azaltma
• Okul zili ses sınırlaması
• Spor salonu ses emici malzeme
• Müzik derslikleri akustik düzenleme
• Sessiz okul zili sistemleri 		• Sınıflarda akustik paneller
• Koridorlarda halı kaplama
• Kantinlerin dersliklerden uzak olması
• Dış cephe ses yalıtımı
• Kütüphane ses yalıtımı
• Atölye-laboratuvar ayrı bölümler 		• Özel eğitim öğrencileri için sessiz sınıflar
• Öğretmen ses sağlığı eğitimi
🎵 Kaynak
Sesi kaynağında azaltmak en etkili yöntemdir.
🔧 Kaynağa Önlem
Sessiz ekipman, bakım, susturucu.
🌊 Ortama Önlem
Ses bariyeri, yalıtım, planlama.
👂 Alıcıya Önlem
KKD, maruziyet süresi, eğitim.
📌 Not: Gürültü kontrolünde öncelik sırası: Kaynak → Ortam → Alıcı şeklindedir.
📅 2025 Mayıs C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, kullanılan makinelerin gürültü düzeyi düşük makinelerle değiştirilmesi aşağıdaki önlem gruplarından hangisine dâhildir?
A) Alıcı üzerinde alınan önlemler
B) İş organizasyonu ile ilgili önlemler
C) Kaynakla alıcı arasındaki önlemler
D) Kaynağında alınan önlemler
E) Ortamda alınan önlemler

✅ Doğru Cevap: D) Kaynağında alınan önlemler

📖 Açıklama:
Makinelerin daha düşük gürültü seviyesine sahip olanlarla değiştirilmesi, kaynağında alınan önlemler grubuna girer. Çünkü gürültü oluşumunun kaynağı olan makine doğrudan değiştirilmektedir.
📅 2025 Mayıs C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, kullanılan makinelerin gürültü düzeyi düşük makinelerle değiştirilmesi aşağıdaki önlem gruplarından hangisine dâhildir?
A) Alıcı üzerinde alınan önlemler
B) İş organizasyonu ile ilgili önlemler
C) Kaynakla alıcı arasındaki önlemler
D) Kaynağında alınan önlemler
E) Ortamda alınan önlemler

✅ Doğru Cevap: D) Kaynağında alınan önlemler

📖 Açıklama:
Makinelerin daha düşük gürültü seviyesine sahip olanlarla değiştirilmesi, kaynağında alınan önlemler grubuna girer. Çünkü gürültü oluşumunun kaynağı olan makine doğrudan değiştirilmektedir.
📅 2019 Mayıs B
Aşağıdakilerden hangisi gürültünün alıcıda kontrolünü sağlayan önlemlerden biridir?
A) Susturucu kullanma
B) Gürültü kaynağını yalıtma
C) Gürültüyü ileten yüzeyi sönümleyici malzemeyle kaplama
D) Makinelerde tasarım değişikliğinde bulunma
E) Rotasyonla çalışma

✅ Doğru Cevap: E) Rotasyonla çalışma

📖 Açıklama:
Alıcıda kontrol, çalışanın gürültüye maruziyetini azaltmaya yöneliktir. Rotasyonla çalışma (iş değişimi), çalışanların gürültüye maruz kalma süresini azaltarak alıcıda kontrol sağlar. Diğer seçenekler (A, B, C, D) kaynakta veya ortamda alınan önlemlerdir.
📅 2018 Mayıs B
İşyerlerinde gürültüden korunmada;

I. gürültü çıkaran makinenin daha az gürültü çıkarmasının sağlanması,
II. gürültülü ortamlarda çalışma süresinin azaltılması,
III. gürültü çıkaran makinenin ayrı bir bölmeye alınması

önlemlerinden hangileri gürültünün kaynağına yöneliktir?
A) Yalnız I
B) I ve II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: C) I ve III

📖 Açıklama:
I ve III doğrudan gürültü kaynağına yönelik önlemlerdir (makinenin daha az gürültü çıkarması, makinenin ayrı bir bölmeye alınması). II (çalışma süresinin azaltılması) ise alıcıya yönelik (organizasyonel) bir önlemdir.
📅 2017 Nisan B ve C
Aşağıdakilerden hangisi gürültünün alıcıda kontrolünü sağlayan önlemlerden biri değildir?
A) Kişisel kulak koruyucularının kullanılması
B) Gürültüye maruz kalan kişinin tecrit edilmesi
C) Gürültülü yerlerde rotasyonla çalışılması
D) Gürültüye maruz kalma süresinin azaltılması
E) Susturucuların kullanılması

✅ Doğru Cevap: E) Susturucuların kullanılması

📖 Açıklama:
Susturucular, gürültüyü kaynağında veya yayılma yolu üzerinde azaltan teknik önlemlerdir, alıcıda kontrol değildir. A, B, C, D seçenekleri doğrudan alıcıya (çalışana) yönelik koruma önlemleridir.
🔊

Ses ve Gürültü Arasındaki Fark 🔊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Ses ve Gürültü Kavramları

📖

Gürültü büyük ölçüde öznel bir kavramdır ve belirli bir anda istenmeyen herhangi bir ses olarak tanımlanabilir.

💡 Her tipteki gürültü sestir fakat her ses gürültü değildir.

🎸
Konser Sırasındaki Yüksek Müzik
✅ Müzik Sever İçin

Keyifli, heyecan verici, ses

❌ Komşu İçin

Rahatsız edici, uyku kaçıran, gürültü

📌 Aynı ses, farklı kişiler için farklı anlamlar taşır.
📚
Okuma/Yazma/Sözel İletişim Sırasındaki Sesler
✅ Kullanıcı İçin

Normal, doğal, ses

❌ Dikkat Dağılan İçin

Odak dağıtıcı, konsantrasyon bozucu, gürültü

📌 Sessizlik gereken ortamlarda normal sesler bile gürültü olabilir.

📊 Aynı Sesin Farklı Durumlarda Ses veya Gürültü Olması

🎵 Ses ✅ Ses Olduğu Durum ❌ Gürültü Olduğu Durum
🎵 Müzik Konser salonu, müzik dinleme odası Gece yarısı apartmanda, kütüphane
📢 Konuşma Sohbet ortamı, toplantı, ders Sınav salonu, hastane, kütüphane
🔧 İnşaat sesi Şantiye, inşaat alanı Okul, hastane, gece yerleşim alanı
🚗 Trafik sesi Otoyol, caddede normal akış Okul bahçesi, hastane odası
🏗️ Fabrika sesi Üretim tesisi, sanayi bölgesi Yerleşim alanı, gece yarısı
🔊 Hoparlör anonsu Alışveriş merkezi, havaalanı Kütüphane, sınav salonu
📚
Kütüphane Örneği
🎸
Konser Örneği
🏥
Hastane Örneği
🏢

İş Yerinde Ses ve Gürültü Örnekleri

🔹 Ofis Ortamı
  • Ses: Klavye tıkırtısı, telefon görüşmeleri
  • Gürültü: Aynı sesler yüksek sesli ve sürekli olduğunda
🔹 Fabrika Ortamı
  • Ses: Makine çalışma sesi
  • Gürültü: Aynı sesin 85 dB üzerine çıkması
🔹 Şantiye Ortamı
  • Ses: Kırıcı-delici çalışma sesi
  • Gürültü: Aynı sesin çevreye yayılması
🔹 Eğitim Ortamı
  • Ses: Ders anlatımı, öğrenci katılımı
  • Gürültü: Koridordan gelen gürültü, dış trafik sesi
📌
Özet: 🎵 Her gürültü sestir 🔊 Her ses gürültü değildir 👂 Öznel bir kavramdır 📌 Bağlama göre değişir
💡 Aynı ses, kişiye, zamana ve ortama göre gürültü olarak algılanabilir.
🌊

Sesin Yayılması ve Hızı 🌊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Sesin Yayılma Hızı ve Ortamlar

📖

Akustik dalgalar olan sesler, sadece hava boyunca değil aynı zamanda diğer elastik ortamlar (su, beton, çelik) boyunca da yayılır.

📊 Ses Hızının Ortamlara Göre Değişimi

🌍 Ortam 📏 Ses Hızı (m/s) 🔍 Özellik 📌 Örnek
🌬️ Hava (20°C) 343 m/s Sıcaklık arttıkça hız artar Konuşma, müzik
🌊 Su (20°C) 1.480 m/s Havadakinin ~4,3 katı Denizaltı sonarı
🧊 Buz (0°C) 3.200 m/s Çok hızlı yayılır Buzda ses iletimi
🪨 Beton ~3.700 m/s Yapı malzemelerinde hızlı Bina içi titreşim
🔩 Çelik ~5.960 m/s En hızlı yayılan ortam Ray titreşimi
🪨 Kaya ~5.000 m/s Katı ortamlarda hızlı Yer kabuğu titreşimi
🪐 Vakum 0 m/s Ses yayılmaz (ortam yok) Uzay (ses duyulmaz)
🌬️ Havada
343 m/s (20°C)
🌊 Suda
1.480 m/s (20°C)
🔩 Çelikte
~5.960 m/s
🔊
Örnek: 340 Metre Uzaktaki Ses

Ses üreten bir ekipmandan 340 metre uzakta bulunan bir kişi, üretilen sesi 1 saniye sonra duyar.

📌 Ses hızı ≈ 340 m/s olduğu için: 340 m ÷ 340 m/s = 1 saniye
⚡
Işık mı Hızlı, Ses mi Hızlı?

Işık sesten çok daha hızlıdır.

⚡
Işık Hızı
299.792.458 m/s
~300.000 km/saniye
  • Dünya'dan Ay'a ~1,3 saniyede ulaşır
  • Güneş'ten Dünya'ya ~8 dakikada ulaşır
🔊
Ses Hızı
343 m/s
~1.234 km/saat
  • 1 kilometreyi ~3 saniyede alır
  • Işıktan ~874.000 kat yavaştır
💡 Işık hızı ses hızının yaklaşık 874.000 katıdır. Bu nedenle şimşeği görüp gök gürültüsünü sonra duyarız.
⚡
Şimşek ve Gök Gürültüsü

Şimşeği anında görürüz (ışık hızı), gök gürültüsünü ise sonra duyarız (ses hızı).

📌 Her 3 saniye = 1 kilometre uzaklık
⏱️
3 Saniye Kuralı

Şimşek ile gök gürültüsü arasındaki süre 3 saniye ise yıldırım 1 km uzaktadır.

📌 Ses hızı ≈ 340 m/s → 3 saniyede ~1.020 m (≈1 km)
📌
Ses Hızı Özet: 🌬️ Hava: 343 m/s 🌊 Su: 1.480 m/s 🔩 Çelik: 5.960 m/s ⚡ Işık: 300.000 km/s
💡 Ses, içinde yayıldığı ortama göre hız değiştirir. Katılarda en hızlı, gazlarda en yavaştır.
⚡

Ses Hızını Etkileyen Faktörler ⚡

İş Sağlığı ve Güvenliği – Ses Hızı ve Ortam Özellikleri

📖

Sesin yayılma hızı ortam özellikleriyle ilgilidir. Ortamın özgül ağırlığı ve esneklik katsayısı önemlidir.

⚖️
Özgül Ağırlık

Ortamın yoğunluğu arttıkça ses hızı artar.

📌 Yoğun ortamda daha hızlı
🌀
Esneklik Katsayısı

Ortamın esnekliği arttıkça ses hızı artar.

📌 Daha esnek ortamda daha hızlı
🌡️
Sıcaklık

Sıcaklık yükseldikçe ses hızı artar.

📌 Sıcak havada daha hızlı
🏗️
Ortam Türü

Ses katılarda en hızlı, gazlarda en yavaştır.

📌 Katı > Sıvı > Gaz
🏢
Örnek: Yapı Akustiği

Yapı akustiğinde en önemli ortam havadır. Havadaki ses hızı yaklaşık 340 m/s'dir.

📊 Ses Hızı Ortamlara Göre (Katı > Sıvı > Gaz)
🪨
ckatı
> 5.000 m/s
Çelik, beton, kaya
>
🌊
csıvı
≈ 1.480 m/s
Su
>
🌬️
cgaz
≈ 343 m/s
Hava (20°C)
📌 Formül: ckatı > csıvı > cgaz
📅 2017 Aralık C
Fiziksel risk etmenlerinden biri olan sesin özellikleriyle ilgili,

I. Hızı, ortamın sıcaklığına bağlıdır.
II. Birim zamandaki dalga sayısı, frekansını verir.
III. Yayılması için maddesel bir ortam gerekir.

yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: E) I, II ve III

📖 Açıklama:
I. DOĞRU – Sesin hızı, ortamın sıcaklığına bağlıdır. Hava sıcaklığı arttıkça ses hızı artar (yaklaşık 0°C'de 331 m/s, 20°C'de 343 m/s).

II. DOĞRU – Birim zamandaki dalga sayısı (frekans), sesin perdesini belirler ve Hertz (Hz) ile ölçülür.

III. DOĞRU – Ses, mekanik bir dalgadır ve yayılması için katı, sıvı veya gaz gibi maddesel bir ortam gerektirir. Boşlukta (vakum) yayılmaz.

Bu nedenle I, II ve III ifadelerinin tamamı doğrudur. Doğru cevap E) seçeneğidir.
🔊

Ses İle İlgili Kavramlar 🔊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Ses ve Gürültü Temel Kavramları

📊 Ses İle İlgili Temel Kavramlar

📌 Kavram 📖 Tanım 📏 Birim ⚡ Etkileri / Özellikleri 📋 Örnek
🎵 Frekans Birim zamandaki tam salınım sayısıdır. Sesin inceliğini/kalınlığını belirler. Hertz (Hz)
  • Düşük frekans → Kalın ses (Bas)
  • Yüksek frekans → İnce ses (Tiz)
  • Genç ve sağlıklı insan 20 - 20.000 Hz arası duyar
  • < 20 Hz: Ses altı (İnfrasonik) — Duyulmaz
  • > 20 kHz: Ses üstü (Ultrasonik) — Duyulmaz
 İnsan sesi: ~80-1.000 Hz
Piyano: ~27-4.000 Hz
📏 Dalga Boyu Ses dalgasının birbirini takip eden iki tepe veya iki çukur noktası arasındaki mesafe. Metre (m)
  • Frekans ile ters orantılı: f ↑ → λ ↓
  • Dalga boyu = Ses hızı / Frekans (λ = c / f)
  • Düşük frekans → Uzun dalga boyu
  • Yüksek frekans → Kısa dalga boyu
 50 Hz → 6,8 m
1.000 Hz → 0,34 m
💨 Ses Basıncı Ses dalgasının neden olduğu basınç değişimi (atmosfer basıncına eklenen veya çıkarılan basınç). Pascal (Pa)
  • Yüksek ses basıncı → Daha gürültülü
  • İşitme eşiği: 20 µPa
  • Ağrı eşiği: ~20 Pa
 Fısıltı: 0,02 Pa
Konser: ~2 Pa
🔋 Ses Gücü Ses kaynağının birim zamanda yaydığı toplam enerji miktarıdır. Watt (W)
  • Kaynağın karakteristik özelliğidir.
  • Kaynağa bağlıdır, mesafeye bağlı değildir.
 Fısıltı: 10⁻⁹ W
Rock konseri: ~10⁴ W
📊 Ses Şiddeti (Yeğinliği) Birim alandan geçen ses gücü miktarıdır. (Ses enerji yoğunluğu) W/m²
  • Kaynaktan uzaklaştıkça azalır.
  • Mesafe ile ters kare orantılıdır.
  • Kulak logaritmik olarak algılar.
 İşitme eşiği: 10⁻¹² W/m²
Uçak motoru: 10² W/m²
📈 Ses Basınç Düzeyi Ses basıncının logaritmik olarak ifade edilmesidir. Sesin şiddet düzeyi. Desibel (dB)
  • Logaritmik ölçek → 3 dB artış = enerji iki katı
  • 10 dB artış = ses şiddeti 10 kat
  • İşitme eşiği: 0 dB
  • Ağrı eşiği: 120 dB
 Fısıltı: 30 dB
Konuşma: 60 dB
Uçak: 120 dB
🎵 Frekans Aralıkları ve Ses Türleri
📊 Frekans Aralığı 🏷️ Adı 👂 Duyulabilirlik ⚠️ Sağlık Etkileri
20 Hz altı Ses Altı (İnfrasonik) ❌ Duyulamaz Baş ağrısı, yorgunluk, konsantrasyon bozukluğu, baş dönmesi, mide bulantısı
20 - 20.000 Hz Duyulabilir Ses ✅ Duyulur Yüksek şiddette işitme kaybı, kulak çınlaması, stres
20 kHz üzeri Ses Üstü (Ultrasonik) ❌ Duyulamaz Baş ağrısı, yorgunluk, kulak çınlaması, uyku bozuklukları
20.000 Hz (Bilinçaltı Sınırı) Bilinçaltı Frekansı ⚠️ Bilinçli Duyulmaz Bilinçaltı etkiler, davranış değişiklikleri (tartışmalı)

📌 NOT: İnfrasonik ve ultrasonik sesler duyulamaz olmalarına rağmen insan sağlığını olumsuz etkileyebilir. Baş ağrısı, yorgunluk, konsantrasyon bozukluğu gibi etkileri olabilir.
Frekans yükseldikçe dalga boyu kısalır
Çok büyük sayılara ve geniş aralığa sahip olan lineer skala, işitme eşiğinden 0dB (20µPa). başlayan ve acı eşiğinde 140dB (200Pa) sonlanan daha basit bir skalaya dönüşmüş olmaktadır.

👂
İnsan Kulağının Duyabildiği Frekans Aralığı

20 Hz - 20.000 Hz (20 kHz)

⬅ 20 Hz altı (İnfrasonik) 20 Hz - 20 kHz (Duyulabilir) 20 kHz üzeri (Ultrasonik) ➡
📌
Ses Kavramları Özet: 🎵 Frekans (Hz) 📏 Dalga Boyu (m) 💨 Ses Basıncı (Pa) 🔋 Ses Gücü (W) 📊 Ses Şiddeti (W/m²) 📈 Ses Basınç Düzeyi (dB)
💡 İnsan kulağı 20 Hz - 20.000 Hz aralığındaki sesleri duyabilir. İnfrasonik ve ultrasonik sesler duyulmaz ancak sağlığa etkileri olabilir.
📊

Ses Basınç Seviyesi - A, B, C Ölçekleri 📊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Ses Ölçüm Skalaları

📖

Ses basınç seviyesi ölçümü A, B, C olmak üzere üç farklı ölçeğe göre yapılır. Her ölçek farklı amaçlar için kullanılır.

A

A Ölçeği

İnsan kulağının işitme duyarlılığını en iyi simüle eden ölçektir.

🎯 Kullanım Alanı
  • İş sağlığı ve güvenliği ölçümleri
  • Çevresel gürültü ölçümleri
  • Makine gürültüsü ölçümleri
  • İşitme koruma programları
✅ En çok kullanılan ölçek · Sonuç: dB(A)
B

B Ölçeği

Orta şiddetli sesler için kullanılan ölçektir.

🎯 Kullanım Alanı
  • Telefon şirketlerince kullanılır
  • İletişim sistemlerinde
  • Orta düzey ses ölçümleri
📞 Telefon şirketleri tarafından kullanılır
C

C Ölçeği

Tüm ses frekanslarına neredeyse eşit duyarlılık gösteren ölçektir.

🎯 Kullanım Alanı
  • Yüksek şiddetli ses ölçümleri
  • Tepe ses basınç seviyesi
  • Patlama, darbe gürültüleri
  • Akustik analizler
🔊 Tüm seslerde kullanılır · Tepe değerler için
📊 A, B, C Ölçekleri Karşılaştırma Tablosu
📌 Ölçek 🎯 Özellik 📋 Kullanım Amacı 📏 Gösterim 💡 Örnek Kullanım
A İnsan kulağının duyarlılığını simüle eder İSG, çevre, makine gürültüsü dB(A) İşyeri gürültü ölçümleri
B Orta şiddetli sesler için Telefon, iletişim sistemleri dB(B) Telefon şirketleri
C Tüm frekanslara eşit duyarlı Yüksek şiddetli ses, tepe değerler dB(C) Patlama, darbe gürültüleri
📌 En yaygın kullanılan ölçek A ölçeğidir ve sonuçlar dB(A) olarak ifade edilir.
📈
Frekans Cevap Eğrileri

A Düşük frekanslarda zayıf, orta-yüksek frekanslarda duyarlı (İnsan kulağı)
B Orta frekanslarda duyarlı (Telefon iletişimi)
C Tüm frekanslarda neredeyse eşit duyarlı (Tepe değerler)


🔊
Kararlı Gürültü
📊
Kararsız Gürültü
⏱️
Aralıklı Gürültü
💥
Darbe Gürültüsü
📅 2018 Aralık C
Çekiç veya pres makinelerinin çıkardığı gürültü gibi yalnızca çarpma esnasında meydana gelen yüksek düzeydeki gürültü türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kararlı gürültü
B) Kararsız gürültü
C) Darbe gürültüsü
D) Ani gürültü
E) Frekans gürültüsü

✅ Doğru Cevap: C) Darbe gürültüsü

📖 Açıklama:
Darbe gürültüsü, çarpma anında oluşan ve genellikle yüksek ses basıncına sahip olan gürültü türüdür. Çekiç, pres, zımba gibi makinelerin çalışması sırasında ortaya çıkar ve aralıklı gürültünün özel bir durumudur.

Diğer seçeneklerdeki gürültü türleri:
  • • Kararlı gürültü (A) – sürekli aynı düzeydeki gürültüdür.
  • • Kararsız gürültü (B) – ses basıncı iniş çıkışlar gösterir.
  • • Ani gürültü (D) – beklenmedik ve kısa süreli yüksek sestir.
  • • Frekans gürültüsü (E) – belirli bir frekans aralığındaki gürültüdür.

📌 Dozimetre (Kişisel Gürültü Dozimetresi)

🎤
Ses Seviyesi Ölçer
📊
Dozimetre
🔧
Diğer Aletler
📅 2018 Aralık A
Dozimetre, aşağıdakilerden hangisinin ölçümü için kullanılan bir araçtır?
A) Hava hızı
B) Gürültü düzeyi
C) Mekanik titreşim
D) Nem
E) Sıcaklık

✅ Doğru Cevap: B) Gürültü düzeyi

📖 Açıklama:
Dozimetre, çalışanların kişisel gürültü maruziyetini ölçmek için kullanılan bir cihazdır. Çalışanın yakasına takılır ve tüm çalışma süresi boyunca maruz kaldığı gürültü düzeyini ölçerek toplam gürültü dozunu hesaplar.

Diğer seçenekler:
  • • Hava hızı (A) – anemometre ile ölçülür.
  • • Mekanik titreşim (C) – titreşim ölçer (vibrometre) ile ölçülür.
  • • Nem (D) – higrometre ile ölçülür.
  • • Sıcaklık (E) – termometre ile ölçülür.
📅 2016 Nisan B
Çalışma ortamındaki gürültü maruziyetinin ergonomik olarak uygun değerler arasında olup olmadığının değerlendirilmesi için gürültü düzeyleri ölçülmektedir. Buna göre, zamanın belirli bir periyodunda gürültü maruziyetinin belirlenmesinde aşağıdakilerden hangisi kullanılır?
A) Motografi
B) Spirometre
C) Dozimetre
D) Sonogram
E) Akselerometre

✅ Doğru Cevap: C) Dozimetre

📖 Açıklama:
Dozimetre, belirli bir zaman periyodu boyunca çalışanın maruz kaldığı toplam gürültü dozunu ölçen kişisel bir cihazdır. Zaman ağırlıklı ortalama (LEX,8s) ve gürültü dozu (yüzde) hesaplamak için kullanılır.

Diğer seçenekler:
  • • Motografi (A) – kas hareketlerini kaydeden cihaz.
  • • Spirometre (B) – solunum fonksiyonlarını ölçer.
  • • Sonogram (D) – sesin frekans analizini yapar.
  • • Akselerometre (E) – titreşim ve ivme ölçer.
🦻

Mesleki İşitme Kaybı 🔊

Gürültüye bağlı işitme kaybı · Nedenleri, belirtileri ve korunma yöntemleri

Gürültüye Bağlı Mesleki İşitme Kaybı Nedir?

TANIM

Mesleki işitme kaybı, çalışma ortamında uzun süreli ve yüksek düzeyde gürültüye maruziyet sonucu iç kulaktaki işitme hücrelerinin (tüy hücreleri) kalıcı hasar görmesiyle oluşan geri dönüşümsüz bir işitme kaybıdır. Genellikle yıllar içinde yavaş ilerler ve ilk olarak yüksek frekanslarda (4-6 kHz) başlar.

⚠️
Nedenler
👂
Belirtiler
❗
Önemli Bilgiler

Korunma Yöntemleri

🔇
Kaynakta Kontrol
Düşük gürültülü makineler, bakım, susturucu
🧱
Ortamda Kontrol
Ses yalıtımı, perdeleme, emici malzemeler
🕐
Organizasyonel
Rotasyon, maruziyet süresini azaltma, dinlenme araları
🎧
Kişisel Koruyucu
Kulak tıkacı, kulaklık (doğru seçim ve kullanım)

Gürültüye Bağlı İşitme Kaybı

Özellikler, belirtiler ve korunma yöntemleri

Gürültüye Bağlı İşitme Kaybı (GBİK) Nedir?

TANIM

Gürültüye bağlı işitme kaybı, uzun süreli ve yüksek düzeyde gürültüye maruziyet sonucu iç kulaktaki tüy hücrelerinin (Corti organı) kalıcı hasar görmesiyle oluşan geri dönüşümsüz bir işitme kaybıdır. Genellikle yıllar içinde yavaş ilerler ve ilk olarak yüksek frekanslarda (4-6 kHz) başlar.

📈
Başlangıç ve İlerleme
⚖️
Simetri ve Kalıcılık
🩺
Belirtiler ve Teşhis

Gürültüye Bağlı İşitme Kaybının Özellikleri

Özellik Açıklama
Başlangıç Frekansı 4000 Hz (4 kHz) – klasik "çentik"
İlerleme Yönü Yüksek frekanslar → düşük frekanslar (4000 → 3000 → 2000 → 1000 Hz)
Simetri Her iki kulakta simetrik (benzer kayıp)
Kalıcılık Kalıcı ve geri dönüşümsüz – düzelmez
Belirtiler Konuşmayı anlamada güçlük, kulak çınlaması
Korunma Kulak koruyucular, maruziyet süresinin sınırlanması, rotasyon
📅 Gürültü ve İşitme Kaybı
Aşağıdakilerden hangisi gürültüye bağlı işitme kaybının özelliklerinden biri değildir?
A) İlk olarak 4000 Hz frekansında başlar.
B) Her iki kulakta simetriktir.
C) Maruziyet sona erdiğinde tamamen düzelir.
D) Yüksek frekanslardan düşük frekanslara doğru ilerler.
E) Kalıcı ve geri dönüşümsüzdür.

✅ Doğru Cevap: C) Maruziyet sona erdiğinde tamamen düzelir.

📖 Açıklama
📖 Açıklama:
C seçeneği YANLIŞTIR çünkü gürültüye bağlı işitme kaybı kalıcıdır ve maruziyet sona erse bile kendiliğinden düzelmez. İç kulaktaki tüy hücreleri hasar gördüğünde geri dönüşümü yoktur. Bu nedenle işitme kaybı ilerlemez ama düzelmez de.

Diğer seçenekler DOĞRUDUR:
  • • A) İlk olarak 4000 Hz'de başlar (klasik çentik).
  • • B) Her iki kulakta simetriktir.
  • • D) Yüksek frekanslardan düşük frekanslara ilerler.
  • • E) Kalıcı ve geri dönüşümsüzdür.
🔊

Desibel Skalası ve Gürültünün Etkileri 📊

Desibel skalası · Gürültünün işitme dışı etkileri · Sağlık üzerindeki diğer zararlar

Desibel Skalası

📌 Referans: 0 dB = 20 µPa (mikroPascal) ses basıncı

Gürültünün İşitme Dışı Etkileri

⚠️ Not: Bu etkiler işitme kaybından bağımsız olarak da ortaya çıkabilir.
📅 Gürültüye Bağlı Mesleki İşitme Kaybı
Gürültüye bağlı mesleki işitme kaybıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Belirli bir eşiğin üzerindeki seslere uzun süre maruz kalınmasıyla meydana gelir.
B) Genellikle gürültülü ortamlarda, konuşmaları anlamada güçlükler başlar.
C) İşitme kaybı genellikle ilk olarak 4-5 kHz frekans aralığında başlar ve zamanla daha düşük frekanslara yayılabilir.
D) Maruziyet sona erdiğinde kendiliğinden düzelir.
E) Yüksek seslere maruziyet, iç kulaktaki işitme hücrelerinde kalıcı hasara neden olabilir.

✅ Doğru Cevap: D) Maruziyet sona erdiğinde kendiliğinden düzelir.

📖 Açıklama:
D seçeneği YANLIŞTIR çünkü gürültüye bağlı mesleki işitme kaybı kalıcıdır ve maruziyet sona erse bile kendiliğinden düzelmez. İç kulaktaki tüy hücreleri hasar gördüğünde geri dönüşümü yoktur.
📅 Gürültünün İşitme Dışı Etkileri
Gürültülü ortamda çalışmak işitme kaybının haricinde

I. yorgunluk,
II. libido azalması,
III. kan basıncında yükselme

etkilerinden hangilerine neden olabilir?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: E) I, II ve III

📖 Açıklama:
Gürültünün işitme dışı etkileri arasında I. yorgunluk, II. libido azalması ve III. kan basıncında yükselme yer alır. Gürültü; stres hormonlarını artırarak kan basıncını yükseltebilir, uyku düzenini bozarak yorgunluğa neden olabilir ve psikolojik etkilerle libido azalmasına yol açabilir.
📅 2022 Aralık B/C
Gürültü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Desibel skalası, bir fiziksel niceliğin aynı türden bir referansın niceliğine orantısının logaritmik türden ifadesidir.
B) Gürültü düzeyi sıfır desibel ölçülen bir ortam tam sessizdir.
C) Değişik kaynaklardan gelen gürültünün bileşkesi, desibel türünden cebirsel toplamlarına eşit değildir.
D) Ortam havasının sıcaklığı ve nemi, gürültünün iletiminde etkilidir.
E) Gürültünün kulak üzerindeki etkisi, sesin basınç düzeyi kadar maruziyet süresine de bağlıdır.

✅ Doğru Cevap: B) Gürültü düzeyi sıfır desibel ölçülen bir ortam tam sessizdir.

📖 Açıklama:
B seçeneği YANLIŞTIR. 0 dB, insan işitme eşiği olarak kabul edilen referans değerdir, ancak tam sessizlik anlamına gelmez. Tam sessizlik fiziksel olarak mümkün değildir; 0 dB, sağlıklı bir insanın duyabileceği en düşük ses seviyesidir.

A, C, D ve E seçenekleri doğru ifadelerdir.
📅 2019 Mayıs C
Ani gürültüye maruz kalan kişilerde;

I. kan basıncının artması,
II. adrenalin üretiminin azalması,
III. göz bebeklerinin büyümesi

etkilerinden hangileri oluşur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: C) I ve III

📖 Açıklama:
Ani gürültü, vücutta stres tepkisi oluşturur. Bu tepki sonucunda:
  • • I. Kan basıncının artması – sempatik sinir sistemi aktivasyonu ile oluşur. ✓ Doğru
  • • II. Adrenalin üretiminin azalması – adrenalin artar, azalmaz. ✗ Yanlış
  • • III. Göz bebeklerinin büyümesi – sempatik uyarı ile göz bebekleri büyür (midriyazis). ✓ Doğru

Bu nedenle doğru cevap C) I ve III'tür.
📅 2017 Nisan B
Aralıklı ve ani yüksek gürültü düzeyine maruziyet durumunda insan vücudunda;

I. kalp atış hızında artma,
II. adrenalin üretiminde azalma,
III. kan damarlarında daralma

fizyolojik etkilerinden hangileri meydana gelir?
A) Yalnız I
B) I ve II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: C) I ve III

📖 Açıklama:
Aralıklı ve ani yüksek gürültü, vücutta stres tepkisine neden olur:
  • • I. Kalp atış hızında artma – sempatik sinir sistemi uyarılır. ✓ Doğru
  • • II. Adrenalin üretiminde azalma – adrenalin artar, azalmaz. ✗ Yanlış
  • • III. Kan damarlarında daralma – adrenalin etkisiyle damarlar daralır (vazokonstriksiyon). ✓ Doğru

Bu nedenle doğru cevap C) I ve III'tür.
📅 2014 Mayıs C
Gürültü düzeyi ölçülürken kullanılan desibel (dB) birimi, sesin hangi özelliğine karşılık gelmektedir?
A) Enerji
B) Şiddet
C) Frekans
D) Hız
E) Güç

✅ Doğru Cevap: B) Şiddet

📖 Açıklama:
Desibel (dB), sesin şiddetini (yoğunluğunu) ifade eden logaritmik bir ölçü birimidir. Sesin basınç düzeyini ve insan kulağı tarafından algılanan gürlüğü belirtir.

Diğer seçenekler:
  • • Enerji (A) – Joule (J) ile ölçülür.
  • • Frekans (C) – Hertz (Hz) ile ölçülür (sesin perdesi).
  • • Hız (D) – m/s ile ölçülür (sesin yayılma hızı).
  • • Güç (E) – Watt (W) ile ölçülür.
🔊

Gürültü - Makine Emniyet Yönetmeliği 🔊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Makine Gürültü Emisyonları

📌

Makinalar, havada yayılan gürültü emisyonunun neden olacağı riskleri en düşük seviyeye indirilecek şekilde, teknik ilerleme ve gürültüyü özellikle kaynağında azaltma yollarının varlığı dikkate alınarak tasarımlanmalı ve imal edilmelidir.

📋 Makine El Kitabında Bulunması Gereken Gürültü Emisyon Bilgileri

📌 Sıra 📊 Emisyon Türü ⚡ Eşik Değer 📋 Zorunluluk 💡 Açıklama
1 A-ağırlıklı emisyon ses basınç seviyesi > 70 dB(A) ZORUNLU Belirtilmelidir İş istasyonlarındaki gürültü seviyesi 70 dB(A)'yı aşıyorsa, bu değer mutlaka belirtilmelidir. ⚠️ 70 dB(A) altı ise belirtilmeyebilir
2 C-ağırlıklı anlık tepe ses basınç değeri > 63 Pa
(130 dB re 20 µPa)		 ZORUNLU Belirtilmelidir Anlık tepe ses basınç değeri 63 Pa'ı aşıyorsa belirtilmelidir. 📌 63 Pa ≈ 130 dB (20 µPa referans)
3 A-ağırlıklı ses güç seviyesi > 80 dB(A) ZORUNLU Makinenin yaydığı ses güç seviyesi İş istasyonlarındaki ses basınç seviyesi 80 dB(A)'yı aşıyorsa, makinenin yaydığı A-ağırlıklı ses güç seviyesi belirtilmelidir.
🔴 70 dB(A)
Emisyon ses basınç seviyesi eşiği
🟠 63 Pa (130 dB)
Tepe ses basınç eşiği
🟣 80 dB(A)
Ses güç seviyesi eşiği
📅 2022 Mayıs C
Makina Emniyeti Yönetmeliği kapsamında, çalışma istasyonlarının tanımlanmamış olduğu ya da tanımlanamadığı durumlarda, A-ağırlıklı ses basınç değerleri makine yüzeyinden kaç metre mesafede ve zeminden veya erişim platformundan kaç metre yükseklikte ölçülmelidir?
Makine Yüzeyinden Mesafe (m) Zeminden veya Erişim Platformundan Yükseklik (m)
A) 11
B) 11,6
C) 1,61,6
D) 1,62
E) 22

✅ Doğru Cevap: B) 1 - 1,6

📖 Açıklama:
Makina Emniyeti Yönetmeliği'ne göre, çalışma istasyonlarının tanımlanmadığı durumlarda A-ağırlıklı ses basınç değerleri makine yüzeyinden 1 metre mesafede ve zeminden 1,6 metre yükseklikte ölçülmelidir.
📅 2023 Mayıs B
Makina Emniyeti Yönetmeliği'ne göre, çalışma istasyonlarının tanımlanmamış olduğu durumlarda kural olarak A-ağırlıklı ses basınç değerleri, sırasıyla makine yüzeyinden kaç metre mesafede ve zeminden kaç metre yükseklikte ölçülmelidir?
A) 1 - 2
B) 2,6 - 2
C) 2 - 2,6
D) 1,6 - 1
E) 1 - 1,6

✅ Doğru Cevap: E) 1 - 1,6

📖 Açıklama:
Makina Emniyeti Yönetmeliği'ne göre, çalışma istasyonlarının tanımlanmadığı durumlarda ölçümler makine yüzeyinden 1 metre mesafede ve zeminden 1,6 metre yükseklikte yapılır.
📊

Değerlendirme, Ölçüm Esasları ve Büyük Makinalar 📊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Ölçüm Esasları

📊
Değerlendirme Esası

Gürültü emisyon düzeyi, benzer makinalara ait karşılaştırmalı emisyon verileri ile ilişkili olarak değerlendirilebilir.

📌 Karşılaştırmalı analiz
📐
Fiili Ölçüm

Bildirilen değerler, söz konusu makineda ölçülen fiili değer olmalıdır.

✅ Gerçek ölçüm
📋
Karşılaştırmalı Ölçüm

Veya üretilecek makinayı temsil eden teknik olarak kıyaslanabilir makinedan alınan ölçümlere göre oluşturulan değerler olmalıdır.

📌 Temsili değer
🏗️
Çok Büyük Makinalar

Çok büyük makinalarda, A-ağırlıklı ses güç seviyesi yerine, makina etrafında belirli konumlardaki A-ağırlıklı emisyon ses basınç seviyeleri gösterilebilir.

📍 Konum bazlı ölçüm
🛡️
Gürültü ve Titreşim Emisyonlarını Azaltan Sistemler ve Tertibatlar (Emniyet Aksamları)
🔇 Susturucular
  • Egzoz susturucuları
  • Hava giriş-çıkış susturucuları
  • Reaktif ve absorbif tip susturucular
🔧 Titreşim Sönümleyiciler
  • Kauçuk takozlar
  • Yaylı sistemler
  • Hidrolik titreşim sönümleyiciler
🧱 Ses Yalıtımı
  • Akustik kabinler
  • Ses bariyerleri
  • Akustik paneller
⚙️ Düşük Gürültülü Ekipman
  • Sessiz fan ve motorlar
  • Düşük gürültülü dişliler
  • Hidrolik ses azaltıcılar
🔄 Bakım ve Yağlama
  • Düzenli bakım programları
  • Uygun yağlama sistemleri
  • Aşınan parçaların yenilenmesi
📊 İzleme Sistemleri
  • Gürültü seviyesi izleme cihazları
  • Titreşim sensörleri
  • Erken uyarı sistemleri
🔢

Ses Basınç Seviyelerinin Toplanması 🔢

İş Sağlığı ve Güvenliği – Ses Seviyeleri Toplama Kuralları

📊 Ses Seviyeleri Toplama Tablosu
📏 Toplanan İki Değer Arasındaki Fark ➕ Büyük Değere Eklenecek Sayı
0 - 1 dB + 3 dB
2 - 3 dB + 2 dB
4 - 9 dB + 1 dB
10 dB veya üstü + 0 dB
📌 Toplama kuralı: Önce fark bulunur, sonra tablodan ekleme değeri alınır.

🔹 2 Makina Örnekleri

Örnek 1
88 dB + 90 dB
Fark: 2 dB → +2 dB
= 92 dB
Örnek 2
75 dB + 81 dB
Fark: 6 dB → +1 dB
= 82 dB
Örnek 3
70 dB + 80 dB
Fark: 10 dB → +0 dB
= 80 dB
Örnek 4
60 dB + 40 dB
Fark: 20 dB → +0 dB
= 60 dB

🔹 3 Makina Örnekleri

Örnek 5
85 dB + 88 dB + 90 dB
Adım 1: 88 dB + 90 dB = 92 dB (fark:2 → +2)
Adım 2: 85 dB + 92 dB = 93 dB (fark:7 → +1)
= 93 dB
Örnek 6
72 dB + 78 dB + 80 dB
Adım 1: 78 dB + 80 dB = 83 dB (fark:2 → +2)
Adım 2: 72 dB + 83 dB = 84 dB (fark:11 → +0)
= 84 dB
Örnek 7
65 dB + 70 dB + 75 dB
Adım 1: 70 dB + 75 dB = 77 dB (fark:5 → +1)
Adım 2: 65 dB + 77 dB = 78 dB (fark:12 → +0)
= 78 dB

🔹 4 Makina Örnekleri

Örnek 8
82 dB + 85 dB + 87 dB + 90 dB
Adım 1: 87 dB + 90 dB = 93 dB (fark:3 → +2)
Adım 2: 85 dB + 93 dB = 94 dB (fark:8 → +1)
Adım 3: 82 dB + 94 dB = 95 dB (fark:12 → +0)
= 95 dB
Örnek 9
68 dB + 72 dB + 75 dB + 78 dB
Adım 1: 75 dB + 78 dB = 81 dB (fark:3 → +2)
Adım 2: 72 dB + 81 dB = 83 dB (fark:9 → +1)
Adım 3: 68 dB + 83 dB = 84 dB (fark:15 → +0)
= 84 dB

🔹 5 Makina Örneği

Örnek 10
80 dB + 82 dB + 85 dB + 87 dB + 90 dB
1-2: 80+82=84
(fark:2 → +2)
3-4: 85+87=89
(fark:2 → +2)
Toplam: 84+89=91
(fark:5 → +1)
+90: 91+90=93
(fark:1 → +3)
= 93 dB
📌
Toplama Kuralı Özet: 🔹 Fark 0-1 dB → +3 dB 🔹 Fark 2-3 dB → +2 dB 🔹 Fark 4-9 dB → +1 dB 🔹 Fark ≥10 dB → +0 dB
💡 İki ses kaynağının toplam seviyesi, büyük değere tablodan ekleme yapılarak bulunur.


📅 2025 Mayıs C
Kapalı bir ortamda, aynı yerde 85 dB(A) ve 85 dB(A) gürültü ile çalışan iki cihazın toplam gürültü değeri kaç dB(A)'dır?
A) 85
B) 87
C) 88
D) 95
E) 170

✅ Doğru Cevap: C) 88 dB(A)

📖 Açıklama:
İki eşit şiddetteki ses kaynağının toplamı, tek kaynağa göre 3 dB artar. 85 + 3 = 88 dB(A).

Not: Desibel logaritmik bir ölçektir, doğrudan toplanmaz (85+85=170 değil).
📅 2024 Aralık B
Bir iş yerinde aynı ortamda 2 adet gürültü kaynağı bulunduğu ve bu kaynaklardan yayılan toplam gürültü düzeyinin 93 dB olduğu bilinmektedir. Gürültü kaynaklarından biri 90 dB ses çıkardığına göre diğer gürültü kaynağından yayılan ses kaç dB olabilir?
A) 30
B) 60
C) 90
D) 120
E) 150

✅ Doğru Cevap: C) 90 dB

📖 Açıklama:
İki kaynağın toplamı 93 dB. Kaynaklardan biri 90 dB ise, diğerinin de 90 dB olması gerekir (çünkü 90 + 90 = 93 dB, aradaki fark 3 dB'dir).

Eğer diğer kaynak daha düşük olsaydı toplam 90 dB civarında kalırdı (örneğin 90 + 80 = 90,4 dB). Bu nedenle doğru cevap 90 dB'dir.
📅 2021 Aralık A
Bir çalışana eşit uzaklıkta bulunan dokuma tezgâhlarından sadece K tezgâhı çalıştığında ses düzeyi 80 dB, sadece L tezgâhı çalıştığında ise 75 dB olarak ölçülmüştür. Buna göre K ve L tezgâhlarının aynı anda çalıştığı durumda çalışanın bulunduğu bölgedeki ses düzeyi (dB) aşağıdaki aralıkların hangisinde yer alır?
A) 75-79
B) 80-89
C) 90-100
D) 101-150
E) 151-155

✅ Doğru Cevap: B) 80-89

📖 Açıklama:
80 dB ve 75 dB kaynakların toplamı 81,2 dB civarındadır. Bu değer 80-89 aralığındadır.

Hesaplama: Ltop = 10 · log(10^(80/10) + 10^(75/10)) ≈ 81,2 dB
📜

Çalışanların Gürültü İle İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik 📜

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Yönetmeliği

🔊

Gürültü Maruziyet Değerleri 🔊

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Yönetmeliği

📊 En yüksek ses basıncı (Ptepe)

C-frekans ağırlıklı anlık gürültü basıncının tepe değeri. Darbe gürültüsü gibi çok gürültülü seslere kısa süreli maruz kalma etkilerini değerlendirir.

📈 Günlük maruziyet düzeyi (LEX,8saat)

A-ağırlıklı tüm gürültü maruziyetlerinin, 8 saatlik iş günü için zaman ağırlıklı ortalaması [dB(A) re. 20 µPa].

📅 Haftalık maruziyet düzeyi

A-ağırlıklı günlük maruziyet düzeylerinin, 8 saatlik 5 iş gününden oluşan bir hafta için zaman ağırlıklı ortalaması.

🟢 En Düşük Maruziyet Eylem Değeri Kulak koruyucusuz
LEX,8saat
80
dB(A)
Ptepe
112
Pa (135 dB(C))
⚠️ Kulak koruyucu etkisi dikkate alınmaz – Eylem başlangıç seviyesi
🟡 En Yüksek Maruziyet Eylem Değeri Kulak koruyucusuz
LEX,8saat
85
dB(A)
Ptepe
140
Pa (137 dB(C))
⚠️ Kulak koruyucu etkisi dikkate alınmaz – Bu değer aşılırsa işitme testi zorunlu
🔴 Maruziyet Sınır Değeri Kulak koruyuculu
LEX,8saat
87
dB(A)
Ptepe
200
Pa (140 dB(C))
✅ Kulak koruyucu etkisi dikkate alınır – 87 dB(A) haftalık sınır değer aşılamaz!
⏳
Yeterli ölçümle tespit edilen haftalık gürültü maruziyet düzeyi, 87 dB(A) maruziyet sınır değerini aşamaz.
📅 2026 Mayıs C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, günlük gürültü maruziyetinin günden güne belirgin farklılık gösterdiği işlerde maruziyet sınır değerlerinin uygulanmasında günlük yerine ne kullanılabilir?
A) Aylık gürültü maruziyet düzeyi
B) En düşük maruziyet eylem değeri
C) En yüksek maruziyet eylem değeri
D) Haftalık gürültü maruziyet düzeyi
E) Ortalama günlük maruziyet eylem değeri

✅ Doğru Cevap: D) Haftalık gürültü maruziyet düzeyi

📖 Açıklama:
Yönetmelik, günlük maruziyetin önemli ölçüde değiştiği durumlarda haftalık gürültü maruziyet düzeyi kullanılabileceğini belirtir. Bu, değişken gürültü seviyelerine sahip işlerde daha doğru bir değerlendirme sağlar.
📅 2026 Mayıs A
Maruziyet sınır değerleri uygulanırken çalışanların maruziyetinin tespitinde, çalışanın kullandığı kişisel kulak koruyucu donanımların koruyucu etkisi dikkate ........ . Maruziyet eylem değerlerinde kulak koruyucuların etkisi dikkate ..... .

Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, yukarıdaki boşluklara sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
A) Alınır-Alınır
B) Alınır-Alınmaz
C) Alınmaz-Alınır
D) Alınmaz-Alınmaz
E) Alınabilir-Alınabilir

✅ Doğru Cevap: B) Alınır-Alınmaz

📖 Açıklama:
Maruziyet sınır değerlerinde (87 dB(A)), kulak koruyucuların koruyucu etkisi dikkate alınır. Maruziyet eylem değerlerinde (80 ve 85 dB(A)) ise kulak koruyucuların etkisi dikkate alınmaz. Bu nedenle doğru sıralama Alınır-Alınmaz'dır.
📅 2025 Mayıs B
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, gürültünün en yüksek maruziyet sınır değeri (LEX, 8 saat) aşağıdakilerden hangisidir?
A) 70 dB(A)
B) 75 dB(A)
C) 80 dB(A)
D) 85 dB(A)
E) 87 dB(A)

✅ Doğru Cevap: E) 87 dB(A)

📖 Açıklama:
Gürültü Yönetmeliği'ne göre en yüksek maruziyet sınır değeri 87 dB(A)'dır. Bu değerin üzerinde maruziyet kesinlikle engellenmelidir. Diğer değerler (80 ve 85 dB(A)) eylem değerleridir.
📅 2023 Mayıs C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre; günlük gürültü maruziyetinin günden güne belirgin şekilde farklılık gösterdiğinin kesin olarak tespit edildiği işlerde, maruziyet sınır değerleri ile maruziyet eylem değerlerinin uygulanmasında günlük gürültü maruziyet düzeyi yerine, haftalık gürültü maruziyet düzeyi kullanılabilir.

Buna göre,
I. Haftalık gürültü maruziyet düzeyinin tespitinde, A-ağırlıklı günlük gürültü maruziyet düzeylerinin, 8 saatlik 7 iş gününden oluşan bir hafta için zaman ağırlıklı ortalaması alınır.
II. Yeterli ölçümle tespit edilen haftalık gürültü maruziyet düzeyi, 80 dB(A) maruziyet sınır değerini aşamaz.
III. Maruziyet sınır değerleri uygulanırken çalışanların maruziyetinin tespitinde, çalışanın kullandığı kişisel kulak koruyucu donanımların koruyucu etkisi dikkate alınır.

ifadelerinden hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: B) Yalnız III

📖 Açıklama:
I. YANLIŞ – Haftalık maruziyet hesabında 7 iş günü değil, 5 iş günü (bir çalışma haftası) esas alınır.

II. YANLIŞ – Haftalık maruziyet düzeyi, 87 dB(A) maruziyet sınır değerini aşamaz. 80 dB(A) en düşük eylem değeridir.

III. DOĞRU – Maruziyet sınır değerlerinde (87 dB(A)), kulak koruyucuların koruyucu etkisi dikkate alınır. (Eylem değerlerinde dikkate alınmaz.)
📅 2022 Aralık B
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre gürültüye maruziyet, Yönetmelik'te belirtilen tedbirlerle önlenemiyorsa gürültünün hangi değerleri aşması durumlarında kulak koruyucu donanımlar çalışanların kullanımına hazır hâlde bulundurulur?

I. En düşük maruziyet eylem değeri
II. En yüksek maruziyet eylem değeri
III. Maruziyet sınır değeri
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve III
E) II ve III

✅ Doğru Cevap: A) Yalnız I

📖 Açıklama:
Kulak koruyucu donanımlar, en düşük maruziyet eylem değeri (80 dB(A)) aşıldığında çalışanların kullanımına hazır bulundurulur. En yüksek eylem değeri (85 dB(A)) ve sınır değerinde (87 dB(A)) ise koruyucuların kullanılması zorunlu hale gelir.
📅 2022 Mayıs C
Çalışanların gürültü maruziyetiyle ilgili risklerden korunmasına ilişkin maruziyet eylem ve sınır değerleri için kullanılan aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) En yüksek maruziyet eylem değerleri: (LEX, 8 saat) = 85 dB(A) veya (Ptepe) = 140 Pa [137 dB(C)] dır.
B) Maruziyet eylem değerlerinde kulak koruyucularının etkisi dikkate alınır.
C) En yüksek maruziyet eylem değerlerini aşan gürültüye maruz kalan çalışanların işitme testleri işverence yaptırılır.
D) Maruziyet sınır değerleri uygulanırken çalışanların maruziyetinin tespitinde, çalışanın kullandığı kişisel kulak koruyucu donanımların koruyucu etkisi de dikkate alınır.
E) Maruziyet sınır değerleri: (LEX, 8 saat) = 87 dB(A) veya (Ptepe) = 200 Pa [140 dB(C)]'dır.

✅ Doğru Cevap: B) Maruziyet eylem değerlerinde kulak koruyucularının etkisi dikkate alınır.

📖 Açıklama:
B seçeneği YANLIŞTIR. Maruziyet eylem değerlerinde (80 ve 85 dB(A)) kulak koruyucuların etkisi dikkate alınmaz. Sadece maruziyet sınır değerinde (87 dB(A)) dikkate alınır. Diğer seçenekler (A, C, D, E) doğru ifadelerdir.
📅 2021 Mayıs İH
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, gürültü maruziyet sınır değeri kaç dB(A)'dır?
A) 140
B) 137
C) 135
D) 87
E) 85

✅ Doğru Cevap: D) 87 dB(A)

📖 Açıklama:
Gürültü Yönetmeliği'ne göre maruziyet sınır değeri 87 dB(A)'dır. 80 dB(A) en düşük, 85 dB(A) en yüksek eylem değeridir.
📅 2021 Mayıs C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, gürültü maruziyetiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) En yüksek maruziyet eylem değeri 85 dB(A)'dır.
B) Maruziyet sınır değeri 90 dB(A)'dır.
C) En düşük maruziyet eylem değeri 80 dB(A)'dir.
D) Maruziyet sınır değerleri uygulanırken çalışanların maruziyetinin tespitinde, çalışanın kullandığı kişisel kulak koruyucu donanımların koruyucu etkisi de dikkate alınır.
E) Maruziyet eylem değerlerinde kulak koruyucularının etkisi dikkate alınmaz.

✅ Doğru Cevap: B) Maruziyet sınır değeri 90 dB(A)'dır.

📖 Açıklama:
Maruziyet sınır değeri 87 dB(A)'dır, 90 dB(A) değil. Bu nedenle B seçeneği yanlıştır. Diğer seçenekler (A, C, D, E) yönetmeliğe uygun doğru ifadelerdir.
📅 2021 Mayıs C
I. En düşük maruziyet eylem değeri
II. Maruziyet sınır değeri
III. En yüksek maruziyet eylem değeri
IV. Haftalık gürültü maruziyet düzeyinin azami değeri

Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'te verilen tanımlar ve değerler dikkate alındığında yukarıdakilerden hangileri birbirine eşittir?
A) I ve IV
B) II ve III
C) II ve IV
D) III ve IV
E) II, III ve IV

✅ Doğru Cevap: C) II ve IV

📖 Açıklama:
II. Maruziyet sınır değeri = 87 dB(A)
IV. Haftalık gürültü maruziyet düzeyinin azami değeri = 87 dB(A)

Bu iki değer birbirine eşittir. I (80 dB(A)) ve III (85 dB(A)) farklıdır. Bu nedenle doğru cevap C) II ve IV'tür.
📅 2021 Mayıs B
Çalışanların Gürültü ile ilgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre,

I. En yüksek ses basıncı (Ptepe): C-frekans ağırlıklı anlık gürültü basıncının tepe değerini ifade eder.
II. Maruziyet sınır değerleri uygulanırken çalışanların maruziyetinin tespitinde çalışanın kullandığı kişisel kulak koruyucu donanımların koruyucu etkisi dikkate alınmaz.
III. Yeterli ölçümle tespit edilen haftalık gürültü maruziyet düzeyi, 87 dB(A) maruziyet sınır değerini aşamaz.

yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: C) I ve III

📖 Açıklama:
I. DOĞRU – Ptepe, C-frekans ağırlıklı anlık gürültü basıncının tepe değeridir.

II. YANLIŞ – Maruziyet sınır değerlerinde (87 dB(A)) kulak koruyucuların etkisi dikkate alınır.

III. DOĞRU – Haftalık gürültü maruziyet düzeyi, 87 dB(A) sınır değerini aşamaz.
📅 2019 Mayıs B
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, maruziyet eylem değerleri ve maruziyet sınır değerleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) Maruziyet sınır değerleri uygulanırken, çalışanların maruziyetinin tespitinde, çalışanın kullandığı kişisel kulak koruyucu donanımların koruyucu etkisi dikkate alınmaz.
B) Maruziyet eylem değerlerinde kulak koruyucularının etkisi dikkate alınmaz.
C) En yüksek maruziyet sınır değeri 85 desibeldir.
D) En yüksek maruziyet eylem değeri 87 desibeldir.
E) Yeterli ölçümle tespit edilen haftalık gürültü maruziyet düzeyi, 85 desibel maruziyet sınır değerini aşamaz.

✅ Doğru Cevap: B) Maruziyet eylem değerlerinde kulak koruyucularının etkisi dikkate alınmaz.

📖 Açıklama:
B seçeneği DOĞRUDUR. Maruziyet eylem değerlerinde (80 ve 85 dB(A)) kulak koruyucuların etkisi dikkate alınmaz. Sadece maruziyet sınır değerinde (87 dB(A)) dikkate alınır.

A, C, D, E seçenekleri yanlıştır: Sınır değerinde koruyucu etkisi dikkate alınır, sınır değeri 87 dB(A)'dır, en yüksek eylem değeri 85 dB(A)'dır.
📅 2016 Nisan C
Günlük gürültü maruziyetinin günden güne belirgin şekilde farklılık gösterdiğinin kesin olarak tespit edildiği işlerde, günlük gürültü maruziyet düzeyi yerine kullanılacak yeterli ölçümle tespit edilen haftalık gürültü maruziyet düzeyi kaç dB(A) sınır değerini aşamaz?
A) 65
B) 67
C) 72
D) 85
E) 87

✅ Doğru Cevap: E) 87

📖 Açıklama:
Haftalık gürültü maruziyet düzeyi, maruziyet sınır değeri olan 87 dB(A)'yı aşamaz. Bu değer, günlük maruziyet yerine kullanılan haftalık maruziyet için de geçerlidir.
📅 2015 Mayıs B
Bir işveren, şantiye sahasındaki işçilerine ses önleyici kulaklık alıp almamakta kararsızdır. Buna göre, gürültü maruziyet değeri kaç dB(A)'ya ulaştığında işverenin, çalışanların kullanımına hazır hâlde kulaklık temin etmesi gerekmektedir?
A) 50
B) 60
C) 70
D) 80
E) 87

✅ Doğru Cevap: D) 80 dB(A)

📖 Açıklama:
Gürültü Yönetmeliği'ne göre en düşük maruziyet eylem değeri 80 dB(A)'dır. Bu değerin aşılması durumunda işveren, çalışanların kullanımına uygun kulak koruyucu donanımları hazır bulundurmak ve gerekli bilgilendirmeyi yapmakla yükümlüdür. 85 dB(A)'da koruyucu kullanımı zorunlu hale gelir.
📅 2014 Mayıs B
Gürültü belirli bir düzeyden itibaren insanlara zarar verir. Aşağıda düzeyi verilen gürültü seviyelerinden (dB) hangisi fizyolojik bozukluğa neden olur?
A) 10
B) 20
C) 60
D) 70
E) 95

✅ Doğru Cevap: E) 95 dB

📖 Açıklama:
95 dB ve üzeri gürültü seviyeleri, insan sağlığı üzerinde fizyolojik bozukluklara (işitme kaybı, stres, kan basıncı artışı vb.) neden olabilir. 80 dB altı genellikle güvenli kabul edilir, 85 dB ve üzeri ise koruyucu önlem gerektirir.
🦻

İşitme Testi 🦻

🔴

Zorunlu İşitme Testi

En yüksek maruziyet eylem değerlerini aşan gürültüye maruz kalan çalışanlar için işitme testleri işverence yaptırılır.

LEX,8saat
85
dB(A)
Ptepe
140
Pa
⚠️ Zorunlu · 85 dB(A) veya 140 Pa aşımı
🟡

İsteğe Bağlı / Risk Bazlı İşitme Testi

Risk değerlendirmesi ve ölçüm sonuçlarının bir sağlık riski olduğunu gösterdiği yerlerde, en düşük maruziyet eylem değerlerini aşan çalışanlar için işitme testleri yaptırılabilir.

LEX,8saat
80
dB(A)
Ptepe
112
Pa
⚠️ Risk durumunda · 80 dB(A) veya 112 Pa aşımı
❓

Hangi Durumlarda İsteğe Bağlı İşitme Testi Yapılabilir? ❓

İş Sağlığı ve Güvenliği – İşitme Testi Uygulama Kriterleri

👤
Bireysel Hassasiyet
📊
Risk Değerlendirmesi
💬
Çalışan Talebi
🏭
İşyeri Değişiklikleri
🏥
Sağlık Gözetimi
🌡️

Sıcaklık Artışı ve İşitme Testi İlişkisi 🌡️

🎧
Kulak Koruyucu Kullanımı
🧠
Fizyolojik Etkiler
🦻
İşitme Testi Gerekliliği
⚖️
İşveren Yükümlülüğü
🔴 Sıcaklık Artışı Hangi Durumlarda İşitme Testini Zorunlu Kılabilir?
✅ Sıcaklık > 28°C ve gürültü ≥ 80 dB(A)
✅ Kulak koruyucu kullanımının %30 azaldığı durumlar
✅ Çalışanlarda ısı stresi belirtileri görüldüğünde
✅ Risk değerlendirmesi kombinasyon etkisini gösterdiğinde
📌
İşitme Testi Özet: 🔴 85 dB(A) / 140 Pa → Zorunlu 🟡 80 dB(A) / 112 Pa → Risk bazlı 🌡️ Sıcaklık artışı → Risk artar
💡 İşitme testleri işverence ücretsiz sağlanır. Sıcaklık artışı test kararında mutlaka değerlendirilir.
📊

Maruziyetin Belirlenmesi 📊

1
Risk Değ. ve Ölçüm

İşveren, çalışanların maruz kaldığı gürültü düzeyini risk değerlendirmesinde ele alır ve gereken durumlarda gürültü ölçümleri yaptırarak maruziyeti belirler.

2
Uygun Yöntem

Gürültünün niteliği, maruziyet süresi, çevresel faktörler ve cihaz nitelikleri dikkate alınarak mevcut şartlara uygun olur.

3
Parametre Tespiti

Maruziyet düzeyi ve ses basıncı gibi parametreler ile sınır değerler ve eylem değerlerinin aşılıp aşılmadığına karar verilir.

4
Kişisel Maruziyet

Ölçüm sonuçları, çalışanın kişisel maruziyetini gösterir.

5
Sonuçların Saklanması

Değerlendirme ve ölçüm sonuçları, denetimlerde gösterilmek üzere uygun şekilde saklanır.

📋

Risklerin Değerlendirilmesi 📋

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Yönetmeliği

a
Maruziyet Türü, Düzeyi ve Süresi

Anlık darbeli gürültüye maruziyet dahil maruziyetin türü, düzeyi ve süresine özel önem verir.

b
Sınır ve Eylem Değerleri

Maruziyet sınır değerleri ile maruziyet eylem değerlerine özel önem verir.

🎯

Risk Değerlendirmesi

İşveren; Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği uyarınca işyerinde gerçekleştirilen risk değerlendirmesinde, gürültüden kaynaklanabilecek riskleri değerlendirirken aşağıdaki hususlara özel önem verir.

Sağlık ve Güvenlik Etkileri

Başta özel politika gerektiren gruplar ile kadın çalışanlar olmak üzere tüm çalışanların sağlık ve güvenliklerine olan etkilerine özel önem verir.

Ototoksik Maddeler ve Titreşim

İşle ilgili ototoksik maddeler ile gürültü arasındaki ve titreşim ile gürültü arasındaki etkileşimlere özel önem verir.

Uyarı Sinyalleri Etkileşimi

Kaza riskini azaltmak için kullanılan uyarı sinyalleri ve diğer seslerin gürültü ile etkileşimine özel önem verir.

İş Ekipmanları Gürültü Emisyonu

İş ekipmanlarının gürültü emisyonu hakkında ilgili mevzuat uyarınca imalatçılardan sağlanan bilgilere özel önem verir.

Alternatif İş Ekipmanı

Gürültü emisyonunu azaltan alternatif bir iş ekipmanının bulunup bulunmadığına özel önem verir.

Normal Çalışma Saatleri Dışı

Gürültüye maruziyetin, işverenin sorumluluğundaki normal çalışma saatleri dışında da devam edip etmediğine özel önem verir.

Sağlık Gözetimi Güncel Bilgiler

Sağlık gözetiminde elde edinilen güncel bilgilere özel önem verir.

Kulak Koruyucularının Varlığı

Yeterli korumayı sağlayabilecek kulak koruyucularının bulunup bulunmadığına özel önem verir.

📅 2026 Mayıs B
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre; iş yerinde gerçekleştirilen risk değerlendirmesinde gürültüden kaynaklanabilecek riskleri değerlendirirken aşağıdakilerden hangisi, işverenin özel önem vermesi gereken hususlardan biri değildir?
A) Anlık darbeli gürültüye maruziyet dâhil maruziyet türü, düzeyi ve süresi
B) İş yerinde bulunan ancak o an çalışmayan yedek makinelerin teorik gürültü kapasitesi
C) İş ekipmanlarının gürültü emisyonu hakkında, ilgili mevzuat uyarınca imalatçılardan sağlanan bilgiler
D) Sağlık gözetiminde elde edinilen güncel bilgiler
E) Yeterli korumayı sağlayabilecek kulak koruyucularının bulunup bulunmadığı

✅ Doğru Cevap: B) İş yerinde bulunan ancak o an çalışmayan yedek makinelerin teorik gürültü kapasitesi

📖 Açıklama:
İşveren, risk değerlendirmesinde çalışanların fiilen maruz kaldığı gürültüyü dikkate almalıdır. Yedek makinelerin teorik kapasitesi (çalışmadıkları için) değerlendirme kapsamına girmez. Diğer seçenekler (A, C, D, E) yönetmelikte belirtilen özel önem verilmesi gereken hususlardır.
📅 2023 Aralık C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre iş yerinde gerçekleştirilen risk değerlendirmesinde gürültüden kaynaklanabilecek riskler değerlendirilirken işveren tarafından özel önem verilen hususlar hangileridir?

I. Anlık darbeli gürültü maruziyeti hariç diğer gürültü maruziyetlerinin türü, düzeyi ve süresi
II. Maruziyet sınır değerleri ile maruziyet eylem değerleri
III. Gürültüye maruziyetin, işverenin sorumluluğundaki normal çalışma saatleri dışında da devam edip etmediği
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve II
E) II ve III

✅ Doğru Cevap: E) II ve III

📖 Açıklama:
Yönetmelikte işverenin özel önem vermesi gereken hususlar arasında maruziyet sınır değerleri ile eylem değerleri (II) ve normal çalışma saatleri dışındaki maruziyet (III) yer alır. I. ifade, anlık darbeli gürültü dâhil tüm maruziyet türlerini kapsayacak şekilde eksik verilmiştir. Bu nedenle doğru cevap E'dir.
📅 2019 Mayıs A
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'te; işyerinde gerçekleştirilen risk değerlendirmesinde, gürültüden kaynaklanabilecek riskleri değerlendirirken işverenin özel önem vermesi gereken hususlar sayılmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu hususlar arasında sayılırken teknik olarak elde edilebilmesi koşuluna bağlanmıştır?
A) Maruziyetin türü, düzeyi ve süresi
B) Gürültü emisyonunu azaltan alternatif bir iş ekipmanının bulunup bulunmadığı
C) Gürültüye maruziyetin, işverenin sorumluluğundaki normal çalışma saatleri dışında da devam edip etmediği
D) İşle ilgili ototoksik maddeler ile gürültü arasındaki ve titreşim ile gürültü arasındaki etkileşimlerin, çalışanların sağlık ve güvenliğine olan etkisi
E) Maruziyet sınır değerleri ile maruziyet eylem değerleri

✅ Doğru Cevap: D) İşle ilgili ototoksik maddeler ile gürültü arasındaki ve titreşim ile gürültü arasındaki etkileşimlerin, çalışanların sağlık ve güvenliğine olan etkisi

📖 Açıklama:
Yönetmelikte, ototoksik maddeler ve titreşim ile gürültü arasındaki etkileşimlerin değerlendirilmesi "teknik olarak elde edilebilmesi koşuluyla" istenmektedir. Diğer seçenekler (A, B, C, E) doğrudan özel önem verilmesi gereken hususlar arasında sayılır ve ek bir koşula bağlanmamıştır.
📅 2022 Mayıs C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, gürültüden kaynaklanabilecek riskler değerlendirilirken;

I. maruziyet sınır değerleri ile maruziyet eylem değerleri,
II. sağlık gözetiminde elde edilen güncel bilgiler,
III. gürültü emisyonunu azaltan alternatif bir iş ekipmanının bulunup bulunmadığı

hususlarından hangilerine özel önem verilmesi gerekir?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: E) I, II ve III

📖 Açıklama:
Gürültü Yönetmeliği'ne göre risk değerlendirmesinde I, II ve III ifadelerinin tamamı özel önem verilmesi gereken hususlardır:
  • • I. Maruziyet sınır değerleri ve eylem değerleri – risk seviyesini belirlemede temeldir.
  • • II. Sağlık gözetiminde elde edilen güncel bilgiler – çalışanların sağlık durumunun takibi için.
  • • III. Alternatif iş ekipmanı – gürültüyü kaynağında azaltmak için.

Bu nedenle doğru cevap E) I, II ve III'tür.
📅 2018 Mayıs C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, aşağıdakilerden hangisi işyerinde gürültüden kaynaklanabilecek riskler değerlendirilirken, işverenin özel önem vermesi gereken hususlardan biri değildir?
A) Gürültü ölçümünün yapılacağı ortamda bulunan çalışan sayısı
B) Gürültü maruziyet sınır değerleri ile maruziyet eylem değerleri
C) Gürültü emisyonunu azaltan alternatif bir iş ekipmanının bulunup bulunmadığı
D) Gürültüye maruziyetin, işverenin sorumluluğundaki normal çalışma saatleri dışında da devam edip etmediği
E) Yeterli korumayı sağlayabilecek kulak koruyucularının bulunup bulunmadığı

✅ Doğru Cevap: A) Gürültü ölçümünün yapılacağı ortamda bulunan çalışan sayısı

📖 Açıklama:
A seçeneği işverenin özel önem vermesi gereken hususlardan DEĞİLDİR. Yönetmelikte risk değerlendirmesinde özel önem verilmesi gerekenler arasında çalışan sayısı yer almaz. Özel önem verilmesi gereken hususlar:
  • • B) Maruziyet sınır değerleri ve eylem değerleri
  • • C) Alternatif iş ekipmanı
  • • D) Normal çalışma saatleri dışındaki maruziyet
  • • E) Kulak koruyucularının bulunup bulunmadığı
📅 Gürültü Kontrol Öncelikleri
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, işverenin gürültü kontrolünde öncelikli olarak uygulaması gereken yöntem aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kulak koruyucu sağlamak
B) Rotasyonla çalışma düzenlemek
C) Gürültünün kaynağında yok edilmesi
D) Maruziyet süresini sınırlandırmak
E) Gürültülü alanları işaretlemek

✅ Doğru Cevap: C) Gürültünün kaynağında yok edilmesi

📖 Açıklama:
Gürültü Yönetmeliği'ne göre gürültü kontrolünde öncelikli yöntem, risklerin kaynağında yok edilmesi'dir. Diğer seçenekler (A, B, D, E) ikincil önlemler olup, kaynakta yok etme mümkün olmadığında uygulanır.

Kontrol hiyerarşisi:
  • 1. Kaynakta yok etme (en etkili)
  • 2. Teknik önlemler (perdeleme, yalıtım)
  • 3. Organizasyonel önlemler (rotasyon, süre sınırlama)
  • 4. Kişisel koruyucu (en az etkili)
🛡️

Maruziyetin Önlenmesi ve Azaltılması 🛡️

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Yönetmeliği

🎯

Risklerin Kontrol Edilmesi

İşveren, risklerin kaynağında kontrol edilebilirliğini ve teknik gelişmeleri dikkate alarak, gürültüye maruziyetten kaynaklanan risklerin kaynağında yok edilmesini veya en aza indirilmesini sağlar ve hangi tedbirlerin alınacağını belirler.

📋

Risklerden Korunma İlkeleri

🔹
Çalışma Yöntemleri

Gürültüye maruziyetin daha az olduğu başka çalışma yöntemlerinin seçilmesi.

🔹
İş Ekipmanı Seçimi

Yapılan işe göre mümkün olan en düşük düzeyde gürültü yayan uygun iş ekipmanının seçilmesi.

🔹
İşyeri Tasarımı

İşyerinin ve çalışılan yerlerin uygun şekilde tasarlanması ve düzenlenmesi.

🔹
Bilgi ve Eğitim

İş ekipmanını doğru ve güvenli kullanmaları için çalışanlara gerekli bilgi ve eğitimin verilmesi.

🔹
Teknik Azaltma

Gürültünün teknik yollarla azaltılması (perdeleme, kapatma, emici örtüler, yalıtım, sönümleme).

🔹
Bakım Programları

İşyeri, işyeri sistemleri ve iş ekipmanları için uygun bakım programlarının uygulanması.

🔹
İş Organizasyonu

Maruziyet süresi ve düzeyinin sınırlandırılması.

Yeterli dinlenme aralarıyla çalışma sürelerinin düzenlenmesi.

📋

Eylem Planı

En yüksek maruziyet eylem değerlerinin aşıldığının tespiti halinde işveren, gürültüye maruziyeti azaltmak için teknik veya iş organizasyonuna yönelik önlemleri içeren bir eylem planı oluşturur ve uygulamaya koyar.

⚠️

İşaretleme ve Giriş Kontrolü

Gürültüye maruz kalınan çalışma yerleri uygun şekilde işaretlenir. Alanların sınırları belirlenir ve teknik olarak mümkün ise bu alanlara girişlerin kontrollü yapılması sağlanır.

🛋️

Dinlenme Yerleri

Çalışanların dinlenmesi için ayrılan yerlerdeki gürültü düzeyinin, bu yerlerin kullanım şartları ve amacına uygun olması sağlanır.

👥

Özel Politika Grupları

Alınacak tedbirlerin, özel politika gerektiren gruplar ile kadın çalışanların durumlarına uygun olması sağlanır.
Gebe çalışanın çalıştığı yerdeki gürültü seviyesinin, en düşük maruziyet etkin değeri olan 80 dB(A) yı geçmemesi sağlanır.

📅 2025 Mayıs A
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre, maruziyetin önlenmesi ve azaltılması için alınması gereken ilk tedbir aşağıdakilerden hangisidir?
A) Gürültüye maruziyetten kaynaklanan risklerin kaynağında yok edilmesi
B) Gürültüye maruziyetin daha az olduğu başka çalışma yöntemlerinin seçilmesi
C) Gürültünün teknik yollarla azaltılması
D) İş yerinin ve çalışılan yerlerin uygun şekilde tasarlanması ve düzenlenmesi
E) Yapılan işe göre mümkün olan en düşük düzeyde gürültü yayan uygun iş ekipmanının seçilmesi

✅ Doğru Cevap: A) Gürültüye maruziyetten kaynaklanan risklerin kaynağında yok edilmesi

📖 Açıklama:
Gürültü Yönetmeliği'ne göre maruziyetin önlenmesi ve azaltılmasında ilk tedbir, risklerin kaynağında yok edilmesidir. Diğer seçenekler (B, C, D, E) ikincil önlemler olup, kaynakta yok etme mümkün olmadığında uygulanır.
📅 2021 Aralık A/C
Bir iş yerinde çalışanların gürültüye maruziyetinin önlenmesi veya azaltılması için uygulanabilecek;

I. maruziyet süresi ve düzeyinin sınırlandırılması,
II. yeterli dinlenme aralarıyla çalışma sürelerinin düzenlenmesi,
III. perdeleme ve gürültü emici örtüler gibi yöntemler kullanılması

hususlarından hangileri gürültünün iş organizasyonu yoluyla azaltılması amacına yöneliktir?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: C) I ve II

📖 Açıklama:
I ve II iş organizasyonu yoluyla (maruziyet süresinin sınırlandırılması, dinlenme araları) gürültüyü azaltma yöntemleridir. III (perdeleme, emici örtüler) ise teknik yöntemler kapsamındadır.
📅 2020 Kasım C
Bir işyerinde çalışanların gürültüye maruziyetinin önlenmesi veya azaltılması için uygulanabilecek;

I. hava yoluyla yayılan gürültünün perdelenmesi,
II. yapı elemanları yoluyla iletilen gürültünün yalıtılması,
III. yeterli dinlenme aralarıyla çalışma sürelerinin düzenlenmesi

hususlarından hangileri gürültünün teknik yollarla azaltılması amacına yöneliktir?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: C) I ve II

📖 Açıklama:
I ve II (perdeleme, yalıtım) gürültünün teknik yollarla azaltılmasıdır. III (dinlenme araları) ise iş organizasyonu yoluyla azaltma kapsamındadır.
📅 2022 Mayıs B
I. Perdeleme
II. Kapatma
III. Yalıtım

Gürültünün hava yoluyla yayılmasını azaltmak için yukarıda verilenlerden hangileri uygulanabilir?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve II
E) I, II ve III

✅ Doğru Cevap: D) I ve II

📖 Açıklama:
Gürültünün hava yoluyla yayılmasını azaltmak için perdeleme (I) ve kapatma (II) yöntemleri uygulanır. Bu yöntemler, sesin havada yayılmasını engelleyen bariyerler oluşturur.

Yalıtım (III) ise yapı elemanları yoluyla iletilen gürültüyü (yapı kaynaklı gürültü) azaltmak için kullanılır, hava yoluyla yayılan gürültüyü azaltmaz.
🛡️

Kişisel Korunma 🛡️

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Yönetmeliği

🎧

Kulak Koruyucu Kullanımı

🔹
Hazır Bulundurma

Çalışanın gürültüye maruziyeti en düşük maruziyet eylem değerlerini aştığında, kulak koruyucu donanımlar çalışanların kullanımına hazır halde bulundurulur.

🔹
Kullanım Sağlama ve Denetleme

Çalışanın gürültüye maruziyeti en yüksek maruziyet eylem değerlerine ulaştığında ya da bu değerleri aştığında, kulak koruyucu donanımların çalışanlar tarafından kullanılması sağlanır ve denetlenir.

🔹
Etkinlik Kontrolü

Kulak koruyucu donanımların kullanılmasını sağlamak için her türlü çaba gösterilir ve alınan kişisel korunma tedbirlerinin etkinliği kontrol edilir.

✅

Kulak Koruyucu Donanım Özellikleri

📋
Yönetmelik Uygunluğu

KKD Yönetmelikleri hükümlerine uygun olur.

🎯
Risk Azaltma

İşitme ile ilgili riski ortadan kaldıracak veya en aza indirecek şekilde seçilir.

🔄
Doğru Kullanım ve Koruma

Çalışanlar tarafından doğru kullanılır ve korunur.

👤
Tam Uyum

Çalışana tam olarak uyar.

🧼
Hijyen

Hijyenik şartların gerektirdiği durumlarda çalışana özel olarak sağlanır.

⛔

Maruziyetin Sınırlandırılması ⛔

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Yönetmeliği

1

Gerekli Tedbirleri Derhal Alma

Yönetmelikte belirtilen bütün kontrol tedbirlerinin alınmasına rağmen, maruziyet sınır değerlerinin aşıldığının tespit edildiği durumlarda işveren, maruziyeti sınır değerlerin altına indirmek amacıyla gerekli tedbirleri derhal alır.

2

Nedenleri Belirleme ve Tedbirleri Yeniden Düzenleme

Maruziyet sınır değerlerinin aşılmasının nedenlerini belirler ve bunun tekrarını önlemek amacıyla, koruma ve önlemeye yönelik tedbirleri gözden geçirerek yeniden düzenler.

📚

Çalışanların Bilgilendirilmesi ve Eğitimi 📚

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Yönetmeliği

İşveren, işyerinde en düşük maruziyet eylem değerlerine eşit veya bu değerlerin üzerindeki gürültüye maruz kalan çalışanların veya temsilcilerinin gürültü maruziyeti ile ilgili olarak aşağıdaki konularda bilgilendirilmelerini ve eğitilmelerini sağlar.

⚠️
Gürültü Riskleri

Gürültüden kaynaklanabilecek riskler hakkında bilgilendirilir ve eğitilir.

🛡️
Alınan Tedbirler

Riskleri önlemek veya en aza indirmek amacıyla alınan tedbirler ve uygulama şartları hakkında bilgilendirilir.

📊
Sınır ve Eylem Değerleri

Maruziyet sınır değerleri ve maruziyet eylem değerleri hakkında bilgilendirilir.

📋
Risk Değ. ve Ölçüm Sonuçları

Risk değerlendirmesi ve gürültü ölçümünün sonuçları ile bunların önemi hakkında bilgilendirilir.

🎧
Kulak Koruyucuları

Kulak koruyucularının doğru kullanılması hakkında bilgilendirilir ve eğitilir.

👂
İşitme Kaybı Belirtisi

Gürültüye bağlı işitme kaybı belirtisinin tespit ve bildiriminin nasıl ve neden yapılacağı hakkında bilgilendirilir.

🏥
Sağlık Gözetimi ve Güvenli Çalışma

Sağlık gözetimi hükümleri gereğince çalışanların hangi şartlarda sağlık gözetimine tabi tutulacağı ve sağlık gözetiminin amacı hakkında bilgilendirilir.

Gürültü maruziyetini en aza indirecek güvenli çalışma uygulamaları hakkında bilgilendirilir ve eğitilir.

💬

Çalışanların Görüşlerinin Alınması ve Katılımlarının Sağlanması 💬

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Yönetmeliği

İşveren, bu Yönetmeliğin kapsadığı konularda ve özellikle aşağıdaki hususlarda çalışanların veya temsilcilerinin görüşlerini alır ve katılımlarını sağlar.

📊

Risk Değerlendirmesi

Gerçekleştirilecek olan risk değerlendirmesi konusunda çalışanların görüşleri alınır ve katılımları sağlanır.

🛡️

Önlemlerin Belirlenmesi ve Uygulanması

Risklerin ortadan kaldırılması veya azaltılması için alınacak önlemler ve uygulanacak tedbirler konusunda çalışanların görüşleri alınır ve katılımları sağlanır.

🎧

Kulak Koruyucularının Seçilmesi

Kulak koruyucularının seçilmesi konusunda çalışanların görüşleri alınır ve katılımları sağlanır.

📅 2023 Mayıs C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre; en düşük maruziyet eylem değerlerinin üzerindeki gürültüye maruz kalan çalışanlara, gürültü maruziyetiyle ilgili işveren tarafından verilecek bilgilendirme ve eğitimin özellikle kapsaması gerekenler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
A) Gürültüden kaynaklanabilecek riskler
B) Gürültüden kaynaklanabilecek risklerin en aza indirilmesi için alınacak tedbirler
C) Kulak koruyucularının doğru kullanımı
D) Düzenli egzersiz önerileri
E) Çalışanların hangi şartlarda sağlık gözetimine tabi tutulacağı ve sağlık gözetiminin amacı

✅ Doğru Cevap: D) Düzenli egzersiz önerileri

📖 Açıklama:
Gürültü Yönetmeliği'ne göre, en düşük maruziyet eylem değerinin (80 dB(A)) üzerinde gürültüye maruz kalan çalışanlara verilecek eğitim ve bilgilendirme; riskler, alınacak tedbirler, kulak koruyucu kullanımı ve sağlık gözetimi gibi konuları kapsar.

Düzenli egzersiz önerileri (D), bu kapsamda yer alan bir konu değildir. Egzersiz genel sağlık için faydalı olsa da gürültüyle ilgili risklerin önlenmesi veya azaltılmasıyla doğrudan ilgili değildir.
🏥

Sağlık Gözetimi 🏥

İş Sağlığı ve Güvenliği – Gürültü Yönetmeliği

Gürültüye bağlı olan herhangi bir işitme kaybında erken tanı konulması ve çalışanların işitme kabiliyetinin korunması amacıyla aşağıdaki sağlık gözetimi önlemleri uygulanır.

📋
Kanun Gereği Sağlık Gözetimi
📊
Risk Değerlendirmesi Sonucu
🦻
İşitme Testleri
👤
Çalışanın Bilgilendirilmesi

İşitme ile ilgili sağlık gözetimi sonucunda, çalışanda tespit edilen işitme kaybının işe bağlı gürültü nedeniyle oluştuğunun tespiti halinde, çalışan işyeri hekimi tarafından kendisi ile ilgili sonuçlar hakkında bilgilendirilir.

⚖️
İşverenin Yükümlülükleri
🦻

İşitme Testi 📋

Çalışanların Sağlık Gözetimine Yönelik Tıbbi Tetkiklerin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik · Madde 10

İşitme Testi Hizmeti – Şartlar

YÖNETMELİK

İşitme testi hizmeti verecek olan İSGB, OSGB ve ÇASMER'ler aşağıdaki şartlara uyar:

Test Ekipmanı ve Yöntem

Mekân, Personel ve Değerlendirme

📅 2021 Aralık C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre gürültülü işlerde çalışanlara uygulanacak sağlık gözetimi kapsamında yapılacaklarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) En yüksek maruziyet eylem değerlerini aşan gürültüye maruz kalan çalışanlar için işitme testleri işverence yaptırılır.
B) Risk değerlendirmesi ve ölçüm sonuçlarının bir sağlık riski olduğunu gösterdiği yerlerde, en düşük maruziyet eylem değerlerini aşan gürültüye maruz kalan çalışanlar için işitme testleri yaptırılabilir.
C) Çalışanda tespit edilen işitme kaybının işe bağlı gürültü nedeniyle oluştuğunun tespiti hâlinde çalışan, iş yeri hekimi tarafından kendisiyle ilgili sonuçlar hakkında bilgilendirilir.
D) Çalışanda tespit edilen işitme kaybının işe bağlı gürültü nedeniyle oluştuğunun tespiti hâlinde iş yeri hekimi, çalışanın gürültüye maruz kalmayacağı başka bir işte görevlendirilmesi gibi gerekli görülen tedbirleri uygular.

✅ Doğru Cevap: D) ... iş yeri hekimi, çalışanın gürültüye maruz kalmayacağı başka bir işte görevlendirilmesi gibi gerekli görülen tedbirleri uygular.

📖 Açıklama:
D seçeneği YANLIŞTIR çünkü iş yeri hekimi tedbirleri uygulamaz, önerir. Tedbirlerin uygulanması işverenin sorumluluğundadır. Hekimin görevi, sağlık sonuçlarını değerlendirmek ve gerekli önlemleri işverene önermektir.

A, B ve C seçenekleri yönetmeliğe uygun doğru ifadelerdir.
📅 2023 Aralık B/C
Çalışanların Sağlık Gözetimine Yönelik Tıbbi Tetkiklerin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'e göre çalışanlara uygulanacak işitme testiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Test için sabit veya taşınabilir tarama odyometri cihazı kullanılır.
B) Testler sessiz kabinde yapılır.
C) Gezici iş sağlığı araçlarında test yapılırken başka bir işlem yapılamaz.
D) Test, odyolog veya odyometrist tarafından yapılır.
E) Test sonuçları işveren veya vekili tarafından değerlendirilir.

✅ Doğru Cevap: E) Test sonuçları işveren veya vekili tarafından değerlendirilir.

📖 Açıklama:
E seçeneği YANLIŞTIR çünkü işitme testi sonuçları iş yeri hekimi tarafından değerlendirilir. İşveren veya vekili, sağlık sonuçlarını değerlendirme yetkisine sahip değildir; bu, hekimin sorumluluğundadır.

A, B, C ve D seçenekleri yönetmeliğe uygun doğru ifadelerdir.
📅 2019 Mayıs B ve C
Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına Dair Yönetmelik'e göre; işitme ile ilgili sağlık gözetimi sonucunda çalışanda tespit edilen işitme kaybının işe bağlı gürültü nedeniyle oluştuğunun tespiti hâlinde, aşağıdakilerden hangisi işverenin yapması gerekenlerden biri değildir?
A) Çalışanı, kendisi ile ilgili sağlık sonuçları hakkında bilgilendirir.
B) İşyerinde yapılan risk değerlendirmesini gözden geçirir.
C) Riskleri önlemek veya azaltmak için alınan önlemleri gözden geçirir.
D) Çalışanın gürültüye maruz kalmayacağı başka bir işte görevlendirilmesi gibi gerekli görülen tedbirleri uygular.
E) Benzer biçimde gürültüye maruz kalan diğer çalışanların, sağlık durumunun gözden geçirilmesini ve düzenli bir sağlık gözetimine tabi tutulmalarını sağlar.

✅ Doğru Cevap: A) Çalışanı, kendisi ile ilgili sağlık sonuçları hakkında bilgilendirir.

📖 Açıklama:
A seçeneği işverenin yapması gerekenlerden DEĞİLDİR çünkü çalışanı sağlık sonuçları hakkında bilgilendirme görevi iş yeri hekimine aittir. İşveren, hekimin önerileri doğrultusunda B, C, D ve E seçeneklerindeki idari ve teknik tedbirleri uygulamakla yükümlüdür.